Pozycja boczna ustalona

Pozycja boczna ustalona to odpowiednie ułożenie ciała osoby poszkodowanej w wypadku. Inaczej nazywana jest pozycją bezpieczną. Jest to jedna z czynności wykonywanych przez osobę ratującą podczas udzielania pierwszej pomocy przedmedycznej. Pozycja bezpieczna ułatwia oddychanie i zapobiega zachłyśnięciu się, np. wymiocinami. Warto znać zasady reanimacji poszkodowanego oraz układania w pozycji bezpiecznej. Pierwsza pomoc przedmedyczna może bowiem uratować zdrowie i życie człowieka.

Kiedy wykonywana jest pozycja boczna ustalona?

Pozycja boczna ustalona, tzw. pozycja bezpieczna, stosowana jest u osób nieprzytomnych, u których zachowane jest krążenie oraz oddychanie. Bezwzględnie zakazane jest jej zastosowanie u osób, u których istnieje podejrzenie urazu kręgosłupa i rdzenia kręgowego. Nie jest stosowana przy udzielaniu pierwszej pomocy w wypadkach komunikacyjnych, bowiem wtedy zawsze należy zakładać, iż kręgosłup uległ urazowi. Gdy osoba poszkodowana wykazuje brak oddychania i krążenia, najpierw należy wykonać czynności resuscytacyjne krążeniowo–oddechowe, tj. sztuczne oddychanie i masaż serca. Po uzyskaniu pewności, iż zostały przywrócone prawidłowe oddychanie i odpowiednie krążenie, zaleca się ułożenie poszkodowanego w pozycji bocznej ustalonej.
Pozycja boczna ustalona ma na celu ułatwienie oddychania, pozwala na wypłynięcie płynów z jamy ustnej (krew, wymiociny, ślina itp.), co uniemożliwi zachłyśnięcie się osoby poszkodowanej. Takie ułożenie głowy oraz ciała uniemożliwia zapadnięcie się języka, a także nie wywiera ucisku na klatkę piersiową.

Układanie do pozycji bocznej ustalonej

Istnieje wiele metod układania poszkodowanego w pozycji bezpiecznej. Każda ma swoje zalety. Jednak Europejska Rada Resuscytacji zaleca jedną technikę. Należy wykonać kolejno takie czynności:

1. Zdjąć okulary poszkodowanemu (jeżeli takie są);
2. Klęknąć z jednego boku przy poszkodowanym i wyprostować kończyny dolne poszkodowanego;
3. Ułożyć kończynę górną poszkodowanego, znajdującą się od strony ratownika, w zgięciu 90 stopni w stawie barkowym i łokciowym. Przy zgięciu łokcia dłoń należy ułożyć ku górze;
4. Dalsze ramię przełożyć w poprzek klatki piersiowej oraz grzbiet ręki podłożyć pod policzek poszkodowanego;
5. Kończynę dolną poszkodowanego chwycić nieco wyżej kolana i podciągnąć ją ku górze, nie odrywając stopy od podłoża;
6. Pociągnąć za drugą kończynę dolną, tak aby poszkodowany obrócił się na bok w stronę ratownika;
7. Po obróceniu poszkodowanego, kończynę dolną znajdującą się na górze ułożyć w taki sposób, aby w stawie biodrowym i kolanowym zgięcie wynosiło 90 stopni;
8. Następnie należy odchylić głowę osoby poszkodowanej ku tyłowi, w celu upewnienia się, iż nie jest zablokowany przepływ powietrza przez drogi oddechowe. Jeżeli istnieje problem w utrzymaniu takiej pozycji głowy, w celu jej stabilizacji można podłożyć rękę poszkodowanego pod jego głowę;
9. Poszkodowanego można przykryć kocem;
10. Należy cały czas monitorować pracę układu oddechowego pacjenta.

Należy pamiętać, aby po ułożeniu osoby poszkodowanej w pozycji bezpiecznej kontrolować krążenie obwodowe w kończynie górnej znajdującej się na dole. Ważne jest także, aby poszkodowany nie leżał zbyt długo w takiej pozycji. Gdy minie 30 minut, należy przewrócić taką osobę na drugi bok.