Półpasiec

Półpasiec wywoływany jest przez ten sam wirus, który jest odpowiedzialny za ospę wietrzną. U osób, które przeszły tę drugą chorobę, pozostaje on w utajeniu i uaktywnia się najczęściej w podeszłym wieku. Zależność jest prosta – choroba może wystąpić tylko u tych, którzy chorowali na ospę wietrzną. Szacuje się, że półpasiec dotyka co piątą, a być może nawet co trzecią osobę. Choroba zaczyna się jak zwykłe przeziębienie, ale z czasem pojawiają się nowe objawy i dolegliwości.

Przyczyny i objawy półpaśca

Za rozwój półpaśca odpowiadają wirusy z rodzaju Herpes. Należą do nich między innymi drobnoustroje odpowiedzialne za ospę wietrzną i opryszczkę. Gdy człowiek w dzieciństwie przechodzi ospę wietrzną, wirus wciąż pozostaje w jego zwojach nerwowych. Uaktywnia się w stanach obniżonej odporności, a może to mieć miejsce nawet kilkadziesiąt lat od zakażenia ospą. Na półpaśca najczęściej chorują osoby powyżej 60 roku życia, u których układ immunologiczny nie jest już tak silny, jak w młodości.

Ponadto na półpaśca szczególnie narażone są osoby:
  • cierpiące na choroby nowotworowe (chemioterapia i radioterapia osłabia organizm),
  • po przeszczepach,
  • cierpiące na AIDS,
  • po przebyciu chorób,
  • żyjące w przewlekłym stresie,
  • przeziębione.

Objawy półpaśca to przede wszystkim zmiany skórne. Zanim się jednak pojawią, chory może odczuwać dolegliwości typowe dla przeziębienia, czyli ból gardła i głowy, a także może mieć gorączkę i złe samopoczucie. Wysypka pojawia się wzdłuż linii jednego z nerwów czuciowych, tworząc charakterystyczny pas po jednej stronie ciała. Najpierw pojawia się przeczulenie skóry, mrowienie i ostry ból dotykający połowy tułowia lub twarzy. Później rumień ze zmianami pęcherzykowatymi, przechodzącymi w strupy i nadżerki. Przy mocno rozwiniętej chorobie mogą pojawić się zmiany krwotoczne i martwica. Zazwyczaj zmiany skórne goją się po kilkunastu dniach, nie pozostawiając blizn. Półpaścowi towarzyszy neuralgia popółpaścowa, czyli nerwoból, który mimo zagojenia się wykwitów dokucza pacjentom jeszcze przez długi czas, w najgorszych przypadkach nawet kilka lat.

Powikłania i leczenie półpaśca

Najgroźniejsze powikłanie półpaśca ma miejsce, gdy choroba zaatakuje ucho lub oko. W tej postaci choroby zajęta może być skroń, czoło, powieka, czasem także spojówka i rogówka. Półpasiec oczny może powodować owrzodzenia rogówki, zapalenie tęczówki oraz porażenie mięśnia poruszającego gałką oczną. Nieleczony może doprowadzić do utraty wzroku. W przypadku półpaśca usznego choroba zajmuje małżowinę, zewnętrzny przewód słuchowy, a w tym również błonę bębenkową. Powikłaniami tej postaci choroby są silne bóle ucha, przytępienie, a nawet utrata słuchu. Zarówno półpasiec uszny, jak i oczny może doprowadzić do porażenia nerwów twarzy.

Leczenie półpaśca jest tym skuteczniejsze, im wcześniej się je rozpocznie. Leki przeciwwirusowe będą skuteczne tylko wtedy, gdy poda się je w ciągu 72 godzin od wystąpienia objawów choroby. Dzięki nim możliwe jest powstrzymanie namnażania się wirusa i złagodzenie dolegliwości związanych z półpaścem. Na późniejszym etapie rozwoju choroby możliwe jest już tylko leczenie objawowe.

Przypisy
Boroń-Kaczmarska A. Choroby zakaźne w zarysie, Pomorska Akademia Medyczna, Szczecin 2004, ISBN 83-89318-35-0
Bannister B., Begg N., Gillespie S., Choroby zakaźne, Urban & Partner, Wrocław 1998, ISBN 83-85842-14-4
Szczeklik A. (red.), Choroby wewnętrzne, Medycyna Praktyczna, Kraków 2011, ISBN 978-83-7430-289-0
Cianciara J., Juszczyk J., Choroby zakaźne i pasożytnicze, Czelej, Lublin 2007, ISBN 978-83-60608-34-0

Artykuły Półpasiec

Choroby zakaźne stanowią duże zagrożenie, zwłaszcza dla dzieci. Niektóre z chorób objęte są obowiązkowymi szczepieniami . Choroby zakaźne to inaczej choroby infekcyjne. Następstwem zakażenia jest ...

Terminem odporności określa się zestaw wszystkich mechanizmów (zarówno biernych, jak i czynnych) biorących udział w wytworzeniu odpowiedzi odpornościowej. Jakie jej rodzaje się wyróżnia?<br />
<br />
Odporność nieswoistą bierną, określaną także nazwą „odporność uzależniona”, stanowią: występowanie bakteriobójczych składników wydzielin, na przykład lizozym w łzach lub interferon we krwi, laktoferyna w mleku podczas laktacji, ślinie, łzach, siarze, występowanie niskiego pH na powierzchni skóry, w pochwie oraz żołądku. Jest ona przede wszystkim od budowy i funkcji barier.<br />
<br />
Kolejny typ to odporność nieswoista czynna, która jest związana z układem immunologicznym. Zapewnia ona zdolność organizmu do rozpoznawania elementów należących do własnego, jak i obcego organizmu oraz eliminowanie tych ostatnich. Elementami, które się tu zalicza są: reakcje pokarmowe takie jak wymioty, biegunka, fagocytoza oraz gwałtowne reakcje oczyszczające drogi oddechowe i pokarmowe, m.in. kaszel, kichanie.<br />
<br />
Jak działają mechanizmy obronne? Opowie o tym – prof. dr hab. Adam Jankowski, pediatra, immunolog.

Ból przewlekły jest spowodowany różnymi chorobami - m.in. cukrzycą, miażdżycą oraz nowotworami. Naukowcy odkryli gen, który w przyszłości pozwoli na opracowanie nowego leku przeciwbólowego.

Odkryto gen odpowiedzialny za ból przewlekły!

Ospa wietrzna to choroba zakaźna występująca także u niemowląt. Ospa wietrzna u niemowlaka pojawia się, jeśli matka wcześniej nie chorowała. Jeśli kobieta przeszła chorobę, dziecko jest uodpornione.

Dolegliwość, jaką jest świąd może mieć różne przyczyny i najczęściej zależy od umiejscowienia na ciele. Jeśli pojawi się w okolicy stóp czy dłoni, może być oznaką rozwijającej się grzybicy, zaś zlokalizowany w obrębie głowy może świadczyć o wysuszeniu jej skóry czy alarmować o wszawicy.<br />
<br />
Uczucie uporczywego swędzenia może także pojawić się na skutek alergii pokarmowej czy w reakcji na kosmetyki, ukąszenia owadów, pajęczaków oraz innych zwierząt. Innymi czynnikami, które mogą wywoływać świąd mogą być również: podrażnienie zakończeń nerwowych, kontakt z drażniącymi materiałami czy nawet zaburzenia psychiczne!<br />
<br />
Taki stan może pojawić się także w okolicy pochwy. Przyczyną w tym przypadku może być wysuszenie śluzówek, drożdżyca lub niski poziom hormonów podczas menopauzy. Swędzenie odbytu może alarmować zaś o pojawieniu się owsicy czy guzków krwawniczych. Co ciekawe, taka dolegliwość może być również wynikiem chorób niezwiązanych bezpośrednio ze skórą, np. wątroby, nerek, być przejawem rozwoju cukrzycy, chłoniaków czy ziarnicy złośliwej.<br />
<br />
Więcej na ten temat powie – prof. Jacek Szepietowski, dermatolog.

Interdyn, czyli prądy interferencyjne, to prądy stosowane w zabiegach leczniczych i w rehabilitacji . Zabiegi z użyciem prądu znalazły swoje zastosowanie w terapii wielu chorób, w tym w leczeniu ...

Diadynamik to prądy modulowane małej częstotliwości (50 Hz i 100 Hz), powstałe przez nałożenie na prąd stały prądu sinusoidalnego. Prąd diadynamik ma zastosowanie w zabiegach rehabilitacyjnych . ...

Brukselka, brokuł , kalarepa, kalafior, jarmuż – to cała rodzina roślin kapustnych. W medycynie ludowej te okrągłe, zielone, twarde warzywa królują wśród zdrowego jedzenia. Kapusta znana była już ...

Badanie cytologiczne jest wykorzystywane w dermatologii, aby rozpoznać komórki patologiczne w skórze. Polega na pobraniu materiału biologicznego z miejsc chorobowych poprzez wymaz z dna pęcherza. ...

Choroba wirusowa opryszczki jest bardzo groźna zarówno dla matki jak i płodu. Bez odpowiedniego leczenia czy zachowania szczególnej ostrożności podczas porodu może dojść do zakażenia, które często jest tragiczne w skutkach. Ocenia się, że umiera nawet 50-80% zakażonych dzieci.<br />
<br />
Zakażenie płodu przez zarażoną matkę dotyczy jednego na 3000-5000 dzieci. Choroba jest na tyle niebezpieczna, że nawet w przypadku podjęcia leczenia śmiertelność noworodków zakażonych HSV pozostaje nadal bardzo wysoka. Kiedy do przeniesienia wirusa dojdzie w pierwszych dwóch trymestrach ciąży może to skutkować nieprawidłowym rozwojem płodu, a nawet może grozić poronieniem. Natomiast w trzecim trymestrze może zakończyć się przedwczesnym porodem.<br />
<br />
Wirus, który dostał się do krwi dziecka może rzutować na rozwój jego mózgu oraz innych ważnych narządów. W najczarniejszym scenariuszu taki stan może zakończyć się nawet śmiercią.

Ostry ból pleców może oznaczać bólowy zespół kręgosłupowo-korzeniowy, równie dokuczliwy jak zespół zapalny korzeni nerwowych. Aby wyleczyć te dolegliwości, należy spędzić kilka dni w pozycji leżącej.

Ospa wietrzna (łac. varicella ) należy do grupy najbardziej zakaźnych chorób wieku dziecięcego. W jej przebiegu występuje wysoka gorączka i swędząca wysypka w postaci pęcherzyków. Dzieci ...

Chory na ospę musi zmagać się z uciążliwym swędzeniem.

Nowozelandzki miód manuka cieszy się coraz większą popularnością, co ma związek z jego właściwościami prozdrowotnymi. Jak działa miód manuka na organizm człowieka?

Miód manuka

Łuszczyca to jedna z najczęstszych chorób skóry. Może występować w kilku odmianach. Warto wiedzieć jak się objawia i jakie są metody jej leczenia.

Na zdjęciu zmiany u pacjenta chorego na łuszczycę (zmiany chorobowe obejmują plecy i kończyny górne).

Choroby zakaźne i pasożytnicze

Zdrowie

Pytania do eksperta

Czy gwałtowne ruchy głową u dziecka to oznaka choroby?

Moja 7 miesięczna córeczka, dotychczas rozwijająca się normalnie, nagle zaczęła rzucać główką w lewo i w prawo, robi to gdy siedzi mi na kolanach albo w bujaku. Czasem gdy daję jej butelkę. Zaczęło się to jakieś 2 tyg temu. Najpierw zaczęła kręcić główką w łóżeczku. Martwię się, czy nie jest to objawem jakiejś choroby? Jest bardzo żwawa, interesuję się wszystkim dookoła. (Zdrowie)
Odpowiada: lek. Karol Kaziród-Wolski
Odpowiadamy średnio od 4 do 24 godzin

Konsultanci działu Zdrowie

Mgr Marta Bednarska

farmaceutka, uczestniczka wielu konferencji poświęconych farmakologii.

Mgr Marta Bednarska
Lek. Tomasz Makos

lekarz, autor wielu publikacji dla lekarzy i pacjentów z zakresu

Lek. Tomasz Makos
Lek. Monika Szlachta

lekarz w Samodzielnym Publicznym Zakładzie Opieki Zdrowotnej w Mińsku

Lek. Monika Szlachta
Wszyscy konsultanci »