Rak szyjki macicy

Rak szyjki macicy spowodowany jest głównie przez wirus HPV (ang. Human Papilloma Virus) – wirus brodawczaka ludzkiego. Nowotwór szyjki macicy (ang. cervical cancer) należy do nowotworów złośliwych. Rozpoczyna się zwykle wewnątrznabłonkową neoplazją szyjki macicy, dawniej określaną jako rak przedinwazyjny albo dysplazja szyjki macicy. Rak szyjki macicy to drugi po nowotworze piersi postrach wśród kobiet. Rozpoznanie nowotworu w stadium „zero” (przedinwazyjnym) daje 100% szanse na wyleczenie go, dlatego ważna jest profilaktyka i wykonywanie badań cytologicznych.

Przyczyny raka szyjki macicy

Rak szyjki macicy może ujawnić się w każdym wieku i należy do najniebezpieczniejszych nowotworów układu rozrodczego u kobiet. Głównym winowajcą zachorowania na ten typ nowotworu jest wirus HPV (głównie typy: 16, 18, 31, 33, 35). Do czynników ryzyka zachorowania na raka szyjki macicy zalicza się:

Przypuszcza się, że tłuszczowa wydzielina gruczołów napletka (tzw. łój napletkowy) może także wywierać działanie rakotwórcze w okolicy ujścia i szyjki macicy, dlatego w kulturach, w których dokonuje się obrzezania mężczyzn, notuje się niższe wskaźniki zachorowania na ten typ nowotworu przez kobiety.

Objawy raka szyjki macicy

Początkowo rak szyjki macicy nie daje żadnych objawów. Brak dolegliwości wydłuża perspektywę wizyty u ginekologa.

Późna interwencja powoduje, że zaawansowane stadium nowotworowe redukuje szanse na wyleczenie i przeżycie. Kiedy pojawią się przerzuty, kobiety nie można już praktycznie uratować. Symptomy nowotworowe są niespecyficzne i mogą towarzyszyć innym dolegliwościom okolic intymnych. Do objawów raka szyjki macicy można zaliczyć:

 

  • nieregularne miesiączki,
  • krwawienia międzymiesiączkowe,
  • upławy o nieprzyjemnym zapachu,
  • dyskomfort w dole brzucha,
  • bóle okolicy krzyżowo-lędźwiowej,
  • krwawienia w trakcie i po stosunku seksualnym. 

Profilaktyka i leczenie raka szyjki macicy

W Polsce notuje się najwyższy wskaźnik zachorowalności na raka szyjki macicy wśród wszystkich państw europejskich (choruje około 15 kobiet na 100 tysięcy). Okazuje się, że 60% kobiet, u których wykryto nowotwór, nie miało nigdy w życiu robionego badania cytologicznego! Tymczasem tylko regularne badania ginekologiczne i cytologiczne (co roku) chronią przed rakiem. Nowotwór szyjki macicy wykryty w stadium przedinwazyjnym jest całkowicie wyleczalny, ale już w stadium II daje tylko 50% szanse przeżycia. Średni wiek kobiet ze stanami przednowotworowymi wynosi 34 lata – większość z nich planuje jeszcze macierzyństwo.

W zależności od zaawansowania choroby nowotworowej stosuje się operację, radioterapię i/lub chemioterapię. Najczęściej chirurgicznie wycina się zmienione nowotworowo organy (macicę, sąsiadujące węzły chłonne, jajniki, jajowody). Kiedy kobieta pragnie urodzić dziecko, a stadium nowotworu nie jest zaawansowane, wykonuje się konizację – zabieg chirurgiczny w znieczuleniu ogólnym, podczas którego usuwa się stożkowy fragment szyjki macicy. We wczesnym etapie choroby skuteczna jest również radioterapia. Zaburzone zostają jednak funkcje jajników i wówczas trzeba stosować zastępczą terapię hormonalną. Czasami pacjentki poddaje się chemioterapii, polegającej na przyjmowaniu leków cytostatycznych.
 

Przypisy
Wronkowski Z., Brużewicz S., Rak szyjki macicy, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2008, ISBN 978-83-200-3336-6.
Dębski R. Ginekologia kliniczna Tom 1-3, Urban & Partner, Wrocław 2009, ISBN 978-83-7609-013-9
Markowska J. Ginekologia onkologiczna, Urban & Partner, Wrocław 2006, ISBN 83-60290-12-1

Artykuły Rak szyjki macicy

Konizacja szyjki macicy pętlą elektrochirurgiczną (loop electrosurgical excision procedure – LEEP) polega na użyciu prądu o niskiej częstotliwości, by usunąć nieprawidłową tkankę z szyjki macicy. ...

Nadżerka to pojawienie się w pochwie żywoczerwonego nabłonka gruczołowego zamiast występującego tam normalnie nabłonka wielowarstwowego płaskiego. Powstaje, gdy stany zapalne dróg rodnych nie są ...

Torbiele Nabotha powstają w wyniku niedrożności ujścia gruczołów produkujących śluz.

Szczepionka przeciw HPV chroni przed zachorowaniem na raka szyjki macicy, z powodu którego umiera wiele kobiet. W profilaktyce tego nowotworu zaleca się także regularne badanie cytologiczne.

Schorzenie to polega na przedwczesnym rozszerzeniu się szyjki macicy. Niewydolność szyjki macicy jest dolegliwością, którą stwierdza się na podstawie badania ginekologicznego i badania USG . ...

O konsystencji śluzu decyduje faza cyklu miesiączkowego.

Zapalenie macicy może obejmować błonę śluzową macicy lub szyjkę macicy, ewentualnie dotyczyć obu tych obszarów. Zapalenie macicy może miećcharakter ostry lub przewlekły. Może być spowodowane przez ...

Masaż szyjki macicy przy porodzie pomaga rozpulchnić i otworzyć kanał rodny, przez który będzie przechodziło dziecko. Stosuje się go, gdy skurcze macicy nie doprowadzają do rozwarcia szyjki macicy.

Wymaz z szyjki macicy, inaczej zwany cytologią, to badanie ginekologiczne , pozwalające na sprawdzenie prawidłowości strukturalnych wyścielających ją komórek. Badanie cytologiczne umożliwia ...

O konsystencji śluzu decyduje faza cyklu miesiączkowego.

Histerektomia to zabieg chirurgiczny, podczas którego usuwana jest macica. Zabieg ten przeprowadzany jest u 300 na 100 000 kobiet. Macicę wycina się głównie z powodu występowania nieprawidłowych ...

Macica przed zabiegiem histerektomii.

Rak pochwy jest bardzo rzadkim rodzajem nowotworu występującym u kobiet. Wszelkie zmiany w pochwie możemy podzielić na pierwotne i wtórne. Do pierwszej grupy należeć będzie pierwotny rak pochwy, ...

Nowotwór płaskonabłonkowy występuje nierzadko w obszarze szyjki macicy.

Wynicowanie macicy to niebezpieczne komplikacje porodowe trzeciego okresu porodu. Wynicowanie polega na przemieszczeniu się wewnętrznej powierzchni macicy przez kanał szyjki poza jamę macicy. Tego ...

Rak endometrium to złośliwa zmiana nowotworowa trzonu macicy. Poprzedza go nieprawidłowy rozrost błony śluzowej trzonu macicy, a także nieregularność miesiączkowania, niepłodność, opóźnienie ...

Rak endometrium jest najczęściej występującym nowotworem trzonu macicy. Na zdjęciu widoczny guz, który zaatakował także mięsień macicy.

Przyczyny porodu przedwczesnego są wielorakie. Mogą to być takie czynniki, jak: wiek kobiety, niedożywienie, stres, przeciążenie fizyczne organizmu, palenie papierosów w ciąży czy choroby wirusowe.

Wcześniaki mogą spokojnie rozwijać się w inkubatorach i zazwyczaj ich rozwój nie odbiega od normy w porównaniu do dzieci urodzonych o czasie.

Badanie to określane jest potocznie cytologią i jest badaniem przesiewowym w kierunku raka szyjki macicy . Polega na pobraniu od kobiety z tarczy i kanału szyjki macicy materiału i ocenie ...

Istnieje wiele typów wirusa HPV (brodawczaka ludzkiego). Większość nie wywołuje raka szyjki macicy . Jednak typy wysokiego ryzyka mogą powodować rozwój nieprawidłowych komórek, prowadzący do ...

Szczepienie przeciwko HPV

Badanie ginekologiczne składa się z dwóch zasadniczych części. Pierwszą jest rozmowa (wywiad lekarski) przeprowadzana przez lekarza z pacjentką, druga to badanie przedmiotowe wewnętrzne ...

1832 rok - badanie ginekologiczne, kobieta ukazana w pozycji stojącej.

Wypadanie macicy i pochwy to negatywne skutki zaburzenia statyki narządów płciowych, wynikające z zachwiania równowagi między siłami działającymi na narządy płciowe a mechanizmami utrzymującymi ...

Mięśnie miednicy stanowią podporę dla innych narządów. Jeżeli zaś chodzi o ich dno, zwane także przeponą, to tworzą ją następujące mięśnie: mięsień poprzeczny głęboki krocza, którego funkcją jest stabilizacja cewki moczowej (u kobiet jest on o wiele słabszy), mięsień poprzeczny powierzchowny krocza, mięsień kulszowo-jamisty, mięsień opuszkowo-gąbczasty, mięsień zwieracz zewnętrzny odbytu, mięsień dźwigacz odbytu (jego rolą jest uniesienie przepony miednicy i odbytu oraz zwężanie światła odbytnicy), mięsień guziczny oraz mięsień zwieracz cewki moczowej (odpowiada on za zwężanie i wzmacnianie zwieracza wewnętrznego cewki moczowej, u mężczyzn obejmuje on jedynie cewkę moczową, zaś u kobiet jest on o wiele słabszy i obejmuje również pochwę).<br />
<br />
Mięśnie dna miednicy zamykają miednicę kostną od dołu, podtrzymując znajdujące się powyżej narządy i zapewniając im ochronę. Jaką jeszcze pełnią one funkcje w naszym organizmie? Na to pytanie postara się odpowiedzieć profesor Włodzimierz Baranowski, ginekolog.

Badanie cytologiczne jest jednym z elementarnych badań w ginekologii. Pozwala na ocenę mikroskopijną komórek nabłonka pokrywającego część szyjki macicy pod względem stopnia zagrożenia rozwoju ...

Chirurgiczna korekcja wynicowanej macicy to operacyjne leczenie ciężkiego powikłania u kobiet w ciąży, które polega na przemieszczeniu się wewnętrznej powierzchni macicy przez szyjkę na zewnątrz ...

Onkologia (gr. onkos – guz) jest gałęzią medycyny, która zajmuje się nowotworami, ich rozpoznawaniem i leczeniem. Badania onkologiczne mają na celu ustalenie przyczyn występowania i mechanizmów ...

Czynniki rakotwórcze są podstawą do oceny raka piersi. Określane one są także mianem czynników prognostycznych. Każdy z nich jest inny, dlatego można je podzielić pod względem istotności dla grupy.<br />
<br />
Najważniejszym z nich jest stopień zaawansowania choroby. Stosuje się tutaj klasyfikację TNT, gdzie T&nbsp; - oznacza cechy guza pierwotnego, N – zajęcie regionalnych węzłów chłonnych, a M – obecność przerzutów odległych. Raki ocenia się także pod względem stopnia zaawansowania. Można je więc podzielić na: wczesne (prawdopodobieństwo wyleczenia wynosi 90%) bardziej zaawansowane (70%), miejscowo zaawansowane (40%) i rozsiane (10%).<br />
<br />
Innymi czynnikami rokowniczymi są: wiek, nadekspresja receptora HER2, stopień złośliwości histologicznej raka, obecność receptorów dla hormonów steroidowych oraz typ histologiczny raka.<br />
<br />
Zagadnienia związanie z rakiem pogłębia wypowiedź Dr hab. Tadeusza Pieńkowskiego, kierownika Kliniki Nowotworów Piersi w Centrum Onkologii - Instytut im. Marii Skłodowskiej-Curie w Warszawie.<br />

Zbyt obfite miesiączki, PMS i silne bóle menstruacyjne to zmora wielu kobiet. Najczęściej krwawienia są zbyt obfite przez pierwsze kilka lat miesiączkowania oraz tuż przed menopauzą, jednak ...

Onkologia

Zdrowie

Pytania do eksperta

Uciążliwe dolegliwości po trzech miesiącach od chemioterapii

Witam serdecznie! W sierpniu ubiegłego roku przeszłam operację raka szyjki macicy. Usunięto wszystko, łącznie z węzłami chłonnymi (były czyste). To był złośliwy rak. Przeszłam chemioterapię (4 wlewy) łącznie z naświetleniami (28), potem 3 brachoterapie. Wszystko zniosłam super, przez trzy miesiące czułam się świetnie, tydzień po wyjściu ze szpitala wróciłam do pracy. Teraz od 3 miesięcy bardzo ...
Odpowiada: lek. med. Tomasz Stawski

Czy dysplazja jest uleczalna?

Odpowiada: lek. Joanna Gładczak

Czy polipy z szyjki macicy mogą być groźne?

Odpowiada: lek. med. Agnieszka Barchnicka
Odpowiadamy średnio od 4 do 24 godzin

Konsultanci działu Zdrowie

Mgr Marta Bednarska

farmaceutka, uczestniczka wielu konferencji poświęconych farmakologii.

Mgr Marta Bednarska
Lek. Tomasz Makos

lekarz, autor wielu publikacji dla lekarzy i pacjentów z zakresu

Lek. Tomasz Makos
Lek. Monika Szlachta

lekarz w Samodzielnym Publicznym Zakładzie Opieki Zdrowotnej w Mińsku

Lek. Monika Szlachta
Wszyscy konsultanci »