Bielactwo nabyte

Bielactwo nabyte to choroba dotykająca skóry i pozbawiająca ją barwnika. Melanocyty, czyli komórki odpowiedzialne za zabarwienie skóry, giną lub nie funkcjonują poprawnie. Na skórze pojawiają się z tego powodu wyraźne plamy, jaśniejsze niż skóra wokół nich. Bielactwo nabyte jest nieuleczalne, chociaż można poprawiać wygląd skóry.

Przyczyny bielactwa

Bielactwo nabyte nie ma jeszcze do końca ustalonych przyczyn, choć jego źródła szuka się w zmianach immunologicznych, neurologicznych i metabolicznych. Osoby z chorą tarczycą, cukrzycą, niedokrwistością złośliwą, chorobą Addisona lub zaburzeniami układu odpornościowego są bardziej narażone na bielactwo nabyte. Teorie przyczyn bielactwa to:

• teoria autoimmunologiczna i cytotoksyczna: problemy w układzie immunologicznym wywołują uszkodzenie melanocytów;
• teoria neuronalna: mediator neurochemiczny uszkadza lub niszczy melanocyty;
• teoria mechanizmów oksydacyjnych: produkty metabolizmu syntezy melaniny wywołują uszkodzenia melanocytów;
• teoria defektów w melanocytach - melanocyty mają wadę, która upośledza ich wzrost i funkcjonowanie.

Objawy i rodzaje bielactwa nabytego

W chorobie tej występują na skórze białe plamy o wyraźnych, ciemnych, nieregularnych brzegach. Uwidaczniają się szczególnie latem, gdy zdrowa skóra się opala. Promienie słoneczne mogą też powodować rumień w obrębie zmiany. Wykwit bielaczy na skórze głowy owłosionej powoduje pojawienie się odbarwionego pasma włosów. Zmiany pojawiają się nagle lub stopniowo i nie są bolesne. Same plamy nie są szkodliwe, jednak szpecą i mogą być problemem dla chorych. Najczęściej dotykają skóry:

• twarzy,
• dłoni,
• stóp,
• łokci,
• kolan.

Objawy bielactwa pojawiają się około 10-20 roku życia.

Bielactwo dzieli się ze względu na rozmieszczenie plam pozbawionych barwnika:

• ograniczone w formie skupionej - segmentowej (czyli po jednej stronie ciała) lub dotykające tylko błon śluzowych;
• uogólnione w formie dotykającej twarzy i kończyn, bielactwo zwykłe (plamy rozmieszczają się symetrycznie na ciele), bielactwo mieszane;
• całkowite, obejmujące ponad 80 proc. skóry.

Diagnostyka i leczenie bielactwa nabytego

Aby potwierdzić diagnozę bielactwa nabytego, należy przeprowadzić kilka testów:

• dokładny wywiad lekarski, aby upewnić się, że nie istnieją inne objawy;
• test za pomocą lampy Wooda emitującej światło ultrafioletowe (skóra dotknięta bielactwem powinna „świecić” na biało),
• biopsja skóry,
• badanie krwi (aby stwierdzić, jaka jest przyczyna zmian).

Bielactwo nabyte jest bardzo trudne do leczenia, można jednak zminimalizować objawy i zamaskować plamy na skórze. We wczesnej fazie choroby można stosować:

• fototerapię,
• kortykosterydy miejscowe,
• kremy i maści immunosupresyjne.

Aby zapobiec poparzeniom słonecznym, należy stosować na plamy kremy z mocnymi filtrami (SPF powyżej 20 oraz blokujące promieniowanie UVA i UVB). Można także sprawić, by plamy były mniej widoczne, nie opalając się i nie stosując samoopalaczy. W przypadkach, kiedy choroba zajęła większą powierzchnię skóry, stosuje się także rozjaśnianie skóry niedotkniętej bielactwem.