Pokaż kategorie abcZdrowie.pl
Pokaż kategorie

Nietrzymanie moczu u osób starszych

Nietrzymanie moczu jest jednym z najbardziej rozpowszechnionych problemów współczesnego społeczeństwa. Dotyczy to w przybliżeniu nawet 15% ludzi, co oznacza, że w Polsce cierpieć z tego powodu może około 4 milionów pacjentów.

Choć sama nazwa tej dolegliwości dużo mówi za siebie, to z medycznego punktu widzenia nietrzymaniem moczu nazywamy niezależny od naszej woli wypływ moczu przez cewkę moczową o takiej częstości i w takiej ilości, że staje się to istotnym problemem zdrowotnym lub społecznym. Objaw ten zazwyczaj utrzymuje się przez wiele miesięcy, czasem nawet lat, co znacząco utrudnia codzienne życie, zarówno zawodowe, jak i prywatne.

1. Czynniki ryzyka nietrzymania moczu

Większość osób chorujących na nietrzymanie moczu to kobiety (prawie 60–70 proc.). Nie zmienia to faktu, że także mężczyźni mogą zostać dotknięci tą dolegliwością. Do czynników, które w znaczący sposób mogą przyczynić się do wystąpienia nietrzymania moczu należą:

2. Podział nietrzymania moczu

Nietrzymanie moczu nie jest dolegliwością jednorodną i może mieć wiele przyczyn. Dlatego wyróżniamy kilka podtypów. Do najważniejszych należą:

  • wysiłkowe nietrzymanie moczu (polegające na mimowolnym wycieku moczu podczas wykonywania czynności, które powodują wzrost ciśnienia w brzuchu, takich jak podnoszenie, kichanie lub kaszel; wiąże się to głównie z osłabieniem działania mięśnia zwieracza cewki, np. w wyniku uszkodzenia tego mięśnia podczas operacji),
  • nietrzymanie moczu z parć naglących,
  • pęcherz nadreaktywny (polegające na mimowolnym wycieku moczu, któremu towarzyszy lub poprzedza go nagła potrzeba oddania moczu).
  • mieszane nietrzymanie moczu (będące kombinacją powyższych czynników),
  • nietrzymanie moczu z przepełnienia, zwane także moczeniem paradoksalnym (w przypadku zwężenia cewki moczowej; gdy zbyt duża ilość moczu nagromadzi się w pęcherzu, dochodzi do pokonania oporu cewkowego przez ciśnienie panujące w pęcherzu i niewielka ilość moczu wycieka; sytuacja ta następuje głównie u mężczyzn – w wyniku przerostu prostaty),
  • odruchowe nietrzymanie moczu (wywołane dysfunkcją układu nerwowego; pęcherz opróżnia się samoistnie bez uczucia parcia),
  • pozacewkowe nietrzymanie moczu (wyciek moczu przez inne otwory niż ujście zewnętrzne cewki moczowej, przyczyną mogą być wady układu moczowego lub przetoki, czyli patologiczne połączenia układu moczowego z innymi narządami, np. jelitem grubym).

U mężczyzn z chorobami prostaty jej powiększenie prowadzi do powstania przeszkody na drodze, którą musi pokonać mocz, co może doprowadzić do nadmiernego gromadzenia się moczu w pęcherzu i moczenia paradoksalnego opisanego wyżej. Z czasem może dojść także do zmęczenia i osłabienia zwieracza cewki moczowej, co doprowadza do wysiłkowego nietrzymania moczu. Tym samym może zakończyć się operacja prostaty, jeśli w jej trakcie zostanie uszkodzony ten mięsień. Do nietrzymania moczu może dojść także niezależnie od schorzeń prostaty.

3. Leczenie nietrzymania moczu

W przypadku pojawienia się problemów z utrzymaniem moczu powinno się zgłosić do urologa. Dokładnie zebrany wywiad, badanie lekarskie oraz uzyskane wyniki badań dodatkowych (m.in. badanie ogólne i posiew moczu, USG, badanie urodynamiczne i radiologiczne) umożliwią niemal zawsze ustalenie przyczyny nietrzymania moczu, co z kolei pozwoli zastosować właściwe leczenie.

W zależności od rodzaju choroby konieczny jest odpowiednio dobrany sposób leczenia. Metoda, która okazała się skuteczna dla znajomego, może niestety okazać się nietrafiona w naszym przypadku. Metody leczenia nietrzymania moczu możemy podzielić zarówno na nieoperacyjne, jak i chirurgiczne.

Leczenie nieoperacyjne nietrzymania moczu możemy podzielić na farmakoterapię (stosuje się tu wiele różnych leków, w zależności od przyczyny nietrzymania moczu, m.in. duloksetynę stosowaną w wysiłkowym nietrzymaniu moczu czy leki antycholinergiczne i neurotoksyny stosowane w nadreaktywności pęcherza moczowego), fizykoterapię (obejmującą ćwiczenia mięśni miednicy mniejszej – świadome kurczenie tych mięśni seriami po 5–20 kilka razy dziennie, elektrostymulacje) i psychoterapię (człowiek poznaje istotę choroby i mechanizmy mające przeciwdziałać jej przykrym następstwom, np. wie, że zazwyczaj popuszcza mocz co 3 godziny, więc stara się oddawać go, zanim to nastąpi).

Zabiegowe metody obejmują wykonanie plastyki krocza (obejmującej wzmocnienie mięśni tworzących tzw. dno miednicy) lub cewki moczowej oraz (u mężczyzn z chorobami prostaty, jako jednocześnie najskuteczniejsza metoda dotycząca tych pacjentów) częściowej albo całkowitej resekcji gruczołu krokowego.

U zdecydowanej większości pacjentów uzyskuje się całkowite ustąpienie dolegliwości lub wybitne ich zmniejszenie, znacząco poprawiając chorym komfort życia. Mając na uwadze skuteczność leczenia, a także to, że nietrzymanie moczu może być pierwszym objawem wielu istotnych chorób, nie warto się wstydzić i zwlekać z wizytą u urologa.

Lekarz Marcin Buczek,
Komentarze

Dyskusje na forum

okres, a

~olkamika • ostatni post 3 godziny temu

1
zapytaj lekarza

za darmo

  • Odpowiedź w 24 godziny
  • Bez żadnych opłat
  • Lekarze, psychologowie, dietetycy

lekarzy jest teraz online

0/500

Przyczyny nietrzymania moczu - najnowsze pytania

Artykuły Przyczyny nietrzymania moczu
Przyczyny nietrzymania moczu

Nietrzymanie moczu u kobiet i mężczyzn

Świadomość społeczna na temat inkontynencji, czyli nietrzymania moczu, jest stosunkowo niska, dlatego wiele osób uważa niekontrolowane oddawanie moczu za problem typowy dla seniorów. Rzeczywistość przedstawia się jednak nieco inaczej. Inkontynencja jest...

Przyczyny nietrzymania moczu

Zapalenie pęcherza i jego wpływ na nietrzymanie moczu

Pęcherz moczowy to worek mięśniowy, w którym gromadzi się mocz z nerek. Gdy pęcherz jest wypełniony, człowiek zaczyna odczuwać potrzebę oddania moczu. Zdrowy człowiek jest w stanie kontrolować wstrzymywanie i wydalanie moczu. W wyniku niesprzyjających...

Przyczyny nietrzymania moczu

Schorzenia neurologiczne a nietrzymanie moczu

Schorzenia neurologiczne a nietrzymanie moczu

Pęcherz moczowy ma za zadanie gromadzenie i usuwanie moczu – jego aktywność jest regulowana przez centralny i obwodowy układ nerwowy. Niestety, w wyniku wielu chorób neurologicznych funkcjonowanie dolnego odcinka dróg moczowych może zostać...

Niedożywienie organizmu

Niedożywienie u osób starszych

Niedożywienie to poważny problem, który często dotyczy osób starszych. Pełnowartościowa dieta jest niezbędna do zachowania witalności i dobrego zdrowia seniorów. Niedożywienie orga

Odchudzanie dla każdego

Odchudzanie osób starszych

Odchudzanie osób starszych nie jest proste. Z wiekiem przemiana materii staje się wolniejsza i nie wystarczy, jak wcześniej, jedynie zdrowa dieta i odrobina więcej ruchu. Ponadto k

Rehabilitacja

Ćwiczenia dla osób starszych

Na całym niemal świecie długość życia wydłuża się. Według prognoz, w 2020 roku w Polsce co piąta osoba będzie miała 60 lat lub więcej. W miarę upływu lat dochodzi w organizmie do w

Choroby wieku podeszłego

Depresja u osób starszych

Depresja u osób starszych jest dosyć powszechną przypadłością, co nie oznacza, że depresja starcza jest normalna. Depresja u osób starszych objawia się inaczej niż u młodszych i wł

Menopauza

Zaburzenia pamięci u osób starszych

Pamięć jest ważną funkcją mózgu. Zapamiętywanie i odtwarzanie informacji jest niezbędne dla sprawnego funkcjonowania w społeczeństwie i środowisku zewnętrznym. W pamięci budujemy

Dieta dla seniora

Rola żywienia u osób starszych

Prawidłowo zbilansowana dieta jest podstawowym czynnikiem warunkującym zachowanie dobrego stanu zdrowia, wyglądu i samopoczucia. Ogólne zasady zdrowego żywienia są uniwersalne, jed