Pokaż kategorie abcZdrowie.pl
Pokaż kategorie

Nerwica a ból głowy

4291739976-6504724d60-b_00a7.jpg
Zdjęcie autorstwa anna gutermuth / CC BY 2.0

W obecnych czasach trudno żyć bez stresu, lęku, napięcia i obaw. Każdy dzień to wyzwanie, które wymaga od organizmu mobilizacji sił. Często w sytuacjach trudnych, którym towarzyszą lęk, smutek, niepewność, pojawiają się różne objawy somatyczne, jak: drżenie mięśni, nudności, zawroty i bóle głowy. Dolegliwości fizyczne nie wynikają z żadnej choroby cielesnej, ale stanowią reakcję na stres w związku z przełomowym okresem w życiu człowieka czy radykalnymi zmianami (dojrzewanie biologiczne, pierwsza praca, ślub, narodziny dziecka, śmierć bliskiej osoby, rozwód itp.).

1. Dlaczego w nerwicy boli głowa?

Zazwyczaj reakcje fizjologiczne, jak bóle różnego pochodzenia czy nudności, mijają wraz z uporaniem się z sytuacją stresową, akceptacją zmian i zaadaptowaniem się do nowych okoliczności życiowych. Jeżeli jednak przykre dolegliwości się utrzymują pod nieobecność realnych czynników stresujących, można podejrzewać zaburzenia z grupy nerwic. Zaburzenia lękowe stanowią coś więcej niż okresowe trudności emocjonalne czy nieradzenie sobie z problemami życiowymi. Nerwica to poważna choroba duszy, która bardzo destabilizuje funkcjonowanie jednostki i upośledza jakość życia. Zaburzenia nerwicowe dotykają sposobu myślenia o świecie i sobie, sfery percepcji, sfery emocjonalnej i zachowań. Objawem osiowym nerwicy jest permanentny lęk i niepokój, który stawia organizm w nieustannym stanie gotowości. Człowiek staje się nadwrażliwy, przeraźliwie czujny i napięty.

Nerwica stanowi przejaw chęci kontrolowania siebie i świata z równoczesną obawą, że nie da się temu zadaniu sprostać, że jest to niemożliwe. Nerwicy towarzyszą niejednokrotnie liczne dolegliwości fizyczne, dyskomfort i subiektywne cierpienie, a przyczyna lęku, często nieuświadomiona, zostaje usymbolizowana i przemieszczona, np. przyjmuje charakter fobii, bólu głowy albo niepokojów o własne zdrowie. Ciągłe uczucie lęku wywołuje brak równowagi układu wegetatywnego, stąd takie objawy, jak bóle brzucha, drżenie ciała, zaburzenia erekcji, kłopoty ze snem, bóle głowy, parcie na pęcherz czy uczucie ściskania w klatce piersiowej. Sygnały ze strony ciała mogą być bardzo różne – jedne lokalizują się w żołądku, drugie w płucach, inne w sercu, a jeszcze inne w głowie, np. w postaci migren, mimo że żadne badania medyczne nie wskazują na uszkodzenia ciała czy nieprawidłowości funkcji biologicznych.

Dlaczego powstaje związek nerwica-ból głowy? Ze względu na sprzężenie ze sobą psychiki i ciała. To, co dzieje się w naszym umyśle znajduje odzwierciedlenie w reakcjach fizjologicznych ciała, podobnie jak dolegliwości somatyczne wywołują określone myśli, przeżycia i wpływają na samopoczucie człowieka. Układ nerwowy zawiaduje całym organizmem i jeżeli znajduje się w ciągłym stanie pobudzenia z powodu lęku czy nerwicy, przekazuje ten stan hiperaktywności narządom wewnętrznym, zmuszając do chaotycznej, zaburzonej, nieskoordynowanej i przede wszystkim niepotrzebnej pracy, np. powstaje zbyt dużo adrenaliny albo kortyzolu. Powstaje wiele zmian czynnościowych (w pracy narządów), mimo braku zmian organicznych. Dlaczego u jednych osób nerwica manifestuje się w postaci bólów głowy, a u drugiej przybiera postać kołatania serca? Do końca nie wiadomo. Być może ma to związek z cechami osobowości, rodzajem stosowanych przez chorego mechanizmów obronnych albo sposobem reagowania na stres.

Ból głowy może być konsekwencją zaburzeń nerwicowych, ale też czynnikiem wywołującym nerwicę. Człowiek, który ciągle skarży się na migreny, może w końcu zacząć skrajnie obawiać się o swoje zdrowie i zachorować na nerwicę hipochondryczną. Nerwica zazwyczaj „atakuje” organ najsłabszy – może to być głowa, ale też żołądek czy serce (tzw. nerwice narządowe – nerwica żołądka, nerwica serca itp.). „Lokalizacja nerwicy w ciele” może wynikać z predyspozycji genetycznych, ale też z czynników psychologicznych, np. kiedy osoby z najbliższego otoczenia zwracały uwagę na kłopoty z trawieniem albo bóle głowy u któregoś z członków rodziny, wówczas doświadczenia te mogą przełożyć się na naszą przesadną troskę i koncentrację na danym narządzie, by wyeliminować potencjalne ryzyko zachorowania na chorobę somatyczną, co z kolei nasila ryzyko zachorowania na chorobę emocji – nerwicę.

2. Histeria a bóle głowy

Istnieje wiele rodzajów zaburzeń lękowych, np. fobie, zaburzenie lękowe uogólnione, nerwica natręctw, neurastenia albo zaburzenia z somatyzacją. Przyczyny nerwic są różnorodne, ale zazwyczaj dotyczą:

  • nieradzenia sobie z wymaganiami otoczenia,
  • obciążeń życiowych,
  • nadwrażliwości emocjonalnej,
  • nieumiejętności radzenia sobie ze stresem,
  • małej odporności na trudności życiowe,
  • przykrych doświadczeń z okresu wczesnego dzieciństwa,
  • konfliktów wewnętrznych między nieświadomymi impulsami a świadomością,
  • dysonansu na linii obowiązki a potrzeby,
  • sprzeczności między normami społecznymi a pragnieniami,
  • rozdźwięku między aspiracjami a możliwościami realizacji celów.

Nerwica nie wynika ze słabej jakości nerwów, patologii mózgu czy wad anatomicznych w układzie nerwowym. Zaburzenia nerwicowe dotyczą raczej frustracji, konfliktu między tym, co „mogę”, „muszę” a tym, czego „chcę”, np. nerwica może pojawić się u nastolatka z jednoczesną potrzebą autonomii i lękiem przed dorosłością albo u kobiety, która trwa w patologicznym związku ze względu na dzieci, ale czuje, że chciałaby stworzyć zdrowszy i szczęśliwszy związek z kimś innym. Osoby z dużym prawdopodobieństwem zachorowania na zaburzenia lękowe wykazują określoną konfigurację cech osobowości. Są to zazwyczaj ludzie o podwyższonym poziomie niepokoju, zawyżonych aspiracjach, ambitni, egocentryczni, z niskim progiem frustracji, niską samooceną, brakiem akceptacji siebie i swoich porażek, niechętni do wglądu w siebie, unikający bliskości uczuciowej, bierni, zależni od innych, bojący się oceny i przejawiający trudności w relacjach interpersonalnych. 

Szczególnego rodzaju związek na linii nerwica a ból głowy powstaje w przypadku nerwicy histerycznej. Histeria stanowi swego rodzaju mechanizm obronny, który pozwala uciec od sytuacji stresującej bądź wewnętrznego konfliktu. Osoba nie potrafi poradzić sobie z narastającym napięciem psychicznym i generują się gwałtowne reakcje emocjonalne, którym towarzyszą takie objawy, jak: uczucie guzków w gardle, bóle głowy, kaszel, nudności, trudności w oddychaniu, zaburzenia funkcji czuciowych i motorycznych, uczucie dławienia, a nawet paraliż i utrata wzroku. Z nerwicą histeryczną, podobnie jak z innymi rodzajami nerwic – agorafobią, fobiami społecznymi, nerwicą natręctw, zaburzeniami dysocjacyjnymi czy hipochondrycznymi – można się uporać. W wielu wypadkach konieczna jest długotrwała psychoterapia, która pozwala odnaleźć nieświadome źródła kłopotów zdrowotnych, które lokują się w psychice.

Bibliografia

  • Fonberg E., Nerwice a emocje. Fizjologiczne mechanizmy, Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław 1979, ISBN 83-04-00090-3.
  • Horney K., Nerwica a rozwój człowieka. Trudna droga do samorealizacji, „Rebis”, Poznań 1997, ISBN 83-7120-449-3.
  • Olszewski J.K., O zaradności obezwładnionych lękiem. Osoby z nerwicowymi zaburzeniami lękowymi a stres, Wydawnictwo UMCS, Lublin 2010, ISBN 978-83-227-3122-2.
Komentarze (1)
~Byłykorpo
~Byłykorpo

Bóle głowy są bardzo częste przy nerwicy, a nerwica bardzo częsta w naszych czasach. Wszystko to przez nieustanny pośpiech i wysoko postawionej poprzeczki. Jak się bierze udział w wyścigu szczurów to o nerwicę nie trudno. Wiem, co piszę, bo sama to przeżyłam. Pracowałam jako korpoludek przez 5 lat. Przyzwyczaiłam się do stresu i migren, ale jak zaczęłam tracić włosy, stwierdziłam dość! Lekiem na całe zło okazała się psychoterapia oraz joga. Teraz mam własną firmę i jestem szczęśliwa.

Odpowiedz
zapytaj lekarza

za darmo

  • Odpowiedź w 24 godziny
  • Bez żadnych opłat
  • Lekarze, psychologowie, dietetycy

lekarzy jest teraz online

0/500

Objawy nerwicy - najnowsze pytania

Dyskusje na forum

Napady lęku

~kacha1234 • ostatni post 1 tydzień temu

9
Artykuły Objawy nerwicy
Objawy nerwicy

Zaburzenia świadomości

Świadomość to stan przytomności umysłu, zdolność do zdawania sobie sprawy ze zjawisk zewnętrznych (orientacja w świecie), jak i procesów wewnętrznych (samokontrola, introspekcja, samoorientacja). Różnice między grzybami halucynogennymi a...

Objawy nerwicy

Zaburzenia nerwicowe

Zaburzenia nerwicowe są szerokim pojęciem, do którego zalicza się wiele zachowań, np. zaburzenia lękowe pod postacią fobii. Objawiają się lękiem i wszystkimi związanymi z nim symptomami, przed różnymi konkretnymi sytuacjami i tendencją do...

Objawy nerwicy

Kołatanie serca w nerwicy

Zaburzenia lękowe objawiają się w specyficzny sposób. Człowiek, u którego się rozwinęły, zgłasza nie tylko problemy psychiczne – odczuwanie silnych, trudnych emocji, niepokój, rozdrażnienie, itp. Dochodzą do tego także...

Objawy nerwicy

Nerwica a agresja

Nerwica kojarzy się zwykle z odczuwaniem nieuzasadnionego lęku. Jednak potoczne rozumienie nerwowości odbiega od objawów, które znamionują zaburzenia lękowe. „Być nerwowym” oznacza być niestabilnym emocjonalnie, drażliwym,...

Objawy nerwicy

Wyczerpanie nerwowe

Wyczerpanie nerwowe to coraz częstszy problem, zwłaszcza wśród ludzi młodych, którzy żyją w dużym stresie. W wyniku napięcia organizm wytwarza hormon nadnerczy, który pobudza układ nerwowy. Wówczas człowiek może mieć problemy z...

Neurologia

Ból głowy

Nie można określić jednej przyczyny, która byłaby odpowiedzialna za ból głowy. Ból głowy określany wtórnym może być spowodowany zaburzeniami neurologicznymi, urazami, chorobami twarzy, oczu, nadciśnieniem tętniczym, truciznami,...

Neurologia

Nerwica

Zaburzenia lękowe, czyli nerwice, to najczęściej występujące zaburzenia psychiczne, które dotykają wiele osób w wieku od 25 do 45 lat. Nerwica powoduje, że konkretne sytuacje wywołują u osoby chorej irracjonalny lęk, ale nie zaburzają odbioru...

Ból głowy

Szybkie sposoby na ból głowy

Ból, któremu towarzyszy sztywność karku, niedowład rąk, nóg, zaburzenia równowagi i koncentracji lub też wysoka gorączka i ból oka, wymaga natych

Objawy depresji

Przewlekły ból głowy a depresja

Depresja i ból należą do najczęstszych przyczyn cierpienia psychicznego i fizycznego oraz wykazują między sobą wiele zależności. Autorem pierwszych opisów dolegliwośc

Dolegliwości w ciąży

Ból głowy w ciąży

Ból głowy w ciąży może skutecznie popsuć nastrój. I choć nie jest to dolegliwość groźna dla zdrowia czy życia, może je skutecznie uprzykrzyć. Przyszła mama zapewne wi

lekarzy jest teraz online

Zapytaj lekarza
zapytaj lekarza

za darmo

  • Odpowiedź w 24 godziny
  • Bez żadnych opłat
  • Lekarze, psychologowie, dietetycy

lekarzy jest teraz online

0/500