Sigmoidoskopia

Sigmoidoskopia to badanie endoskopowe końcowego odcinka jelita grubego, a dokładniej ostatnich 60 - 80 cm, czyli odbytnicy, esicy i części zstępnicy. Może być stosowana do celów diagnostycznych, tzn. do stwierdzenia obecności guzów, polipów, owrzodzeń, a także do celów terapeutycznych, np. do zatamowania krwawienia. Pobranie wycinka jelita podczas sigmoidoskopii umożliwia wykonanie badania histopatologicznego.

Wskazania i przeciwwskazania do sigmoidoskopii

Badanie końcowego odcinka jelita grubego powinno być wykonane w przypadku, gdy występują:

• przedłużająca się biegunka o niejasnej przyczynie (dłużej niż 3 tygodnie);
• krew w stolcu;
• zmiana rytmu wypróżnień u osoby z dotychczasowym prawidłowym rytmem;
• stolce ołówkowate;
• uczucie niepełnego wypróżnienia;
• mimowolne oddawanie stolca;
• ból w trakcie defekacji;
• nieprawidłowości stwierdzone w badaniu radiologicznym jelita grubego;
• nawrót wrzodziejącego zapalenia jelita grubego.

Jak w przypadku każdego tego typu zabiegu, także tutaj występują pewne przeciwwskazania do wykonania tego badania. Są to:

• ostre stany zapalne jelita grubego;
• ostre rozdęcie okrężnicy;
• zapalenie otrzewnej;
• niestabilna choroba wieńcowa;
• niewydolność oddechowa;
• niewydolność krążenia;
• zaburzenia krzepnięcia krwi.

Sigmoidoskopii nie powinno wykonywać się także u kobiet w ciąży w II i III trymestrze.

Przebieg badania końcowego odcinka jelita grubego

Na dzień przed wykonaniem sigmoidoskopii, w porze popołudniowej, pacjent ma zakaz spożywania pokarmów stałych. Dozwolone są jedynie płyny. Wieczorem, na dzień przed badaniem albo rano następnego dnia, wykonuje się wlewkę doodbytniczą celem opróżnienia jelita. W przypadku pacjentów, u których wstawione są sztuczne zastawki serca oraz po przebytym zapaleniu wsierdzia, należy wprowadzić profilaktykę antybiotykową.

Sigmoidoskopię wykonuje się w znieczuleniu miejscowym i optymalnie po podaniu środka uspokajającego. Pacjent znajduje się w pozycji leżącej na lewym boku. Przez odbyt wprowadzany jest do przewodu pokarmowego giętki aparat. Obraz przesyłany do aparatu jest widoczny na monitorze. Czasami w celu lepszego uwidocznienia ścian jelita grubego do jego światła wprowadzane jest powietrze. Jeżeli badanie ma na celu pobranie wycinka błony śluzowej jelita, za pomocą specjalnie dołączonych do urządzenia szczypczyków, wycinany jest fragment ściany odpowiedniej części końcowego odcinka jelita grubego, po czym wykonuje się na nim badanie histopatologiczne. Wynik badania ma formę opisu. Nie ma żadnych szczególnych zaleceń dotyczących zachowania po sigmoidoskopii.

Przed sigmoidoskopią lekarz wykonuje badanie per rectum. Badanie końcowego odcinka jelita grubego trwa zaledwie kilka minut. Przed rozpoczęciem go należy koniecznie poinformować wykonującego badanie o trwającej menstruacji, uczuciu bólu w okolicy odbytu, a także o tym, czy miało miejsce wypróżnienie. W czasie badania należy niezwłocznie powiadomić badającego, jeśli pojawi się ból. Ryzyko wystąpienia powikłań po badaniu jest niewielkie. Sporadycznie zdarza się przebicie ściany jelita (perforacja jelita). Częstszym skutkiem ubocznym może być niewielkie krwawienie, które samoistnie ustępuje.