Czerwonka ostra

Czerwonka ostra to zakaźna biegunka wywołana przez bakterie Shigella lub ameby Entamoeba histolytica. Mikroorganizmy te powodują stan zapalny błony śluzowej żołądka i jelit. Prowadzi to do pojawienia się biegunki zawierającej śluz lub krew. Obecnie, przy odpowiednim leczeniu, ta choroba nie jest groźna i przechodzi zwykle po ok. 10 dniach, dawniej często prowadziła do śmierci. Najwięcej zachorowań na czerwonkę obserwuje się latem.

Przyczyny czerwonki

Zakażenie następuje drogą pokarmową:
  • przez bezpośredni kontakt z chorym,
  • przez zakażone kałem pokarmy (głównie owoce i warzywa, rzadziej wodę),
  • przez zakażone kałem przedmioty.

Muchy przenoszą bakterie powodujące tę chorobę zakaźną jelit. Przeważnie od momentu zakażenia do pojawienia się pierwszych objawów mija od 2 do 5 dni. Miejscem namnażania się bakterii jest jelito grube. Bakterie produkują toksynę, która uszkadza błonę śluzową jelita i prowadzi do powstania obrzęku, przekrwienia, a także owrzodzeń.

Objawy czerwonki

Czerwonka ostra rozpoczyna się nagłym kolkowym bólem brzucha z parciem na stolec. Pojawia się biegunka i gorączka 38-39 stopni Celsjusza. Liczba wypróżnień sięga kilkudziesięciu na dobę. Stolec jest wodnisty, może zawierać śluz, ropę lub krew. Często pojawiają się wymioty, także zawierające krew.
Kontaktu z lekarzem wymaga każda biegunka u niemowlaka i małego dziecka, ostra, nasilona biegunka oraz biegunka, która utrzymuje się powyżej 48 godzin. Natychmiast należy udać się do lekarza, jeśli pojawia się:

  • osłabienie i apatia (z powodu odwodnienia),
  • przyśpieszenie tętna powyżej 100 uderzeń na minutę,
  • obecność krwi w stolcu,
  • bolesne kurcze nóg,
  • silne bóle brzucha.

Czerwonka ustępuje zazwyczaj w ciągu kilku dni. Osoby nieleczone po przebyciu choroby mogą stać się nosicielami, Nie mają objawów czerwonki, ale w ich kale występują bakterie chorobotwórcze. Zazwyczaj zarażają inne osoby, które wejdą w kontakt z ich kałem.

Leczenie czerwonki

Celem leczenia czerwonki jest nawodnienie i wyeliminowanie bakterii z ustroju. Jeśli biegunce towarzyszy odwodnienie, doustne nawadnianie nie jest możliwe ze względu na wymioty, leczenie odbywa się w szpitalu, z uwagi na konieczność nawadniania dożylnego. Stosuje się także przepisane przez lekarza antybiotyki, jeśli jest stwierdzona taka konieczność. Gdy czerwonka przebiega łagodnie, chory może pozostać w domu.

Niezbędne jest wypijanie odpowiedniej ilości płynów: zalecenia dla osób dorosłych to picie do 4 litrów wody dziennie. Płyny powinny zawierać mieszankę elektrolitową (jest dostępna w aptece). Ból brzucha mogą złagodzić ciepłe kompresy. Posiłki można spożywać od 2. lub 3. dnia choroby, należy zaczynać od kleików, lekkich rosołów i kaszek, stopniowo wprowadzać ziemniaki, gotowaną marchew czy kurczaka. Surowe warzywa i owoce można jeść dopiero po całkowitym wyzdrowieniu. Przez pierwsze dni trwania choroby trzeba odpoczywać w łóżku. Chorzy powinni przyjmować antybiotyki, przyjmowanie leków przeciwbiegunkowych nieprzepisanych przez lekarza jest niewskazane.

Przypisy
Virella G. Mikrobiologia i choroby zakaźne, Urban & Partner, Wrocław 1999, ISBN 978-83-85842-59-0
Szczeklik A. (red.), Choroby wewnętrzne, Medycyna Praktyczna, Kraków 2011, ISBN 978-83-7430-289-0
Kokot F. Diagnostyka różnicowa objawów chorobowych, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2007, ISBN 978-83-200-3295-6
Dziubek Z. Choroby zakaźne i pasożytnicze, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2003, ISBN 83-200-2748-9

Artykuły Czerwonka ostra

Dyzenteria to inna nazwa czerwonki bakteryjnej czy szigelozy. Wywołują ją bakterie z rodzaju Shigella. Najczęstszy objaw czerwonki bakteryjnej to uporczywa biegunka z domieszką śluzu i krwi.

Zarażenie Shigellą objawia się luźnym stolcem, w którym pojawia się krew, oraz podwyższoną temperaturą.

Pełzakowica, inaczej zwana amebozą lub czerwonką pełzakową, wywoływana jest przez pasożyta – pełzaka okrężnicy, który bytuje w jelicie grubym człowieka. Występuje on często w strefie tropikalnej i ...

Pełzakowica przy nieodpowiednim leczeniu farmakologicznym może zakończyć się śmiercią.

Choroby zakaźne i pasożytnicze

Zdrowie

Pytania do eksperta

Czy gwałtowne ruchy głową u dziecka to oznaka choroby?

Moja 7 miesięczna córeczka, dotychczas rozwijająca się normalnie, nagle zaczęła rzucać główką w lewo i w prawo, robi to gdy siedzi mi na kolanach albo w bujaku. Czasem gdy daję jej butelkę. Zaczęło się to jakieś 2 tyg temu. Najpierw zaczęła kręcić główką w łóżeczku. Martwię się, czy nie jest to objawem jakiejś choroby? Jest bardzo żwawa, interesuję się wszystkim dookoła. (Zdrowie)
Odpowiada: lek. Karol Kaziród-Wolski
Odpowiadamy średnio od 4 do 24 godzin

Konsultanci działu Zdrowie

Mgr Marta Bednarska

farmaceutka, uczestniczka wielu konferencji poświęconych farmakologii.

Mgr Marta Bednarska
Lek. Tomasz Makos

lekarz, autor wielu publikacji dla lekarzy i pacjentów z zakresu

Lek. Tomasz Makos
Lek. Monika Szlachta

lekarz w Samodzielnym Publicznym Zakładzie Opieki Zdrowotnej w Mińsku

Lek. Monika Szlachta
Wszyscy konsultanci »