Przekwitanie

Przekwitanie to okres w życiu kobiety od pełnej dojrzałości płciowej do starości. W tym czasie występuje ostatnie krwawienie miesiączkowe, określane terminem menopauza. 
W trakcie przekwitania dochodzi do naturalnego zmniejszania stężenia hormonów – progesteronu, a później estrogenów. Jest to przyczyną pojawiających się wtedy zmian metabolicznych w organizmie, schorzeń układu krążenia, a także problemów psychicznych.


Objawy przekwitania


Ostatnie 6 lat przed menopauzą określane jest jako okres przedmenopauzalny. Pojawiają się wtedy zaburzenia owulacji i cykle z nieprawidłową płodnością. Następuje również zmniejszenie wydzielania progesteronu, cykle wydłużają się, krwawienie jest nietypowe. Mogą pojawić się długie, obfite krwawienia o charakterze krwotocznym. Wystąpić też mogą krwawienia czynnościowe o różnym nasileniu. Dochodzi do częstych stanów zapalnych pochwy.

Czas od ostatniej miesiączki nazywany jest okresem pomenopauzalnym. 

Przekwitanie (menopauza) odpowiedzialne jest także za zanik nabłonka pochwy i szyjki macicy, co powoduje stany zapalne narządów rodnych. Niedobór estrogenów powoduje zmiany w funkcjonowaniu narządu moczowo-płciowego, ściany pochwy obniżają się, pojawia się nietrzymanie moczu, suchość pochwy, która utrudnia współżycie. Niekiedy może dochodzić do wypadnięcia macicy. Na swojej twarzy kobiety zauważają coraz więcej zmarszczek.



Rozwija się także klimakterium – czyli zespół dolegliwości tzw. wypadowych. Należą do nich zarówno dolegliwości wegetatywne, jak i psychiczne. Kobiety skarżą się wtedy na uczucie gorąca, nadmierną potliwość, „uderzenia krwi do głowy”, zaczerwienienie twarzy, bóle głowy. Zwiększa się możliwość wystąpienia depresji, pojawia drażliwość, kłopoty z pamięcią, osteoporoza. Objawom towarzyszą także bezsenność i spadek libido. Niektóre kobiety mają w tym czasie myśli samobójcze. Jeżeli pojawiają się uciążliwe zmiany natury psychicznej, kobieta powinna zgłosić się do psychiatry.


Leczenie dolegliwości okresu przekwitania


Dolegliwości przekwitania może złagodzić tzw. hormonoterapia zastępcza. Podawane są wtedy dawki hormonów, które zapobiegają także osteoporozie i miażdżycy. Leczenie schorzeń powinno być prowadzone wspólnie przez ginekologa, endokrynologa i internistę. Hormonoterapia zastępcza może wywołać raka sutka czy chorobę zakrzepowo-zatorową. Terapia hormonalna nie jest wskazana u osób z chorobami wątroby czy problemami ze strony układu krążenia. Zaleca się ją natomiast kobietom, u których menopauza pojawiła się zbyt wcześnie.

W leczeniu dolegliwości okresu przekwitania stosuje się także środki farmakologiczne. Wskazane są one osobom, u którym niemożliwe jest prowadzenie hormonoterapii zastępczej. Do środków łagodzących objawy tego okresu zalicza się także preparaty ziołowe i leki homeopatyczne. W przypadku pogarszającego się napięcia mięśni w obrębie pochwy przeprowadza się niekiedy leczenie operacyjne. Współczesna medycyna pomaga zwalczać objawy natury estetycznej. W walce ze zmarszczkami niezwykle pomocna jest chirurgia estetyczna.

Pojawieniu się niektórych zaburzeń u kobiety można zapobiec poprzez prowadzenie zdrowego trybu życia. Duży spadek poziomu estrogenów w bardzo dużym stopniu zwiększa ryzyko wystąpienia osteoporozy, bowiem estrogeny wykazują działanie ochronne na tkankę kostną. Rozwojowi osteoporozy sprzyja jednak także nałogowe palenie papierosów, częste spożywanie alkoholu oraz picie kawy. Aby zminimalizować ryzyko wystąpienia osteoporozy, warto do codziennej diety wprowadzić produkty bogate w wapń i fosfor oraz ograniczyć lub zaprzestać stosowania używek. Zaleca się także uprawianie sportów. Menopauza zazwyczaj dotyka kobiet między 40. a 50. rokiem życia. Zdarza się jednak, że dochodzi do niej wcześniej, np. po przejściu chemioterapii.