Nokardioza

Nokardioza jest rzadką infekcją dotykającą płuca, mózg lub skórę. Może do niej dojść u osób z upośledzoną odpornością. Objawy nokardiozy mogą często wskazywać na inne choroby i dolegliwości, dlatego ważna jest odpowiednia diagnostyka. Przyczyną choroby są Gram-dodatnie bakterie tlenowe Nocardia o kształcie delikatnych, rozgałęzionych nitek. Odmiana Nocardia asteroides wywołuje nokardiozę płucną, a Nocardia brasiliensis – nokardiozę podskórną.

Przyczyny i objawy nokardiozy

Nokardioza to infekcja bakteryjna zazwyczaj rozwijająca się w płucach. Stąd może się rozprzestrzenić na inne organy, przede wszystkim na mózg oraz skórę. Może także zająć nerki, stawy, serce, oczy i kości.

Bakterie odpowiedzialne za nokardiozę można znaleźć w glebie. Do zakażenia dochodzi w wyniku wdychania zainfekowanego pyłu lub gdy bakterie dostaną się do otwartej rany z gleby. Na nokardiozę może zachorować każdy, jednak najbardziej sprzyja jej obniżona odporność.

Czynniki ryzyka nokardiozy to:
  • przewlekłe choroby płuc;
  • długotrwałe leczenie steroidami;
  • nowotwory;
  • przeszczepy organów bądź szpiku kostnego;
  • AIDS.

Symptomy nokardiozy uzależnione są od typu choroby, czyli narządu, jaki zajęła. Nokardioza płucna objawia się bólami w klatce piersiowej (przede wszystkim podczas oddychania), mokrym kaszlem podbarwionym krwią, gorączką, nocnymi potami i utratą wagi. W przypadku, gdy nokardioza zajmie mózg, pojawiają się gorączka, ból głowy i drgawki. Do objawów odmiany skórnej tej choroby należą owrzodzenia i ropienie skóry, a także promienica. Czasami zdarza się, że nokardioza przebiega bezobjawowo.


Nokardioza może prowadzić do różnych powikłań w zależności od formy, jaką przybiera. Konsekwencją nokardiozy płucnej mogą być blizny, a w efekcie spłycenie oddechu. Infekcja skóry prowadzi do znamion i zniekształceń. W przypadku, gdy choroba zajmie mózg, może dojść do upośledzenia jego neurologicznej funkcji.

Diagnostyka i leczenie nokardiozy

Diagnostyka dolegliwości polega na przeprowadzeniu badań, dzięki którym możliwe jest wykrycie bakterii odpowiedzialnych za tę chorobę. W zależności od zajętego narządu wykonuje się:

W celu wyleczenia nokardiozy zazwyczaj stosuje się długotrwałą antybiotykoterapię – może ona trwać od 6 miesięcy do roku. W zależności od przypadku oraz rodzaju choroby i stopnia jej zaawansowania, leczenie może trwać dłużej. U chorych, u których w wyniku choroby pojawiły się wrzody na skórze, może być konieczne ich chirurgiczne wysuszenie. Dużą rolę w procesie leczenia odgrywa układ immunologiczny chorego. Jeśli jest osłabiony, leczenie trwa dłużej, a rokowania są gorsze.

Najgroźniejsze jest wystąpienie dwóch rodzajów infekcji jednocześnie – ryzyko zgonu w wyniku nokardiozy jest wtedy znacznie wyższe. Z tego względu niezwykle ważne jest niezwłoczne zgłoszenie się do lekarza w razie pojawienia się niepokojących objawów. Leczenie nokardiozy jest długotrwałe, lecz wczesne rozpoczęcie znacznie zwiększa szanse powodzenia.

Przypisy
Dziubek Z. Choroby zakaźne i pasożytnicze, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2003, ISBN 83-200-2748-9
Buczek A. Choroby pasożytnicze - epidemiologia, diagnostyka, objawy, FnRRRKDN, Lublin 2005, ISBN 83-921869-9-0
Szczeklik A. (red.), Choroby wewnętrzne, Medycyna Praktyczna, Kraków 2011, ISBN 978-83-7430-289-0
Kokot F. (red.), Choroby wewnętrzne, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2006, ISBN 83-200-3368-3

Pytania do eksperta

Czy gwałtowne ruchy głową u dziecka to oznaka choroby?

Moja 7 miesięczna córeczka, dotychczas rozwijająca się normalnie, nagle zaczęła rzucać główką w lewo i w prawo, robi to gdy siedzi mi na kolanach albo w bujaku. Czasem gdy daję jej butelkę. Zaczęło się to jakieś 2 tyg temu. Najpierw zaczęła kręcić główką w łóżeczku. Martwię się, czy nie jest to objawem jakiejś choroby? Jest bardzo żwawa, interesuję się wszystkim dookoła. (Zdrowie)
Odpowiada: lek. Karol Kaziród-Wolski
Odpowiadamy średnio od 4 do 24 godzin

Konsultanci działu Zdrowie

Mgr Marta Bednarska

farmaceutka, uczestniczka wielu konferencji poświęconych farmakologii.

Mgr Marta Bednarska
Lek. Tomasz Makos

lekarz, autor wielu publikacji dla lekarzy i pacjentów z zakresu

Lek. Tomasz Makos
Lek. Monika Szlachta

lekarz w Samodzielnym Publicznym Zakładzie Opieki Zdrowotnej w Mińsku

Lek. Monika Szlachta
Wszyscy konsultanci »