Jak radzić sobie z dzieckiem chorym na ADHD?

Nadpobudliwość psychoruchowa u dzieci objawia się zwykle trudnościami z koncentracją, impulsywnością, brakiem organizacji oraz tendencją do zapominania o różnych sprawach. Nic więc dziwnego, że dzieci z ADHD zazwyczaj nie najlepiej radzą sobie w szkole, a ich wychowanie wymaga od rodziców ogromnej cierpliwości oraz wiedzy, jak pomóc dziecku. Maluchy, które cierpią na nadpobudliwość, często bowiem zmagają się z niską samooceną i wybuchami gniewu, które nierzadko mają związek ze świadomością odstawania od grupy rówieśników. Co mogą zrobić rodzice, by pomóc swoim dzieciom z ADHD? Jak wychować dziecko z nadpobudliwością psychoruchową?

Wskazówki dla rodziców dzieci z ADHD

Przede wszystkim szczerze porozmawiaj z dzieckiem. Nie ukrywaj, że zdiagnozowano u niego nadpobudliwość psychoruchową. Jeśli w porozumieniu z lekarzem zdecydowałaś się na kurację lekami, nie oszukuj dziecka, że są to tylko witaminy – nawet małe dzieci są w stanie wyczuć fałsz. Wyjaśnij dziecku, że ADHD nie jest jego winą. Jest to zaburzenie rozwoju, z którym można żyć i prawidłowo się rozwijać. Aby pomóc maluchowi, zadbaj o to, by jego życie nie było zbyt chaotyczne. W tym celu pomocne będą zasady. Warto sporządzić na piśmie listę reguł dotyczących obowiązków dziecka i zasad panujących w domu. Maluch powinien mieć świadomość, jakie zachowania są niedozwolone, a jakie spotkają się z waszą aprobatą. Spróbuj wprowadzić możliwie czytelne reguły – dziecko powinno wiedzieć, jakie nagrody i kary wiążą się z konkretnymi działaniami. Nagrody powinny być stosunkowo szybko otrzymywane – dodatkowe pół godziny przed telewizorem lub złote gwiazdki, które można wymienić na nagrodę rzeczową, lepiej przemawiają do wyobraźni dziecka z ADHD niż obietnica kupna roweru na koniec roku szkolnego za dobre świadectwo. W przypadku kar warto jednak trzymać się nieco innej zasady – nie należy karać dziecka w chwili złości lub rozczarowania. Lepiej jest odczekać chwilę i uspokoić się. Nie jest to proste, zwłaszcza jeśli rodzic sam ma ADHD, ale specjaliści przekonują, że nie warto tracić kontroli przy dziecku.

Kolejnym ważnym krokiem w wychowaniu dziecka nadpobudliwego jest wzmocnienie jego samooceny. Jak to zrobić? Pomóż dziecku odkryć jego mocne strony. Wówczas, nawet jeśli będzie porównywało się z rówieśnikami, takie porównanie nie wyjdzie na jego niekorzyść. Jest to szczególnie ważne, ponieważ dzieci z ADHD mają tendencję do niskiej samooceny i depresji. Brak wiary we własne możliwości może pojawić się nawet u ośmiolatków. Jeżeli na początku swojej edukacji uczeń odkrywa, że nie radzi sobie tak dobrze, jak inne dzieci, z czasem może zaniechać prób dogonienia rówieśników. Wyuczona bezradność to poważny problem, dlatego warto zrobić wszystko, by go uniknąć.

Jakich zachowań powinni unikać rodzice dzieci z ADHD?

Rodzice dzieci nadpobudliwych muszą uświadomić sobie, że wyniki ich pociech w szkole nie są tak stałe, jak ma to miejsce w przypadku innych dzieci. Jednego dnia dziecko może otrzymać 90% z testu, drugiego 60%, a trzeciego 95%. Na wyniki w szkole wpływ mają różne czynniki. Dlatego też nie należy oczekiwać od dziecka dużej stałości w ocenach. Częstym błędem popełnianym przez rodziców jest pytanie dziecka: „dlaczego dostałeś dziś taką słabą ocenę, jeśli wczoraj poszło ci tak dobrze?”. Należy uświadomić sobie, że dzieci z ADHD często są bardzo bystre i wiedzą, co powinny zrobić, ale nierzadko nie wiedzą, od czego zacząć lub brakuje im konsekwencji w działaniu. Nie wolno przy tym wpadać w inną skrajność i traktować nadpobudliwości jako wymówki doskonałej. Mimo, iż ADHD sprawia, że wiele zadań jest dla dzieci trudniejszych, nie zwalnia to rodziców z obowiązku uczenia maluchów odpowiedzialności. Deficyty uwagi nie mogą być usprawiedliwieniem dla lenistwa. Małe dzieci nierzadko mówią, że nie muszą odrabiać prac domowych, ponieważ mają ADHD. Nic bardziej mylnego. Nadpobudliwość psychoruchowa może utrudnić wykonanie pracy domowej, ale w żadnym wypadku nie zwalnia z tego obowiązku. Każdy rodzic dziecka z ADHD powinien o tym pamiętać. Równie istotne jest unikanie nadopiekuńczości. W miarę jak dziecko rośnie, powinno uczyć się niezależności. Wyręczanie dzieci z obowiązków to droga donikąd. Każde dziecko musi samo nauczyć się odpowiedzialności. Ważna jest również umiejętność rozwiązywania problemów, którą każdy człowiek przyswaja sobie z czasem.

Wychowanie dziecka z ADHD to wyzwanie nawet dla najbardziej cierpliwych rodziców. Jednak dzięki zastosowaniu się do powyższych wskazówek, można znacznie ułatwić ten proces. Najważniejsze są konsekwencja i wsparcie. Dzieci muszą czuć, że są akceptowane przez rodziców – wówczas łatwiej jest im zaakceptować siebie.