Pokaż kategorie abcZdrowie.pl
Pokaż kategorie

Krew utajona

Test na krew utajoną (FOBT) jest nieinwazyjnym badaniem, które wykrywa obecność, niewidocznej gołym okiem, krwi w stolcu. Krew w stolcu może być spowodowana kilkoma czynnikami. Są to, np. rak jelita grubego, rak żołądka, wrzodziejące zapalenie jelita grubego. W zależności od rodzaju testu, wykrywane są inne elementy krwi. Stosowany jest test gwajakolowy, test porfirynowy czy test immunochemiczny. W kale wykrywana jest globina, hem lub porfiryna.

1. Kiedy wykonuje się badanie na krew utajoną?

Badanie krwi w kale służy wykrywaniu raka jelita grubego.

Wynik dodatni może więc sygnalizować o pewnych nieprawidłowościach lub toczącej się chorobie nowotworowej. Krew utajona w stolcu u dzieci lub dorosłych może być sygnałem krwawienia z wrzodu żołądka. Badanie może być stosowane do przesiewowej diagnostyki wrzodziejącego zapalenia jelita grubego. Wykonywane jest, gdy pojawiają się takie objawy, jak oznaki anemii: męczliwość, przyspieszone tętno w spoczynku, uczucie kołatania serca, które są innymi dolegliwościami towarzyszącymi pojawieniu się wrzodu.

Test na krew utajonąwykonywane jest także, w przypadku gdy podejrzewane jest występowanie takich chorób, jak:

  • rak żołądka;
  • polipy;
  • gruczolak;
  • angiodysplazja jelita.

2. Rodzaje badań na krew utajoną

Wyróżniamy 3 metody badania kału na krew utajoną. 

1. Metoda gwajakolowa gFOBT (ang. stool guaiac test) – polega na wykryciu hemu z hemoglobiny w kale, który ma działanie podobne do enzymu peroksydazy. Próbka kału nakładana jest na skrawek papieru (bibuły), odpowiednio poddany obróbce chemicznej, aby związki chemiczne w jego strukturze nie zafałszowały wyniku badania. Następnie wkraplany jest nadtlenek wodoru. Przy obecności krwi w badanym materiale, następuje zmiana barwy bibuły w ciągu 1 - 2 sekund. Przed wykonaniem badania zalecana jest odpowiednia dieta. Dostępnych jest szereg testów gwajakolowych o różnej wrażliwości. W diagnostyce przesiewowej raka jelita grubego należy wykonać test o wysokiej wrażliwości.

2. Metoda immunochemiczna iFOBT (ang. immunochemical fecal occult blood test). Badanie to opiera się na wykrywaniu globiny w kale, za pomocą chemicznych przeciwciał wiążących się z globiną. Są bardziej czułe niż test gwajakolowy, wykrywają niższy poziom krwi w kale. Wynik pozytywny jest już przy wartości 25 ng/ml hemoglobiny w próbce.

3. Test porfirynowy – pozwala, w porównaniu do obu poprzednich testów, na ilościowe określenie hemoglobiny w kale. Hem przekształcany jest przez kwas szczawiowy, szczawian lub siarczan żelaza do protoporfiryny. Fluorescencja porfiryny w badanej próbce kału jest porównywalna w materiałem wzorcowym. Pod wpływem intensywności fluorescencji próbki można wyliczyć ilość hemoglobiny.

3. Wyniki testu na krew utajoną

Prawidłowa wartość referencyjna mieści się w granicach 0,5 - 1,5ml/dobę. Pojawiająca się krew pochodzi z różnych odcinków przewodu pokarmowego. W warunkach naturalnych krew wydalana jest w minimalnych ilościach ze światła jelit wraz z kałem i jest niewykrywalna przez jakikolwiek test. Badanie, które pokaże wynik dodatni, oznaczać będzie większą ilość krwi w kale. Prawidłowy wynik badania powinien być ujemny. Zazwyczaj pobierane są trzy próbki z trzech kolejnych dni. Taka procedura pozwala wykryć zmiany chorobowe, które wywołują jedynie okresowe przedostawanie się krwi do stolca. Badanie na obecność krwi w kale może być wykonane na 3 dni po krwawieniu miesiączkowym. Próbka kału nie może być zanieczyszczona moczem. Nie można wykonywać badania w przypadku zdiagnozowanych hemoroidów. Na 48 godzin przed wykonaniem oznaczenia krwi w kale nie wolno pić alkoholu, zażywać kwasu acetylosalicylowego lub środków przeczyszczających.

Bibliografia

  • Konturek S. Gastroenterologia i hepatologia kliniczna, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2006, ISBN 83-200-3188-5
  • Szczeklik A. (red.), Choroby wewnętrzne, Medycyna Praktyczna, Kraków 2011, ISBN 978-83-7430-289-0
  • Czech A., Tatoń J. Diagnostyka internistyczna, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2005, ISBN 83-200-3156-7

Źródła zewnętrzne

Marta Bednarska,
Komentarze
zapytaj lekarza

za darmo

  • Odpowiedź w 24 godziny
  • Bez żadnych opłat
  • Lekarze, psychologowie, dietetycy

lekarzy jest teraz online

0/500

Krew utajona - najnowsze pytania

grupy wsparcia i fora dyskusyjne

Artykuły Krew utajona
Rak jelita grubego

Badanie kału na krew utajoną we wczesnej diagnostyce raka jelita grubego

Badanie kału na krew utajoną umożliwia wykrycie obecności krwi w stolcu, który nie powoduje zmiany w jego wyglądzie. Wynik ... . Takie badanie może być wykonane w warunkach domowych. Ponadto zalecane jest wykonywanie testu na krew utajoną w stolcu jako badanie ... wykrywających ten nowotwór. Dodatni wynik badania kału na krew utajoną wskazuje na obecność raka lub polipa gruczołkowatego. Test można ... zezłośliwieniu. Należy pamiętać, iż skuteczność badań na krew utajoną zależy od regularności powtarzania. Pozytywny wynik testu na...

Rak jelita grubego

Rak jelita grubego bez tabu

(...) zaawansowanej fazie. Niepokojące dolegliwości to przede wszystkim obecność krwi w stolcu (tzw. pozytywny wynik badania na krew utajoną ... na krew utajoną – test ten można wykonać w domu (sprzedawany jest w aptekach), pozytywny wynik należy skonsultować z...

Choroby jamy ustnej

Krwawiące dziąsła

(...) wykonać morfologię krwi, a także test na krew utajoną w kale. Niedokrwistości nie można lekceważyć, ponieważ każda...

Zaparcia

Sposoby na uporczywe zaparcia

(...) skierowani na badania specjalistyczne, czyli: badanie kału na krew utajoną (jeśli znajduje się w kale, może sugerować...

Zaparcia

Sposoby na ciężkie zaparcia

(...) zaparcia warto umówić się na wizytę. Jeśli lekarz będzie miał wątpliwości może zalecić badanie biochemiczne (badanie kału na krew utajoną), endoskopowe, USG czy badanie kontrastowe jelita grubego. Dopiero po dodatkowych badaniach będzie mógł...

Badania w łysieniu

Badanie poziomu żelaza w kierunku łysienia

(...) g/l) oraz podwyższeniem ilości transferryny i rozpuszczalnego receptora dla transferryny. Poza badaniem krwi warto przeprowadzić test na tzw. krew utajoną w kale, a u kobiet badanie ginekologiczne. Leczenie anemii mikrocytarnej Preparaty żelaza dwuwartościowego podaje...

lekarzy jest teraz online

Zapytaj lekarza
zapytaj lekarza

za darmo

  • Odpowiedź w 24 godziny
  • Bez żadnych opłat
  • Lekarze, psychologowie, dietetycy

lekarzy jest teraz online

0/500