Cynk w jedzeniu

Cynkjest pierwiastkiem niezbędnym do prawidłowego funkcjonowania organizmu. Odpowiada za aktywność około 200 enzymów, dlatego ma wpływ na wszystkie procesy życiowe zachodzące w ciele. Niedobór cynku objawia się zmianami skórnymi, zahamowaniem wzrostu oraz spadkiem odporności.

Funkcje cynku w organizmie

Cynk jest mikroelementem niezbędnym do optymalnego wzrostu i rozwoju. W organizmie człowieka ważącego 70 kilogramów znajduje się 2-4 g cynku. Dzienne zapotrzebowanie na cynk zmienia się w zależności od wieku. Dla osób dorosłych wynosi 10-15 mg, dla niemowląt 3-5 mg, a z kolei 10 mg u dzieci.

Cynk pełni podstawową rolę w wielu reakcjach biochemicznych. Odgrywa istotną rolę w: 

  • metabolizmie kwasów nukleinowych, w biosyntezie RNA i DNA,
  • biosyntezie białek,
  • przeciwdziałaniu utlenianiu nienasyconych kwasów tłuszczowych, gdyż wykazuje działanie przeciwutleniające, 
  • magazynowaniu insuliny w trzustce i jej uwalnianiu,
  • procesach odpornościowych, gdyż wpływając na układ immunologiczny, zwiększa odporność,
  • utrzymywaniu prawidłowego stężenia witaminy A w osoczu,
  • prawidłowym funkcjonowania skóry i błon śluzowych,
  • odtruwaniu organizmu z metali ciężkich – kadmu i ołowiu,
  • aktywacji około 80 enzymów, np. dehydrogenazy alkoholowej, uczestniczącej w metabolizmie alkoholu.

Objawy niedoboru cynku:

  • sucha skóra,
  • zmiany łuszczycowe skóry,
  • biegunka,
  • utrata apetytu,
  • zaburzenie smaku i zapachu,
  • wypadanie włosów,
  • zahamowanie wzrostu,
  • zmniejszenie odporności,
  • upośledzone gojenie ran.

Cynk w diecie

Głównym źródłem cynku jest żywność pochodzenia zwierzęcego - mięso, jaja, wątroba, ryby, ostrygi, lub roślinnego - nasiona dyni, słonecznika, otręby pszenne, kiełki pszenicy, a także cebula i czosnek. 

Tabela. Zawartość cynku w produktach spożywczych.

Produkt Zawartość cynku (mg/100 g produktu) Produkt Zawartość cynku (mg/100 g produktu)
Ostrygi 16-176 Nasiona dyni 10
Kiełki pszenicy 12 Arbuz 10
Ziarna sezamu 10 Gorzka czekolada 9,6
Rostbef wołowy 10 Jagnięcina 4,2-8,7
Wątroba cielęca 12 Orzeszki ziemne 6,6

W organizmie cynk jest magazynowany w skórze, kościach i mięśniach. Po spożyciu zostaje wchłonięty w jelicie cienkim. Jego przyswajalność wynosi 20-40% i jest większa z pokarmów pochodzenia zwierzęcego.

Grupy ryzyka niedoboru cynku:

  • Kobiety w ciąży i karmiące piersią - rozwijający się płód wymaga dużej ilości cynku.
  • Starsze niemowlęta karmione wyłącznie piersią - dzieci powyżej 6 miesiąca życia powinny spożywać odpowiednie do wieku produkty bogate w cynk.
  • Osoby z chorobami układu pokarmowego - choroba Leśniowskiego-Crohna, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, zespół jelita krótkiego i inne choroby układu pokarmowego mogą zmniejszać wchłanianie cynku.
  • Osoby spożywające duże dawki żelaza – pierwiastek ten zawarty w preparatach żelaza zakłóca wchłanianie cynku; aby zmniejszyć ten efekt, preparaty żelaza należy przyjmować między posiłkami.
  • Osoby biorące leki moczopędne - diuretyki tiazydowe, zwiększają one bowiem wydalanie cynku o 60%.
  • Alkoholicy – alkohol zmniejsza wchłanianie cynku w jelitach, a zarazem zwiększa jego wydzielanie z moczem.
  • Wegetarianie – cynk obecny w mięsie jest łatwo przyswajalny. Ponadto zawarty w roślinach i otrębach kwas fitynowy wiąże cynk i hamuje jego wchłanianie.

Cynk jest mikroelementem, który wpływa na wygląd skóry oraz stan włosów i paznokci. Dlatego, jeśli chcesz być zdrowa i pięknie wyglądać, powinnaś spożywać pokarmy bogate w ten pierwiastek.

Porozmawiaj o tym na Forum Żywienie i fitness »
Lubię to!
0

Komentarze

Pytania do specjalistów

pokaż 5 następnych
+ Załóż wątek

Dyskusje na forum

~ Pytania do specjalistów 6 odpowiedzi Cynk w diecie ~:

Jak zwiększyć liczbę cynku w diecie? Co należy dodać do jadłospisu?

Artykuły Składniki mineralne

Składniki mineralne Potas w organizmie

(...) dla rozwijającego się płodu.(Zdrowa dieta, Składniki mineralne, Zdrowa...

Składniki mineralne Jod w diecie

(...) jednocześnie wchłania zawarte w roztworze składniki mineralne. Ma to również pozytywny wpływ na skórę, która staje się...

Składniki mineralne Witaminy dla kobiety

Witaminy to bardzo cenne składniki produktów żywnościowych, bowiem dostarczane wraz z nimi do naszego organizmu, spełniają dużo istotnych funkcji. Ważne są także minerały. Na witaminy i sole mineralne w diecie powinny zwrócić uwagę...

Składniki mineralne Rola soli mineralnych

Nazwą „sole mineralne” określa się przede wszystkim pierwiastki spotykane w naturze – w organizmach żywych i w pożywieniu. Sole mineralne są ważnym składnikiem diety człowieka, ponieważ spełniają funkcję budulcową i regulatorową.

Składniki mineralne Minerały w jedzeniu

Składniki mineralne dostarczane w pożywieniu pełnią tak samo ważną role jak witaminy. Witaminy i minerały współpracują ze sobą. Często są zawarte w tych samych produktach spożywczych. Dlatego własne powinniśmy pamiętać o zbilansowanej diecie i spożywaniu produktów bogatych odżywczo... Składniki mineralne zawarte w pożywieniu Wapń Składnik ten znajduje się gł ... , Składniki mineralne, żelazo w pożywieniu, magnez w...

Składniki mineralne Niedobór fosforu

(...) ilościach wapń i fosfor.(Zdrowa dieta, Składniki mineralne, Zdrowa żywność, Zdrowa dieta...

Składniki mineralne Sód w organizmie

(...) (Zdrowa dieta, Składniki mineralne, Zdrowa...

Składniki mineralne Niedobór wapnia

(...) (Zdrowa dieta, Składniki mineralne, Poziom...

Składniki mineralne Niedobór miedzi

(...) 18 lat powinna wraz dietą dostarczać 2,0 mg, a osoby powyżej 19 roku życia około 3,0 mg miedzi.(Zdrowa dieta, Składniki...

pokaż 10 następnych