Pokaż kategorie abcZdrowie.pl
Pokaż kategorie

Jak sobie radzić z zazdrością?

Zazdrość to uczucie frustracji, wynikające z przeświadczenia, że można utracić coś, na czym nam zależy. Zazdrość jest często traktowana jako stan niegodny człowieka spełniającego się, który wie, czego chce od życia. Od wieków łączono ją z miłością i uważano za uczucie negatywne, które może prowadzić do rozpadu związku. Z drugiej strony, umiarkowane nasilenie zazdrości to bodziec do pozytywnej konkurencji i zaangażowania w związek. Jak natomiast radzić sobie z chorobliwą zazdrością? Czy zazdrość w miłości może mieć charakter patologiczny? Jak rozpoznać przejawy zazdrości u partnera i co to jest zespół Otella?

1. Co to jest zazdrość?

Słownik psychologiczny definiuje zazdrość jako złożony stan emocjonalny, charakteryzujący się obawą, że zostanie się pozbawionym tego, na czym nam zależy. W wąskim ujęciu zazdrość to uczucie strachu, że ukochana osoba może od nas odejść. Zazdrość w miłości wynika często z niskiej i nieadekwatnej oceny siebie jako partnera bliskiego związku oraz z faktu, że bazą dla naszej samooceny staje się tylko i wyłącznie opinia partnera. Zaangażowanie w związek, inwestowanie czasu, energii, dóbr sprzyja utrzymaniu i trwaniu relacji, jednak może doprowadzić także do uzależnienia od związku i zazdrości.

Im bardziej nie wyobrażasz sobie życia bez ukochanej osoby, tym bardziej ją idealizujesz i masz tendencje do zazdrości. Ponadto, w bliskich relacjach obowiązuje reguła wyłączności, która polega na przekonaniu, że pewne zachowania i działania są zarezerwowane tylko dla partnera. Można wychodzić z założenia, że jedynie z partnerem odpoczywamy czy tylko jemu się zwierzamy. Regułą wyłączności zazwyczaj objęty jest seks. Im szerszy zakres wyłączności, tym większe ryzyko pojawiania się zazdrości.

2. Obsesyjna zazdrość

Najbardziej znany rodzaj zazdrości to chorobliwa zazdrość o partnera, która może przyjąć skrajną formę – zazdrości urojonej. W psychopatologii określa się ją jako zespół Otella, który charakteryzuje się brakiem zaufania, agresją, chęcią kontrolowania i sprawowania nadzoru nad drugą osobą. Zespół Otella to choroba wymagająca leczenia u psychologa. Życie z osobą cierpiącą na to zaburzenie jest bardzo ciężkie, wiele związków nie wytrzymuje takiej próby.

Chorobliwa zazdrość manifestuje się w postaci ciągłych podejrzeń o zdrady, sprawdzania działań partnera i obarczaniem go winą za niską jakość związku. Na bazie obsesyjnej zazdrości może rodzić się depresja, a w skrajnych przypadkach prowadzi to do samobójstwa lub morderstwa w afekcie. Ludzie obsesyjnie zazdrośni nie są w stanie racjonalnie myśleć, często nadużywają alkoholu, co tylko zwiększa strach przed zdradą i prowadzi do zachowań destrukcyjnych, np. wybuchów zazdrości, rękoczynów, a w konsekwencji do rozpadu związku.

Płeć różnicuje doświadczanie zazdrości i sposób reakcji na zdradę partnera. Generalnie kobiety silniej reagują na zdradę emocjonalną, czyli są bardziej zazdrosne o uwagę i czas poświęcony rywalce, natomiast mężczyźni są bardziej wrażliwi na punkcie zdrad seksualnych. Mechanizm ten wynika z teorii ewolucjonistycznych. Kobiety i mężczyźni inaczej przeżywają zazdrość i reagują na nią. Kobieta bardziej rozmyśla o motywacji działań partnera i próbuje uzasadnić zdradę potrzebami seksualnymi mężczyzny oraz atrakcyjnością konkurentki.

Mężczyzna natomiast szuka przyczyn zainteresowania partnerki rywalem w potrzebie uwagi i docenienia jej. Kobiecej zazdrości towarzyszy smutek i depresja, a mężczyzna częściej reaguje na zazdrość agresją i gniewem. Kobiety wykazują też tendencję do celowego wzbudzenia zazdrości u ukochanego, by uzyskać korzyści, np. w postaci większej uwagi.

3. Sposoby na zazdrość

Zazdrość to nieprzyjemne uczucie, na które reaguje się w przeróżny sposób. Nieprzespane noce, utrata kontroli nad emocjami, awantury, brak koncentracji na codziennych sprawach to tylko niektóre skutki zazdrości. Kobiety częściej próbują ratować związek, ulepszyć relację. Mężczyźni radzą sobie z niewygodnymi emocjami poprzez doraźne sposoby podniesienia urażonego ego, chociaż nie jest to żadna reguła.

Jak zazwyczaj reaguje się na zazdrość? Oto kilka metod:

  • poprawa jakości związku – np. dbanie o wygląd zewnętrzny, większe zaangażowanie w obowiązki domowe, dawanie wsparcia partnerowi;
  • umniejszanie wartości partnera – uświadomienie sobie wad partnera, poczucie, że jest się lepszym;
  • poszukiwanie alternatyw – szukanie innego związku, większa koncentracja na obowiązkach, pracy, dzieciach;
  • ingerencja w zagrażającą relację – obniżanie atrakcyjności rywala, ostrzeganie przed wadami partnera, wzbudzanie poczucia winy, atakowanie rywala lub partnera;
  • zaprzeczanie i unikanie problemu – doraźna emocjonalna ulga, np. poprzez obronne zatracenie się w pracy;
  • tworzenie barier, które utrudniają partnerowi opuszczenie związku – np. celowe zajście w ciążę;
  • odreagowywanie i poszukiwanie wsparcia – ekspresja negatywnych emocji, rozmowa z przyjaciółmi.

Istotne, by człowiek panował nad zazdrością, a nie ona nad człowiekiem. Powyższe metody nie zawsze są skuteczne i nie gwarantują satysfakcji z relacji.

Nie ma metody-wytrychu, która stanowi panaceum na trudności i zazdrość w związku. Ale należy zastanowić się, co stanowi motyw naszej zazdrości i kiedy jej doświadczamy. Czy zazdrość wynika ze wstydu, gniewu, poczucia winy, nienawiści do partnera lub siebie, depresji czy bezsilności? Może czujesz się mniej ważny/ważna dla partnera? Zazdrość to obawa o stałość relacji, mimo braku realnego zagrożenia i potencjalnych rywali.

Warto szczerze porozmawiać z bliską osobą o swoich uczuciach, potrzebach i lękach. Może się okazać, że partner nie wiedział, że jego dane zachowanie wzbudza u ciebie niepokój. Może szczery dialog uświadomi ci, że wcale nie chcesz, aby twój partner nie podobał się płci przeciwnej. Przecież fakt, że jest się z atrakcyjną osobą, schlebia nam. Zdrowa zazdrość jest potrzebna w każdym związku, ale nie może dominować i niszczyć miłości, która stała się spoiwem relacji.

Komentarze (3)
~iza
~iza

Witam od pol roku mam nowego partnera znalismy sie juz wczesniej jako najlepsi przyjaciele wtedy widzialam jak flirtuje z wiel9ma dziewczynami ale nie przeszkadzalo mi to bo bylismy tylko kumplami teraz jestesmy razem I na samym poczatku moj facet patezyl soe na inne kobiety nie co dluzej niz bym chciala po trzech miesiacach zostawil mnie I wrucil do swojej bylej zony po tygodniu wrucil I jestesmy razem ale nie moge powiedziec ze jestesmy szczesliwi I to w sumie przez zemnie a problem polega na tym ze gdy tylko widze atrakcyjna dziewczyne odrazu wpadam w panike czuje sie nie pewnie to robi sie chore bo reaguje albo aresia albo placzem ostatnio powiedzial mi ze ma tego dosc I ze jak tak dalej bedzie to mnie zostawi bardzo go kocham wiec obiecalam ze sie zmienie tylko nie wiem jak mam to zrobic czy jest dla mnie jakas szansa?

Odpowiedz
~ccc
~ccc

@~iza: zmien partnera na takiego, ktory nie daje powodow do zazdrosci, po co sie meczyc

Odpowiedz
~lll
~lll

Nie pokazuj mu, jak bardzo zależy ci na nim. Faceci są zdobywcami..im bardziej jesteś o niego zazdrosna tym bardziej będzie się od ciebie odsuwał. Musisz bardziej wierzyć w siebie.....

Odpowiedz
zapytaj lekarza

za darmo

  • Odpowiedź w 24 godziny
  • Bez żadnych opłat
  • Lekarze, psychologowie, dietetycy

lekarzy jest teraz online

0/500

Emocje - najnowsze pytania

Dyskusje na forum

Artykuły Emocje
Emocje

Czy jesteś impulsywny?

(...) ógł wyciągnąć taki wniosek. (0 punktów)c) złoszczę się, ale potrafię to opanować i przeczekać aż emocje opadną. (1 punkt) Pytanie ... . Wyrażanie tego, co czujesz, pomaga ci rozładować napięcie emocjonalne. Emocje jednak masz zawsze pod kontrolą i niełatwo...

Emocje

Skończ z cierpieniem, zacznij cieszyć się życiem!

7 listopada ukazał się poradnik "Skończ z cierpieniem, ciesz się życiem!" autorstwa Byron Katie. Wydawcą książki jest G+J Książki. Byron Katie na podstawie swoich doświadczeń stworzyła metodę PRACA (The Work), która pomaga osiągnąć duchowe i...

Emocje

Brakuje ci energii? Pozbądź się toksycznych nawyków!

Uczucie zmęczenia, brak energii do działania i znużenie nie biorą się znikąd – zwykle sami „pracujemy” na nie, powielając zachowania, które w ogóle nam nie służą. Jakie nawyki mają wyraźnie toksyczny wpływ na nasze...

Emocje

Chęć do życia

Co odróżnia depresję od innych chorób śmiertelnych? to pradawny instynkt, który tkwi w każdym człowieku. Wiąże się często z instynktem samozachowawczym, czyli unikaniem wszelkich bodźców i sytuacji mogących przynieść szkodę lub doprowadzić...

Emocje

Melancholia

Melancholią zwykło się nazywać stan lekkiego przygnębienia czy smutku. Kiedyś ten termin stosowano w medycynie na określenie schorzenia psychicznego, które obecnie znane jest jako depresja. Skłonność do popadania w melancholię nasila się w momencie...

Emocje

Atak paniki

Czym różnią się od siebie grzyby halucynogenne? pojawia się nagle, beż żadnej konkretnej przyczyny. Nie można go przewidzieć, zabezpieczyć się przed nim i uniknąć nieprzyjemnych doznań. Napad paniki to doświadczenie ekstremalnej trwogi o swoje życie, to...

Emocje

Jak sobie radzić ze złością?

(...) mogą przerodzić się w przemoc psychiczną albo fizyczną? Jak kontrolować emocje? Jak opanować zdenerwowanie? Istnieje kilka metod ... , ostudzić emocje i skoncentrować się na swoim wnętrzu: poznaniu niezaspokojonych potrzeb i niezrealizowanych oczekiwań. Wizualizacja ... zakomunikowałeś swoje intencje czy emocje. Złość niesie ze sobą duży ładunek energetyczny. Wyzwala takie pokłady energii, że ma...

Emocje

Co na smutek?

Sposoby na smutek Pytanie zadawane często samemu sobie. Jak przestać widzieć wszystko w czarnych barwach? Jak walczyć z wszechogarniającym uczuciem żalu, bólu, przygnębienia? Nie ma jednej recepty. Każdy z nas inaczej reaguje na przykre zdarzenia...

Emocje

Satysfakcja z życia

(...) marzenia i stopień ich realizacji, cechy osobowości, emocje i doświadczenia życiowe. Osoba biedna, o niższym prestiżu...

Emocje

Jak nauczyć się cierpliwości?

Jak nauczyć się cierpliwości? Czy to w ogóle jest możliwe? Cierpliwość to umiejętność czekania. Ale jak czekać, skoro czas ucieka bezpowrotnie, a człowiek ma tyle spraw do załatwienia i marzeń do zrealizowania? Przecież czas to pieniądz.

lekarzy jest teraz online

Zapytaj lekarza
zapytaj lekarza

za darmo

  • Odpowiedź w 24 godziny
  • Bez żadnych opłat
  • Lekarze, psychologowie, dietetycy

lekarzy jest teraz online

0/500