Choroba Buergera

Choroba Buergera to zakrzepowo-zarostowe zapalenie obwodowych tętnic i żył. W czasie trwania choroby następuje stopniowe zwężanie się lub całkowite zarastanie małych i średnich tętnic. Jej objawy i skutki są podobne do tych, jakie daje i powoduje miażdżyca naczyń obwodowych. Podstawą choroby są zmiany zapalno-rozrostowe śródbłonka wewnętrznego naczyń, do których dołącza się proces zapalno-zakrzepowy, który obejmuje z czasem poza tętnicami także naczynia żylne. Następuje wtedy zwężenie światła naczynia, a krew ma utrudniony przepływ. Dotyczy tętnic kończyn dolnych, rzadziej natomiast naczyń kończyn górnych i innych narządów. Choroba rozwija się wcześniej niż miażdżyca. Dużo częściej występuje u mężczyzn niż kobiet, przeważnie między 20 a 40 rokiem życia.

Przyczyny choroby Buergera

Bezpośrednia przyczyna wystąpienia choroby Buergera nie jest poznana. Podejrzewa się, że spowodowana jest zakażeniem bakterią, wirusem albo grzybem lub też jest związana z zaburzeniami działania układu odpornościowego organizmu. Wiadomo jednak, że czynnikiem wpływającym na pojawienie się choroby jest tytoń. Jedynie około 5% chorych na zakrzepowo-zarostowe zapalenie naczyń nigdy nie nadużywało nikotyny. Całkowita rezygnacja z palenia papierosów pozwala na poprawę stanu zdrowotnego pacjenta, zmniejszając dolegliwości chorobowe.

Występuje szereg czynników sprzyjających zachorowaniu, oprócz palenia tytoniu są to m.in.:

  • miażdżyca naczyń,
  • choroby zapalne tkanki łącznej, tzw. kolagenozy (np. gościec przewlekły, toczeń rumieniowaty, twardzina układowa),
  • stres,
  • chłodny klimat,
  • podłoże genetyczne (występowanie choroby w historii rodziny).

Objawy choroby Buergera

W czasie choroby występują okresy nasilenia i ustępowania objawów. Nieprzyjemne dolegliwości są związane głównie ze zmianami niedokrwiennymi w obszarach unaczynionych przez zmienione patologicznie naczynia.

Najczęstsze objawy to:

  • nawracający ciągle ból, zwykle w stopie lub podudzie, który pojawia się w czasie chodzenia, a ustępuje po wypoczynku,
  • ból, bladość albo wręcz zasinienie, a także mrowienie stóp i podudzi, które wystawione są na działanie zimna.

W ciężkich przypadkach mogą pojawić się powikłania choroby, m.in.:

  • bolesne, trudno gojące się owrzodzenia (rany) na palcach stóp lub rąk, które występują w miejscu wcześniejszych otarć, zranień czy odcisków,
  • zaniki mięśniowe w obrębie kończyn,
  • martwica (zgorzel, gangrena) stopy lub podudzia, która spowodowana jest zatorem tętniczym. W wyniku tego następuje całkowite zamknięcie dopływu krwi do kończyny, co prowadzi do jej amputacji.

Profilaktyka i leczenie choroby Buergera

W celu zapobieżenia wystąpieniu choroby Burgera, należy:

  • unikać chodzenia w ciasnym, wilgotnym, nieprzewiewnym (np. gumowym) obuwiu,
  • unikać nadmiernego oziębiania kończyn,
  • unikać czynników zagrożenia dla przyspieszonego rozwoju miażdżycy,
  • bezwzględnie zaniechać palenia tytoniu,
  • unikać nadmiernych bodźców emocjonalnych,
  • unikać „przemęczania” kończyn (nadmierne chodzenie i stanie).

Przed przystąpieniem do leczenia farmakologicznego należy zaprzestać palenia tytoniu. W leczeniu stosuje się głównie leki przeciwzakrzepowe, jak kwas acetylosalicylowy, heparyna i jej pochodne, leki rozszerzające naczynia krwionośne, czyli tzw. leki wazodilatacyjne, rzadziej leki przeciwzapalne (niesteroidowe leki przeciwzapalne lub sterydy), środki zmniejszające nadmierną aktywność układu odpornościowego (leki immunosupresyjne) czy leki przeciwbólowe.

W ciężkich przypadkach stosowane jest leczenie operacyjne, obejmujące sympatektomię (przecięcie nerwów odpowiedzialnych za kurczenie naczyń krwionośnych) czy przeszczepy własnych naczyń pacjenta lub sztucznych protez naczyniowych.

Przypisy
Mandecki T. Kardiologia, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2005, ISBN 83-200-2912-0
Brzosko M. Reumatologia kliniczna, Pomorska Akademia Medyczna, Szczecin 2010, ISBN 978-83-89318-33-7
Krzemińska Pakula M. (red.), Kardiologia kliniczna, D.W. Publishing Co., Szczecin 2010, ISBN 1-57107-108-3
Szczeklik A. (red.), Choroby wewnętrzne, Medycyna Praktyczna, Kraków 2011, ISBN 978-83-7430-289-0

Artykuły Choroba Buergera

Zimne stopy i ręce mogą być objawem groźnej choroby. U podłoża tego procesu leżą problemy z krążeniem, choć nie jest to regułą. Zimne stopy i dłonie są normalną, fizjologiczną reakcją organizmu na ...

Owrzodzenia podudzi są najczęściej objawem zaawansowanej (najczęściej nieleczonej) przewlekłej niewydolności żylnej, jednakże mogą także mieć podłoże tętnicze (przewlekłe niedokrwienie kończyn ...

Czujesz, że ziębną Ci palce lub cała stopa? Masz wysoki poziom złego cholesterolu ? To może być niedokrwienie kończyn dolnych, a jego przyczyną w 98% jest miażdżyca. Nie lekceważ tych objawów, ...

Choroby serca są przyczyną aż 50% zgonów w naszym kraju. Statystyki dowodzą, że u ponad 150 000 osób zauważono zawał serca; liczba ta nieustannie rośnie. Dolegliwości związane z układem krążenia są spowodowane przez szybkie tempo życia, nieustanny stres, brak czasu na zdrowe posiłki oraz nieleczone choroby, które prowadzą do niedokrwienia serca.<br />
<br />
Zawał serca to rodzaj martwicy części komórek mięśnia sercowego, która powstaje w wyniku ogniskowego niedokrwienia. Występuje najczęściej u osób z chorobą wieńcową. Może mieć charakter pełnościenny, gdy martwica mięśnia obejmuje całą ścianę od wsierdzia, aż do osierdzia serca, oraz niepełnościenny. Bardzo rzadko zawał serca ma charakter rozsianych ognisk tkanki martwiczej.<br />
<br />
Czynniki sprzyjające zawałowi serca to przede wszystkim permanentne przepracowanie, brak wypoczynku oraz intensywne emocje. Większą zachorowalność na dolegliwości układu krążenia odnotowano u osób, które chorują na cukrzycę, są otyłe i mają wysoki poziom „złego cholesterolu” we krwi.<br />
<br />
Bezpośrednio do zawału serca dochodzi w wyniku pęknięcia lub krwotoku tętnic wieńcowych serca oraz zakrzepu śródnaczyniowego. Diagnostyka zawału opiera się na stwierdzeniu powyższych objawów oraz zastosowaniu badań dodatkowych.

Pytania do eksperta

Guzek na lewej stopie

Witam serdecznie! Mam na stopie lewej w miejscu widocznym guzka o cechach ganglionu dł. 11mm. To jest wynik USG kończyn dolnych, oprócz tego niewydolność żył u nogi lewej. Moje pytanie to: czy tylko chirurgicznie można tego gangliana usunąć, mówi się że w tym samym miejscu urośnie i jeszcze większy, mam już problem z włożeniem buta. Okładam rywanolem tego guzka, ale chyba już nie pomaga, może ...
Odpowiada: lek. med. Tomasz Stawski

Zimny i bolesny palec wskazujący ręki

Odpowiada: lek. Karol Kaziród-Wolski

Widoczna żyła podskórna prącia

Odpowiada: lek. med. Tomasz Stawski
Odpowiadamy średnio od 4 do 24 godzin

Konsultanci działu Zdrowie

Mgr Marta Bednarska

farmaceutka, uczestniczka wielu konferencji poświęconych farmakologii.

Mgr Marta Bednarska
Lek. Tomasz Makos

lekarz, autor wielu publikacji dla lekarzy i pacjentów z zakresu

Lek. Tomasz Makos
Lek. Monika Szlachta

lekarz w Samodzielnym Publicznym Zakładzie Opieki Zdrowotnej w Mińsku

Lek. Monika Szlachta
Wszyscy konsultanci »