Retinopatia cukrzycowa

Retinopatia cukrzycowa powstaje w wyniku uszkodzeń małych naczyń krwionośnych, które odżywiają siatkówkę, co prowadzi do wylewu krwi w gałce ocznej. Schorzenie to jest jedną z najczęstszych przyczyn ślepoty i rozwija się na podłożu cukrzycy, dlatego osobom cierpiącym na cukrzycę zaleca się regularne wizyty u okulisty. Im dłużej dana osoba walczy z cukrzycą, tym większe jest prawdopodobieństwo wystąpienia retinopatii. Retinopatia cukrzycowa daje szereg objawów, których nie wolno bagatelizować.


Objawy retinopatii cukrzycowej

Retinopatia prowadzi do stopniowego uszkadzania stanu naczyń krwionośnych, znajdujących się wewnątrz oka. Zazwyczaj zaczyna się od zmian w obrębie żył siatkówki, następnie zniekształceniu ulegają drobne tętniczki. Z czasem powstają nowe naczynia przedsiatkówkowe. Na końcu tego złożonego procesu naczyniowego dochodzi do pęknięcia osłabionych naczyń oraz do wylewu w obrębie siatkówki. Włókna nerwowe, naczynia włosowate oraz receptory ulegają stopniowej degradacji.

Wyróżnia się trzy rodzaje retinopatii cukrzycowej:


Widzenie chorego na retinopatię cukrzycową

Obraz osoby chorej na retinopatię cukrzycową. ... »

• retinopatię nieproliferacyjną – ma najmniejszą liczbę powikłań, nie wpływa w dużym stopniu na wzrok; musi być jednak dokładnie monitorowana, gdyż z czasem może przekształcać się w retinopatię proliferacyjną;

• retinopatię przedproliferacyjną – pojawia się obrzęk i krwawienie siatkówki – prowadzi to do zaburzenia widzenia;

• retinopatię proliferacyjną – obraz widziany przez chorego jest nieostry; jeśli wystąpi gwałtowne krwawienie siatkówki, może dojść nawet do gwałtownej utraty wzroku.



Retinopatia cukrzycowa rozpoczyna się od wylewu krwi, który jest bezbolesny – w polu widzenia pojawia się tylko ciemna plamka. Po jakimś czasie krew może się wchłonąć i ostre widzenie powraca. Może pojawić się także: słabe widzenie w ciemności, dłuższe przystosowanie oka do widzenia w jasnych pomieszczeniach, nieostre widzenie.

Retinopatia cukrzycowa znacznie upośledza widzenie, nieleczona może doprowadzić do utraty wzroku. Choroba dotyka niemal wszystkich cukrzyków typu 1 oraz ponad 60% chorujących na cukrzycę typu 2.

Leczenie retinopatii cukrzycowej

W przypadku retinopatii cukrzycowej znacznie łatwiej jest jej zapobiegać niż z nią walczyć. Cukrzykom zaleca się, by pilnowali poziomu cukru we krwi. Zauważono, że im poziom cukru jest niższy, tym ryzyko wystąpienia retinopatii maleje. Prawidłowy poziom glukozy daje aż 76% pewności, że retinopatia nie wystąpi. Chorzy na cukrzycę powinni także regularnie konsultować się z diabetologiem.


Osoby chore na cukrzycę powinny przynajmniej raz w roku odwiedzać okulistę. Podczas badania lekarz może wykryć już drobne zmiany, a wczesne rozpoczęcie leczenia daje lepsze rezultaty. Sposób leczenia retinopatii zależy od typu choroby. W przypadku retinopatii nieproliferacyjnej i przedproliferacyjnej terapia zazwyczaj nie jest konieczna. Trzeba jednak regularnie badać wzrok. Przy retinopatii proliferacyjnej ratunkiem może okazać się leczenie laserowe. Dzięki „wypaleniu” patologicznych naczyń krwionośnych zapobiega się dalszemu upośledzeniu wzroku. Opisany zabieg laserowy zwany jest fotokoagulacją. Niekiedy konieczne jest przeprowadzenie witrektomii, której celem jest usunięcie z oka ciała szklistego. Ta tkanka, jeśli działa nieprawidłowo, może doprowadzić do odwarstwienia siatkówki. Retinopatia jest procesem nieodwracalnym – żaden zabieg nie jest w stanie w pełni cofnąć zmian, jakie spowodowała choroba.

Cukrzycy narażeni są także na inne choroby wzroku – jaskrę i zaćmę. W przypadku jaskry dochodzi do wzrostu ciśnienia śródgałkowego. Konsekwencją choroby mogą być degeneracja nerwu wrokowego i całkowita utrata wzroku. Z kolei katarakta (zaćmienie) prowadzi do niekorzystnych zmian w obrębie soczewki.