Problemy ze słuchem

Pogorszenie słuchu dotyczy całej populacji i zwiększa się łagodnie i stopniowo (średnio 0,3 dB rocznie). U każdego postęp zmian jest inny i trudny do przewidzenia. Niestety starzenie dotyczy całego narządu słuchu i jest nieodwracalne. 90% pacjentów po 80 roku życia ma trudności ze słyszeniem rozmów, poleceń i dźwięków. Jest to nie tylko bardzo duża niedogodność, ale i sytuacja, która doprowadza do pogorszenia funkcjonowania w środowisku oraz ogranicza kontakty z bliskimi. Problemy ze słuchem mogą również powodować sytuacje zagrożenia życia i zdrowia.

Osłabienie słuchu

Osłabienie słuchu pojawia się zwykle od 55 roku życia i zaczyna od częstotliwości wysokich (18-20 Hz), następnie stopniowo przechodzi do częstotliwości niższych. Stopniowo pojawiają się problemy z rozumieniem mowy, które nasilają się na przykład podczas rozmowy z wieloma osobami lub gdy w otoczeniu panuje hałas. Szczególną trudność obejmuje rozumienie niektórych spółgłosek – są one odbierane niewyraźnie, co powoduje problemy z rozumieniem mowy. Często towarzyszy temu szum uszny – zdarza się, że jest on na tyle głośny, iż uniemożliwia zaśnięcie. Objawem jest pogorszenie słuchu, które można wykryć,, przeprowadzając badania audiologiczne. Badanie audiologiczne obiektywnie weryfikuje stopień niedosłuchu na każdym uchu osobno. Warto również wykonać krótki kwestionariusz, na podstawie którego określany jest stopień upośledzenia słuchu. Lekarz zapyta, czy problemy ze słuchem sprawiają problemy w kontaktach z innymi ludźmi; czy są problemy ze słyszeniem szeptu; czy niedosłuch utrudnia oglądanie telewizji, czy słuchanie radia; czy doprowadza do kłótni w rodzinie; czy utrudnia rozmowę przez telefon. Na podstawie odpowiedzi można określić wstępnie głębokość upośledzenia słuchu. Postęp utraty słuchu zwykle jest powolny. Jeżeli dochodzi do znacznego upośledzenia codziennego funkcjonowania, należy rozważyć konieczność zastosowania aparatu słuchowego lub implantu słuchowego w przypadku znacznego osłabienia słuchu o różnej etiologii.
Należy jednak pamiętać, że bez względu na to, ile mamy lat, gdy pojawi się nagłe pogorszenie słuchu, szczególnie jednostronne, z towarzyszącymi zawrotami głowy – konieczna jest szybka wizyta u specjalisty laryngologa.

Starcze upośledzenie słuchu

Starcze upośledzenie słuchu (presbyacusis) jest związane z długotrwałym działaniem czynników zewnętrznych (hałas) lub wewnętrznych, związanych na przykład z zaburzeniem ukrwienia, niewyrównanym nadciśnieniem czy cukrzycą. Szacuje się, że problem ten dotyczy 25-40% ludzi po 65 roku życia i aż do 66% po 75 roku życia. Upośledzenie słuchu ma charakter odbiorczy.

Wyróżniamy dwa rodzaje całkowitej lub częściowej utraty słuchu. W zależności od przyczyny, jaką ją wywołała, możemy podzielić zaburzenia na zaburzenia słuchu przewodzeniowe lub odbiorcze. Zaburzenia słuchu, których przyczyną są nieprawidłowości zlokalizowane w uchu środkowym, na skutek np. urazów, należą do zaburzeń przewodzenia słuchu. Natomiast zaburzenia zlokalizowane w uchu wewnętrznym mają charakter zaburzeń odbiorczych.

Monika Miedzwiecka