Pokaż kategorie abcZdrowie.pl
Pokaż kategorie

Haptoglobina

Haptoglobina (Hp) to tzw. białko ostrej fazy, czyli białko surowicy krwi syntezowane przez wątrobę, zmieniające stężenie we krwi w odpowiedzi na stany zapalne w organizmie, np. zapalenie jelit, choroby reumatyczne, zawał serca i zakażenia. Oznaczenie haptoglobiny we krwi stosuje się w diagnostyce i odróżnianiu różnych rodzajów niedokrwistości. Zalecane jest, gdy pojawiają się objawy wskazujące na niedokrwistość i hemolizę krwinek. Zaburzenie poziomu haptoglobiny może być spowodowane stosowaniem szeregu leków. Są to, m.in. doustne środki antykoncepcyjne czy sterydy.

1. Kiedy zalecane jest badanie haptoglobiny?

Badanie polega na oznaczeniu haptoglobiny. Haptoglobina jest to białko wytwarzane w wątrobie. Jej zadaniem jest wychwytywanie wolnej hemoglobiny we krwi. Wytwarza się kompleks hemoglobina-haptoglobina, który transportowany jest do wątroby. Ma na celu wykrycie niedokrwistości hemolitycznej oraz odróżnienie jej od innych rodzajów niedokrwistości. Niedokrwistość może być spowodowana różnymi czynnikami, np. wrodzonymi zaburzeniami w budowie erytrocytów, nieprawidłową budową hemoglobiny, reakcją poprzetoczeniową, reakcją autoimmunologiczną.

Niedokrwistość hemolityczna wiąże się ze skróceniem czasu życia erytrocytów, z 100-120 dni do 50 dni, pojawia się w czasie nasilenia hemolizy.
Badanie to zaleca się, gdy u pacjenta pojawią się objawy dwóch chorób – niedokrwistości i hemolizy. Objawy niedokrwistości (zwanej anemią):

  • blada skóra;
  • zasłabnięcia; 
  • niskie ciśnienie krwi; 
  • przyśpieszenie akcji serca.

Objawy hemolizy krwinek to między innymi żółtaczka i ciemny mocz.

Jakie inne badania można wykonać wraz z badaniem haptoglobiny?
Wraz z badaniem haptoglobiny można wykonać:

2. Wyniki badania haptoglobiny

Norma haptoglobiny w osoczu krwi mieści się w zakresie 0,3 - 2,0 g/l. Jeżeli w wyniku badania wykrywany jest obniżony poziom haptoglobiny, przy jednoczesnym obniżeniu liczby krwinek czerwonych, hemoglobiny i hematokrytu, a podwyższonej liczbie retikulocytów, świadczy to o istnieniu niedokrwistości hemolitycznej. Gdy wynik haptoglobiny jest prawidłowy, ale z podwyższoną ilością retikulocytów, sugeruje to, że erytrocyty niszczone są w wątrobie lub śledzionie. W takim przypadku brak jest hemoglobiny we krwi, więc haptoglobina nie jest zużywana i jej poziom pozostaje w normie. W przypadku, gdy poziom haptoglobiny i poziom retikulocytów są w normie, ewentualna niedokrwistość nie jest związana z niszczeniem erytrocytów.

2.1. Co wpływa na wynik poniżej normy, a co na wynik powyżej normy?

Podwyższenie stężenia haptoglobiny mogą powodować:

  • androgeny;
  • kortykosterydy.

Zmniejszenie stężenia haptoglobiny mogą powodować:

  • izoniazyd;
  • chinidyna;
  • streptomycyna; 
  • doustne środki antykoncepcyjne.

Niski poziom haptoglobiny powodowany jest także przez uszkodzenie wątroby. Następuje wówczas zmniejszenie wytwarzania haptoglobiny i wychwytywanie kompleksu hemoglobina-haptoglobina z krwi.
Poziom haptoglobiny wzrasta w stanach zapalnych organizmu, ze względu na to haptoglobina uważana jest za białko ostrej fazy. Jej wyższe stężenie można zauważyć, gdy występują, np. wrzodziejące zapalenie jelit, ostre choroby reumatyczne, zawał serca lub ostre zakażenia. Badanie haptoglobiny nie jest jednak stosowane do diagnostyki czy monitorowania tych chorób.

Bibliografia

  • Dembińska-Kieć A., Naskalski J.W., Diagnostyka laboratoryjna z elementami biochemii klinicznej, Urban & Partner, Wrocław 2009, ISBN 978-83-7609-137-2
  • Hyla-Klekot L., Kokot F., Kokot S. Badania laboratoryjne - Zakres norm i interpretacja, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2011, ISBN 978-83-200-4301-3
  • Szczeklik A. (red.), Choroby wewnętrzne, Medycyna Praktyczna, Kraków 2011, ISBN 978-83-7430-289-0

Źródła zewnętrzne

Marta Bednarska,
Komentarze
zapytaj lekarza

za darmo

  • Odpowiedź w 24 godziny
  • Bez żadnych opłat
  • Lekarze, psychologowie, dietetycy

lekarzy jest teraz online

0/500

Haptoglobina - najnowsze pytania

grupy wsparcia i fora dyskusyjne