Perforacja błony bębenkowej

Perforacja błony bębenkowej może wystąpić jako powikłanie zapalenia ucha środkowego. Najczęściej jednak powodują ją urazy mechaniczne, np. uderzenie w głowę, nieprawidłowe czyszczenie uszu patyczkami higienicznymi. Czasami przedziurawienie błony bębenkowej może być wynikiem badania ucha wewnętrznego. Uszkodzenie błony bębenkowej może być brzeżne lub centralne. W wyniku perforacji błony bębenkowej mogą pojawić się zawroty głowy, szumy uszne czy pogorszenie słuchu.

Objawy perforacji błony bębenkowej

Błona bębenkowa to element budowy ucha, oddzielający przewód słuchowy zewnętrzny, kontaktujący się z otoczeniem, od ucha wewnętrznego. Jej grubość wynosi 1 mm. Składa się z dwóch części: napiętej, która obejmuje większą część błony bębenkowej i jest przymocowana do części bębenkowej kości skroniowej pierścieniem włóknisto-chrzęstnym oraz części wiotkiej, która stanowi warstwę włóknistą i przyczepia się do okostnej łuski kości skroniowej.

Sprężystość błony bębenkowej jest mała; ulega uszkodzeniu pod wpływem czynników mechanicznych. Również w wyniku przewlekłych zmian zapalnych ucha środkowego dochodzi do uszkodzenia błony bębenkowej, czyli perforacji. W innych przypadkach może dojść do uszkodzenia kosteczek słuchowych z rozłączeniem ich ciągłości.
 
Perforacja, czyli inaczej ubytek błony bębenkowej, polega na wytworzeniu ziejącego otworu na jej obszarze. Gdy dochodzi do zniszczenia błony bębenkowej, mówimy o retrakcji. W obu przypadkach ciągłość błony może pozostać niezmieniona, jednak wskutek uszkodzenia defektowi ulega jej sprężystość.



Objawy: 


  • wyraźne pogorszenie się słuchu, 

  • szumy w uszach, 

  • zawroty głowy, 

  • zatkanie przewodu słuchowego.



Przyczyny uszkodzenia mogą być różne:



Po uszkodzeniu błony bębenkowej dochodzi do wzrostu ciśnienia wewnątrz ucha, które przenosi się na błonę bębenkową, powodując jej rozdarcie. Jeśli pęknięcie jest nieduże – nie daje żadnych objawów. Większe ubytki mogą powodować niedosłuch.

Wyróżniamy perforację brzeżną oraz perforację centralną. O pierwszym typie perforacji mówimy, gdy otwór powstaje na brzegu błony bębenkowej. Z kolei perforacje centralne powstają w jej środkowej strefie. Dla chorego zdecydowanie groźniejsze w skutkach są perforacje brzeżne. Mogą one spowodować perlakowe zapalenie ucha. Dochodzi do niego, gdy komórki naskórka wrastają do jamy bębenkowej. Konsekwencją tego może być niedosłuch.


Leczenie uszkodzenia błony bębenkowej


Małe pęknięcia błony bębenkowej goją się same w ciągu kilku tygodni. Jednak te większe zmiany wymagają operacji naprawczej w celu przywrócenia ciągłości błony. W przypadku perforacji błony bębenkowej należy unikać kontaktu ucha z wodą, nie wolno nurkować, gdyż grozi to utratą równowagi pod wodą. Gdy objawy trwają zbyt długo, powinniśmy skonsultować się z lekarzem. Lekarz na podstawie wywiadu ustala przyczyny pogorszenia słuchu oraz innych objawów. Może zlecić także wykonanie badania otoskopowego czy też wideoskopii.

Wideoskopia polega na zbadaniu stanu ucha za pomocą niewielkiej kamerki. Dzięki niej możliwe jest stwierdzenie, czy doszło do perforacji błony bębenkowej. W przypadku, gdy pojawiają się problemy ze słuchem, warto zasięgnąć opinii audiologa. Specjalista oceni, czy u danej osoby występuje niedosłuch. Uszkodzenie błony bębenkowej bywa leczone operacyjnie w sytuacjach, gdy zniszczeniu ulegają kosteczki słuchowe. Zabieg operacyjny wskazany jest także wówczas, gdy istnieją tendencje do wrastania komórek naskórka do błony bębenkowej.

Niekiedy wykonywana jest także myringoplastyka. Jest to zabieg rekonstrukcji błony bębenkowej. Do rekonstrukcji błony wykorzystuje się fragment innych tkanek, np. ochrzęstnej. Po tygodniu obserwuje się pierwsze efekty operacji. Zazwyczaj skutki operacji są zadowalające – następuje poprawa słuchu. Niekiedy jednak niedosłuch utrzymuje się nadal. Czasami zabieg ten przeprowadza się, by zapobiec przenikaniu do ucha groźnych infekcji.

Przypisy
Durko M., Godycki-Ćwirko M., Kosiek K., Latkowski B. Choroby uszu, nosa, jamy ustnej, gardła i krtani, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2008, ISBN 978-83-200-3705-0
Janczewski G., Kosiek K., Latkowski B., Olszewski J. Algorytmy diagnostyki i postępowania w otorynolaryngologii, Termedia, Poznań 2010, ISBN 978-83-62138-41-8
Gryczyńska D. Otorynolaryngologia dziecięca, Alfa Medica Press, Bielsko-Biała 2007, ISBN 83-7522-001-8

Artykuły Perforacja błony bębenkowej

Stapedotomia to zabieg stosowany w leczeniu otosklerozy . Jest to wada słuchu, wynikająca z anatomicznej i czynnościowej degeneracji struktur ucha wewnętrznego. Skutkiem otosklerozy jest ...

Stapedotomię wykonuje się w wypadku patologicznej próby Gellé, niejednokrotnie w przypadku przewodzeniowego upośledzenia słuchu oraz gdy pacjent ma cienką błonę bębenkową.

Strzemiączko jest jedną z trzech kosteczek słuchowych. Przekazuje ono drgania z błony bębenkowej do ucha środkowego. Liczy sobie mniej niż 3 mm i tym samym należy do najmniejszych kości ciała. ...

Wziernikowanie ucha jest badaniem, które obejmuje przegląd ucha narzędziem zwanym otoskopem. Jest ono wykonywane w celu zbadania zewnętrznego przewodu słuchowego - tunelu, który prowadzi od ucha ...

Przyrząd służący do wziernikowania ucha - otoskop.

Zatkane ucho denerwuje, przeszkadza w odbieraniu dźwięków i rodzi uczucie dyskomfortu. Przyczyny zatykania się uszu są różne: spływanie wydzieliny z zatok do przewodów słuchowych, permanentny ...

Zaskakujące wyniki badań dał eksperyment wykonany przez naukowców z University of Valencia. Jak się okazało, gdy jesteśmy źli, wówczas nasze prawe ucho staje się bardziej wrażliwe na dźwięk aniżeli lewe, dlatego kierowanie do niego wypowiedzi drugiej osoby może sprawić, że będzie ona miała większe szanse na wybaczenie i zyskanie uwagi.<br />
<br />
Takie badanie zostało przeprowadzone na 30 młodych mężczyznach, których poddano testom na słuch. W trakcie eksperymentu otrzymali do przeczytania folder zawierający wrogie wypowiedzi, które wprawiły ich w złość. Podczas tej reakcji badacze zmierzyli prędkość bicia ich serca, ciśnienie oraz poziom testosteronu. Wynik pomiaru był zaskakujący. Okazało się bowiem, że gdy uczestnicy byli wściekli, ich prawe ucho było bardziej podatne na dźwięk. Z tego powodu doszli oni do przekonania, że przyczyną takiego zjawiska jest to, że lewe ucho przetwarza tylko dźwięki, które przechodzą przez prawe ucho.<br />
<br />
Wyżej opisane badanie to zostało opublikowane na łamach „Hormones and Behaviour”.

Ucho środkowe stanowi część narządu słuchu i znajduje się między uchem zewnętrznym a uchem wewnętrznym. Składa się z jamy bębenkowej oddzielonej od przewodu słuchowego zewnętrznego błoną ...

Zapalenie ucha środkowego w początkowej fazie jest infekcją wirusową.&nbsp;

Najczęstsze przyczyny mogące doprowadzić do zniszczenia struktur anatomicznych ucha środkowego to urazy oraz przewlekłe stany zapalne. Uszkodzenie błony bębenkowej oraz łańcucha kosteczek ...

Ciało obce w uchu to najczęściej koralik, część zabawki, pestki, zwitek papieru itp., które dzieci same wkładają do narządu słuchu. U dorosłych ciała obce najczęściej trafiają do ucha przez ...

Badanie uszu (otoskopia) polega na obejrzeniu go przez lekarza za pomocą otoskopu. Badane jest wnętrze uszu, tj. przewód słuchowy od małżowiny usznej do miejsca, gdzie występuje błona bębenkowa. ...

Fenestracja ucha wewnętrznego to chirurgiczny zabieg stosowany przy problemach ze słuchem , polegający na utworzeniu szczeliny w odpowiedniej części ucha. Fenestracja ucha wewnętrznego była kiedyś ...

Ciała obce w tchawicy, oskrzelach, nosie i uszach są to częste problemy w laryngologii dziecięcej. Dzieci z ciekawości sięgają po drobne rzeczy, które wkładają w naturalne otwory. W porę zauważone ...

W 2001 roku w Polsce wprowadzono program przesiewowego badania słuchu u noworodków. Było to możliwe dzięki sprzętowi zakupionemu przez Wielką Orkiestrę Świątecznej Pomocy. Polska jest jednym z ...

Cewnikowanie trąbki Eustachiusza od ponad stu lat jest używane jako badanie drożności trąbki słuchowej. Trąbka słuchowa, inaczej trąbka Eustachiusza to kilkucentymetrowe połączenie ucha środkowego ...

Badanie ENG (badanie elektronystagmografii) polega na ocenie oczopląsu , który jest objawem zaburzeń narządu przedsionkowego. Jest to badanie diagnostyczne narządu równowagi. W trakcie ruchu gałek ...

Sigmoidoskopia to badanie endoskopowe końcowego odcinka jelita grubego, a dokładniej ostatnich 60 - 80 cm, czyli odbytnicy, esicy i części zstępnicy. Może być stosowana do celów diagnostycznych, ...

Rodzinna polipowatość widoczna dzięki badaniu endoskopowemu.

Wyrostek robaczkowy to zamknięty, wąski przewód, będący uwypukleniem jelita ślepego. Wewnętrzna wyściółka wyrostka wytwarza niewielkie ilości śluzu, który przepływa przez wyrostek do jelita ...

Na zdjęciu widoczny zabieg metodą laparoskopową.

Wrzód jest to ubytek w błonie śluzowej żołądka lub dwunastnicy dochodzący do warstwy mięśniowej ich ściany. Może się on przyczynić do powstania krwawienia lub nawet przedziurawienia narządu. ...

Gastroskopia to badanie, które może pomóc zdiagnozować wrzód żołądka.

Laryngologia, inaczej otorynolaryngologia, to jedna z dziedzin medycyny, która zajmuje się diagnozowaniem i leczeniem schorzeń, które dotykają bezpośrednio naszych uszu, krtani, gardła, a także ...

Zaskakujące wyniki badań dał eksperyment wykonany przez naukowców z University of Valencia. Jak się okazało, gdy jesteśmy źli, wówczas nasze prawe ucho staje się bardziej wrażliwe na dźwięk aniżeli lewe, dlatego kierowanie do niego wypowiedzi drugiej osoby może sprawić, że będzie ona miała większe szanse na wybaczenie i zyskanie uwagi.<br />
<br />
Takie badanie zostało przeprowadzone na 30 młodych mężczyznach, których poddano testom na słuch. W trakcie eksperymentu otrzymali do przeczytania folder zawierający wrogie wypowiedzi, które wprawiły ich w złość. Podczas tej reakcji badacze zmierzyli prędkość bicia ich serca, ciśnienie oraz poziom testosteronu. Wynik pomiaru był zaskakujący. Okazało się bowiem, że gdy uczestnicy byli wściekli, ich prawe ucho było bardziej podatne na dźwięk. Z tego powodu doszli oni do przekonania, że przyczyną takiego zjawiska jest to, że lewe ucho przetwarza tylko dźwięki, które przechodzą przez prawe ucho.<br />
<br />
Wyżej opisane badanie to zostało opublikowane na łamach „Hormones and Behaviour”.

Miejsce najczęstszych krwawień z nosa zarówno u dzieci, jak i dorosłych, to tzw. splot Kieselbacha położony na przegrodzie nosa w miejscu przejścia przedsionka do jamy nosa – jest to splot ...

Krwawienie z nosa często spowodowane jest urazem mechanicznym.

Żylaki przełyku nie stanowią choroby sensu stricto, lecz są objawem innych schorzeń. Najczęściej rozwijają się z powodu marskości wątroby. Przełyk łączy gardło z żołądkiem i ma charakter ...

Gastroskopia to badanie endoskopowe górnego odcinka przewodu pokarmowego, podczas którego do przewodu pokarmowego wprowadza się rurę endoskopu zaopatrzoną na końcu w kamerę, co pozwala na ...

Obraz z badania gastroskopowego - widoczne żylaki przełyku.

Pytania do eksperta

Czy gwałtowne ruchy głową u dziecka to oznaka choroby?

Moja 7 miesięczna córeczka, dotychczas rozwijająca się normalnie, nagle zaczęła rzucać główką w lewo i w prawo, robi to gdy siedzi mi na kolanach albo w bujaku. Czasem gdy daję jej butelkę. Zaczęło się to jakieś 2 tyg temu. Najpierw zaczęła kręcić główką w łóżeczku. Martwię się, czy nie jest to objawem jakiejś choroby? Jest bardzo żwawa, interesuję się wszystkim dookoła. (Zdrowie)
Odpowiada: lek. Karol Kaziród-Wolski

Przyczyny uporczywego bólu głowy

Odpowiada: lek. Karol Kaziród-Wolski
Odpowiadamy średnio od 4 do 24 godzin

Konsultanci działu Zdrowie

Mgr Marta Bednarska

farmaceutka, uczestniczka wielu konferencji poświęconych farmakologii.

Mgr Marta Bednarska
Lek. Tomasz Makos

lekarz, autor wielu publikacji dla lekarzy i pacjentów z zakresu

Lek. Tomasz Makos
Lek. Monika Szlachta

lekarz w Samodzielnym Publicznym Zakładzie Opieki Zdrowotnej w Mińsku

Lek. Monika Szlachta
Wszyscy konsultanci »