Skutki uboczne tabletek antykoncepcyjnych

Weryfikacja merytoryczna:

Mgr Magdalena Boniuk - seksuolog, psycholog, terapeuta młodzieży, dorosłych i rodzin.

Antykoncepcja hormonalna jest wybawieniem dla kobiet, które nie planują dziecka, nie chcą rezygnować ze współżycia seksualnego, a stosowanie mechanicznych środków antykoncepcji jest dla nich bardzo uciążliwe. Jednak dodatkowe hormony są dużą ingerencją w naturalną pracę organizmu. Tabletki antykoncepcyjne, plastry czy zastrzyki mają oczywiście wiele zalet, ale nie można zapominać i ignorować skutków ubocznych i niepożądanych, jakie ze sobą niosą.

Kto może stosować antykoncepcję hormonalną?

Antykoncepcja hormonalna opiera swoje działanie na dwóch rodzajach hormonów: estrogenach i pregestagenach. Środki antykoncepcyjne mogą zawierać oba hormony lub tylko jeden z nich. Dzięki estrogenom dochodzi do zatrzymania owulacji. Progestageny, oprócz hamowania jajeczkowania, zagęszczają śluz, uniemożliwiają implantację w macicy i wydłużają transport jajowodowy.

W związku z licznymi niepożądanymi działaniami hormonalnych środków antykoncepcyjnych nie powinny jej stosować osoby, które:

• borykają się ze schorzeniami układu krążenia,
• cierpią na choroby nowotworowe,
• są otyłe,
• mają skłonności do migreny,
• mają problemy z wątrobą,
• leczą nadciśnienie tętnicze,
• są chore na cukrzycę lub padaczkę.

Hormonalne środki antykoncepcyjne są bardzo wygodne, ale decydując się na ich stosowanie, trzeba dokładnie zapoznać się z konsekwencjami, jakie ze sobą niosą. W skrajnych przypadkach - np. u ludzi chorych - mogą doprowadzić nawet do śmierci, dlatego nie wolno przyjmować ich bez konsultacji z lekarzem.

Skutki uboczne antykoncepcji hormonalnej

Antykoncepcja hormonalna ma wiele zalet. Do najważniejszych należą: wysoka skuteczność, zmniejszenie dolegliwości związanych z miesiączką, wygoda w użyciu (brak zakłócania aktu seksualnego). Jednak jak wszystko, tak i taka metoda zabezpieczenia przed ciążą ma swoje wady. Należą do nich:

• bóle głowy,
• nudności,
• wymioty,
• wzrost ciśnienia tętniczego krwi,
• trądzik,
• łojkotok,
• krwawienia i plamienia acykliczne,
• grzybica pochwy,
• ból sutków,
• przybieranie na wadze,
• obniżenie libido,
• pogorszenie nastroju (zdarza się depresja),
• powiększenie żylaków,
• zaburzenia gospodarki tłuszczowej (wzrost złego cholesterolu),
• choroba niedokrwienna serca,
• powikłania zakrzepowo-zatorowe, które mogą skończyć się nawet śmiercią.

Wpływ na stan tkanki tłuszczowej mogą mieć też estrogeny, zawarte w hormonalnych środkach antykoncepcyjnych. Ich nadmiar sprzyja magazynowaniu się tłuszczu. Estrogeny nie powodują wprawdzie tycia, ale też nie wspomagają odchudzania.

Jednym ze skutków ubocznych antykoncepcji hormonalnej jest też zwiększony apetyt. To działanie niepożądane występuje często, ale zdarza się, że mają z nim do czynienia osoby podatne na tycie lub kobiety, które nie mają silnej woli w odmawianiu sobie obfitych posiłków i słodkich przekąsek. Nieopieranie się pobudzonemu apetytowi jest źródłem dodatkowych kilogramów.
Progestageny zatrzymują jony sodu, w naturalny sposób wydalane z organizmu. Przyciągają one cząsteczki wody, która gromadzi się i powoduje obrzęki lub opuchnięcia, sprawiające wrażenie dodatkowych kilogramów. Tymczasem waga przy zatrzymaniu się wody w organizmie może wzrosnąć zaledwie o kilogram.