Kolagenozy - bać się czy nie bać?

Kolagenozy. Brzmi groźnie, szczególnie jeśli są to słowa wypowiadane przez lekarza, a może jeszcze gorzej, jeśli jakieś objawy sprowokowały nas do „grzebania” w Internecie i tam… dopiero można się naczytać.


Strach ma wielkie oczy. Warto wiedzieć, że kolagenozy to tradycyjna nazwa grupy chorób tzw. reumatologicznych, a w reumatologii w ciągu ostatnich 10 lat dzieje się bardzo dużo − możemy wcześniej rozpoznawać, wcześniej i nowocześniej leczyć, stąd to, o czym gdzieś czytamy, może okazać się nieaktualne.

Objawy kolagenoz są bardzo różne i dotyczą bardzo wielu narządów. Związane jest to z tym, że „choruje” tkanka łączna (zawierająca dużo kolagenu − stąd nazwa), a tkanka ta tworzy bardzo wiele narządów skóry, chrząstek, kości, naczyń krwionośnych.

Kolagenozy, inaczej choroby tkanki łącznej, to grupa chorób o różnorodnych objawach, występująca dość rzadko. Najczęstszą chorobą z tej grupy jest reumatoidalne zapalenie stawów, gdzie dominującym objawem są bóle i obrzęki stawów, częściej małych, z towarzyszącą sztywnością poranną stawów. Inne rzadziej występujące kolagenozy to toczeń rumieniowaty układowy, zespół Sjögrena, twardzina układowa, zapalenie wielomięśniowe, zapalenia naczyń, scleroderma. W przebiegu tych kolagenoz nie zawsze lub nie od początku występują objawy stawowe, stąd często upływa dużo czasu, zanim pacjent znajdzie się pod opieką reumatologa. Wcześniej wędruje do lekarzy różnych specjalności − okulisty, dermatologa, laryngologa, neurologa, pulmonologa, zanim uda się postawić właściwe rozpoznanie. W trakcie rozwoju choroby i pojawiania się nowych objawów diagnoza nierzadko ulega zmianie. Zdarza się, że pewne objawy (niezbyt dokuczliwe) lub pewne nieprawidłowości w wynikach badań wykrywane są przypadkowo − wyprzedzają czasem o kilka lat pełnoobjawową chorobę.

Aby nie bać się, trzeba pamiętać, że im wcześniej zgłosimy się do lekarza, im wcześniej lekarz rozpozna chorobę (a nie grupę chorób), tym wcześniej pacjent będzie leczony i efekt tej terapii będzie lepszy. Kiedy należy pomyśleć o konieczności wizyty u lekarza?

  • jeśli obserwujemy niepokojące objawy ogólne: stany podgorączkowe, gorączkowe, chudnięcie, poczucie osłabienia;
  • jeśli w wynikach badań podstawowych obserwujemy odchylenia takie jak:
  • podwyższone OB (nie mające związku z infekcją),
  • obniżona liczba białych krwinek (leukocytów), krwinek płytkowych (trombocytów/płytek krwi),
  • zmiany w badaniu ogólnym moczu − obecność białka i krwinek czerwonych;
  • jeśli obserwujemy objawy z zakresu różnych narządów:
  • bóle stawów często przemijające,
  • bóle mięśni lub osłabienie siły mięśniowej − np. trudności z podniesieniem się z krzesła, zdjęciem z półki nad głową grubej książki, wejściem na kilka stopni,
  • uczucie suchości w jamie ustnej i nosie, konieczność częstego popijania płynów, obrzęki ślinianek,
  • uczucie „piasku” pod powiekami lub stwierdzenie przez okulistę objawu „suchego oka”,
  • zmiany na skórze twarzy w kształcie motyla, nasilające się pod wpływem słońca, uczulenie na słońce,
  • wypadanie włosów,
  • łuszczenie skóry nad drobnymi stawami rąk, sucha twarda skóra powierzchni dłoniowej rąk, tzw. ręka mechanika u osób niepracujących fizycznie,
  • blednięcie, a potem zasinienie palców rąk, rzadziej stóp, pod wpływem zimna lub stresu, tzw. objaw Raynauda,
  • nawracające poronienia, objawy zakrzepicy żył (głębokich) lub tętnic kończyn dolnych, ale i naczyń siatkówki oka.


Postawienie rozpoznania nie zawsze jest proste, najczęściej wymaga wykonania dodatkowych badań immunologicznych. Kolagenozy są bowiem chorobami, w których na skutek błędu organizmu w rozpoznawaniu własnych komórek (lub ich elementów, np. jąder komórkowych) dochodzi do powstania przeciwciał przeciw własnym komórkom. Poziom tych przeciwciał jest istotnym elementem rozpoznania choroby.

Rozpoznana choroba towarzyszy pacjentowi najczęściej całe życie, z okresami wyciszenia objawów i remisji, choć pojawiać się mogą zaostrzenia objawów wymagające modyfikacji dotychczas stosowanego leczenia.

Wiedza pacjenta na temat kolagenoz, znajomość niektórych objawów mogą skrócić czas od początku choroby do zgłoszenia się do lekarza.

Czy kolagenoz należy się obawiać? Tak i nie.

Tak − jeśli ta obawa przyczyni się do zwrócenia uwagi na te objawy i szybszego zgłoszenia się do specjalisty (najczęściej reumatologa lub dermatologa).
Nie − ponieważ w obecnej dobie istnieją możliwości leczenia chorych, które w znaczny sposób przedłużyły czas ich przeżycia w stosunku do tego, co było 20, 10, a nawet 5 lat temu.

dr n med Maria Rell-Bakalarska reumatolog,
Ewa Klimczak reumatolog

Jeśli chcesz podzielić się swoimi doświadczeniami odnośnie do tocznia, odwiedź nasze forum abcZdrowie.pl.

Artykuł sponsorowany przez GlaxoSmithKline

Porozmawiaj o tym na Forum Zdrowie »
Lubię to!
0
Komentarze
Wyloguj

Porady ekspertów

Toczeń układowy w ciąży a blok serca u dziecka

Witam, jestem w ciąży, dnia 16.09.11 zrobiłam badania na przeciwciała ANA profil 1 wyszło dodatnie...

lek. Karol Kaziród-Wolski Porady udziela lek. Karol Kaziród-Wolski lekarz w trakcie specjalizacji z kardiologii w Świętokrzyskim Centrum Kardiologii.
Interpretacja podwyższonego wyniku eozynofili

Witam! Bardzo bym prosiła o interpretację wyniku: eozynofile - norma w laboratorium wynosi...

lek. Karol Kaziród-Wolski Porady udziela lek. Karol Kaziród-Wolski lekarz w trakcie specjalizacji z kardiologii w Świętokrzyskim Centrum Kardiologii.
pokaż 5 następnych

Artykuły Toczeń Rumieniowaty Układowy (TRU)

Toczeń Rumieniowaty Układowy (TRU) Jak się pozbyć tocznia? Sprawdź, co musisz wiedzieć o terapii

Sterydy to leki działające bardzo silnie przeciwzapalnie i immunosupresyjnie, stosowane w wielu chorobach - w reumatologii, dermatologii, pulmonologii, alergologii, transplantologii, onkologii, gastrologii. Są pochodnymi naturalnych hormonów...

Toczeń Rumieniowaty Układowy (TRU) Rozpoznanie i leczenie tocznia

Czy pacjent może sam rozpoznać chorobę? Nie, ale jeśli ma objawy sugerujące chorobę powinien o niej wiedzieć jak najwięcej. Nie wszystkie objawy wydają się poważne, nie wszystkie występują jednocześnie, takie same objawy występować mogą w wielu...

Toczeń Rumieniowaty Układowy (TRU) Leczenie tocznia rumieniowatego

Rozpoznanie tocznia rumieniowatego układowego, chociaż często trudne, jest zaledwie wstępem do długotrwałej współpracy – współpracy pacjenta i lekarza (reumatolog, dermatolog), tak by właściwie kontrolować chorobę, czyli leczyć...

Toczeń Rumieniowaty Układowy (TRU) Bolą stawy. Czy mogę mieć toczeń?

Przeżyć życie bez bólu stawów? Czy to możliwe? Niewiele osób ma to szczęście. Bóle stawów mogą dotyczyć każdego. Podobnie jak ból w szerszym znaczeniu, może być banalnym, przemijającym objawem, ale częściej jest...

Toczeń Rumieniowaty Układowy (TRU) Na co uważać, kiedy planujesz dziecko?

Toczeń rumieniowaty układowy jest chorobą autoimmunologiczną (kolagenozą), występującą bardzo rzadko, ale dotykającą głównie młode kobiety (90% zachorowań). Przed laty uważano, że choroba ta jest przeciwwskazaniem do zajścia w ciążę, ponieważ może...

Toczeń Rumieniowaty Układowy (TRU) Nowoczesne leczenie tocznia

Toczeń rumieniowaty układowy - choroba znana od kilkudziesięciu lat - co sprawiło, że tak bardzo zmieniły się rokowania w toczniu, zmienił się przebieg choroby? Wczesne rozpoznanie tocznia a leczenie Składa się na to wiele elementów, przede...

Syndrom RaynaudaOdtwórz wideo
Toczeń Rumieniowaty Układowy (TRU) Syndrom Raynauda

Syndrom Raynauda stwierdza się u około 7 proc. całej populacji, ale dziesięciokrotnie częściej występuje on u kobiet. Na czym polega to schorzenie, wyjaśnia lekarz Adam Lewszuk, chirurg. Fenomen Raynauda polega na okresowym, nagłym, skurczu drobnych...

Różne kolagenozyOdtwórz wideo
Toczeń Rumieniowaty Układowy (TRU) Różne kolagenozy

Kolagenozy są to choroby tkanki łącznej - tkanki, która występuje w całym organizmie człowieka, np. w skórze, kościach i narządach wewnętrznych. Ważnym elementem tkanki łącznej są właśnie włókna kolagenowe, stąd nazwa choroby. Ze...

Objawy toczniaOdtwórz wideo
Toczeń Rumieniowaty Układowy (TRU) Objawy tocznia

Toczeń rumieniowaty układowy to choroba, która sieje postrach wśród pacjentów. Jest to jedna z dużych kolagenoz - chorób z autoagresji. Toczeń atakuje niespodziewanie. Jego ofiarą aż 10-krotnie częściej padają kobiety. Obraz...

Rodzaje toczniaOdtwórz wideo
Toczeń Rumieniowaty Układowy (TRU) Rodzaje tocznia

Najczęściej diagnozowanym rodzajem tocznia jest toczeń rumieniowaty układowy. Jest to choroba atakujące wiele narządów. Jednym z objawów tocznia są zmiany skórne. Istnieją również inne typy tocznia. Należy do nich toczeń...

Różne kolagenozyOdtwórz wideo
Toczeń Rumieniowaty Układowy (TRU) Różne kolagenozy

Kolagenozy są to choroby tkanki łącznej - tkanki, która występuje w całym organizmie...

Składniki kosmetyków Parabeny w kosmetykach - czy należy się ich bać?

Parabeny od wielu lat stanowią grupę konserwanantów powszechnie wykorzystywanych w przemyśle kosmetycznym. Jednak związki te podejrzewa się o kancerogenne działanie. Czy rzeczywiście zostało to potwierdzone i lepiej unikać parabenów?

Jak się odchudzać?
Porady dietetyczne dla odchudzających się Jak się odchudzać?

Jak schudnąć? To pytanie zadaje sobie wiele osób. Kiedy myśl o wakacyjnym spacerze po...

Stres Jak się relaksować?

Relaks jest niezwykle potrzebny organizmowi. Większość z nas nie potrafi funkcjonować na wysokich...

Jak się wysypiać?
Zaburzenia snu Jak się wysypiać?

Odpowiednia higiena snu jest bardzo ważna w utrzymaniu zdrowia fizycznego i psychicznego. Aby się wysypiać, należy spać przynajmniej siedem godzin dziennie, w zależności od indywidualnych potrzeb.

Kariera Podlizywanie się

Podlizywanie się szefowi jest irytujące i stanowi dość powszechny powód do konfliktów...

Konflikty w związku Jak się kłócić?

Jak się kłócić? Jak nie ranić słowami bliskich osób? Jak mówić o swoich uczuciach w sposób jasny? Jak nie żywić urazy do innych? Jak nie dopuścić do eskalacji konfliktu? Jak znaleźć nić porozumienia?

Diety odchudzające Głodzenie się

Głodzenie się to jeden z najstarszych i najprostszych sposobów odchudzania się. Głodówki...

pokaż 10 następnych
Zamknij Załóż konto
Zamknij Logowanie

Nie masz konta? Załóż teraz

Zapomniałem hasło Przypomnij hasło

Zamknij

Wypełnij swoje dane

Ryzyko schorzeń często zależne jest od płci, wieku i wykonywanego zawodu

Wiek determinuje zarówno ryzyko schorzeń, jak i rodzaj leczenia

Dzięki informacji o Twojej lokalizacji i ubezpieczeniu, będziemy mogli zaproponować Ci najlepszych specjalistów i kliniki zajmujące się Twoim problemem

-

Dane kontaktowe potrzebne są nam do powiadomienia Cię o odpowiedziach specjalistów

Akceptuję regulamin zadawania pytań.
Cofnij