Pokaż kategorie abcZdrowie.pl
Pokaż kategorie

Stężenie wapnia

Badanie krwi jest jednym z najbardziej znanych i najczęściej wykonywanych badań. Krew można badać jednak nie tylko pod kątem składników morfologicznych takich, jak erytrocyty, leukocyty czy płytki krwi. W niektórych przypadkach lekarz zleca wykonanie badania biochemicznego osocza. Dzięki badaniom osocza można dowiedzieć się, m.in.: jaki jest poziom enzymów, białek, elektrolitów i pierwiastków śladowych w organizmie. Biochemia krwi daje obraz funkcji prawie wszystkich narządów ciała.

1. Na czym polega badanie biochemiczne krwi?

Po odwirowaniu krwi pełnej, czyli takiej, która zawiera wszystkie prawidłowo występujące elementy komórkowe, otrzymuje się słomkowojasny płyn – osocze. Po oczyszczeniu go z włóknika zostaje surowica. W uproszczeniu można napisać, że składnikami osocza są:

  • enzymy;
  • hormony;
  • białka;
  • elektrolity i pierwiastki śladowe – tu zalicza się wapń;
  • inne substancje.

Wyniki badania biochemicznego krwi dają obraz funkcji prawie wszystkich narządów, gruczołów, stanu nawodnienia i odżywienia lub postępu choroby. Schorzenia nie mogłyby być diagnozowane i leczone, gdyby nie ocena zmian składu w osoczu krwi. Opracowano grupy oznaczeń, które mają ułatwić ocenę funkcjonowania określonych narządów. Są to, tzw. profile oznaczeń. Wyróżnia się:

Każdy składnik osocza podczas badania biochemicznego krwi ma ustalone wartości referencyjne, czyli granice normy. Mogą się one różnić w zależności od przyjętych ustaleń danego laboratorium. Każdy składnik osocza jest oznaczany skrótem. Bywa i tak, że ten sam związek ma kilka obowiązujących skrótów.

2. Wapń i jego rola w organizmie

Wapń (Ca) stanowi 1,4-1,6% ogólnej masy człowieka. Jest pierwiastkiem, który w organizmie bierze udział w neurotransmisji bodźców w mięśniach szkieletowych i w mięśniu sercowym oraz w procesach krzepnięcia krwi. Ponad 99% procent wapnia znajduje się w kościach, a pozostała część w płynach zewnątrz- i wewnątrzkomórkowych. Około 40% wapnia w osoczu jest związana z białkami, głównie z albuminą. Wapń we krwi w 10% występuje w postaci cytrynianów, mleczanów, fosforanów, a pozostałe 50% stanowi wapń zjonizowany, wolny. Wapń zjonizowany ma decydujące znaczenie kliniczne i diagnostyczne.

3. Od czego zależy stężenie wapnia?

Stężenie wapnia zależy od jego podaży z pokarmem, stopnia wchłaniania z jelit, mobilizacji z kości i jego stopnia wydalania wraz z moczem. Witamina D oraz hormon przytarczyc – parathormon – zwiększają wchłanianie wapnia z przewodu pokarmowego, pobudzają jego mobilizację z kości oraz hamują jego wydalanie z moczem.

4. Wapń – normy i wyniki poza normą

Prawidłowe stężenie wapnia we krwi u dorosłego, zdrowego człowieka to 2,1-2,6 mmol/l (8,5-10,5 mg/dl). Zwiększony poziom wapnia występuje w:

  • nadmiernym wchłanianiu wapnia z przewodu pokarmowego;
  • nadmiernym uwalnianiu wapnia z kości spowodowanym zwiększonym wydzielaniem hormonów tarczycy, niektórymi nowotworami czy przedawkowaniem witaminy A;
  • zbyt małym wydalaniu wapnia z moczem, spowodowanym stosowaniem leków tiazydowych (zatrucie glinem).
Zmniejszony poziom wapnia w surowicy krwi – hipokalcemia – występuje w:
  • zaburzeniach syntezy parathormonu;
  • niedoczynności przytarczyc;
  • ostrym zapaleniu trzustki;
  • przypadku przerzutów raka piersi i raka prostaty;
  • niedoborze witaminy D i jej aktywnych metabolitów;
  • upośledzeniu wchłaniania wapnia z przewodu pokarmowego;
  • nadmiernym odkładaniu się wapnia w tkankach;
  • nadmiernej utracie wapnia z moczem;
  • niedoborze magnezu;
  • nadmiernym wytwarzaniu kalcytoniny.

Zmniejszenie stężenia wapnia powoduje powstanie tężyczki, w wyniku nadmiernej pobudliwości mięśni do skurczu, jak również zaburza procesy krzepnięcia i przewodzenia. Hiperkalcemia (zbyt wysokie stężenie wapnia we krwi) z kolei charakteryzuje się zaburzeniami czynności nerek (zaburzenie zagęszczania moczu, wielomocz), przewodu pokarmowego (nudności, wymioty, zaparcia), serca (tachykardia, dodatkowe skurcze), obwodowego i ośrodkowego układu nerwowego (depresja, senność, osłabienie odruchów ścięgnistych).

Bibliografia

  • Dembińska-Kieć A., Naskalski J.W., Diagnostyka laboratoryjna z elementami biochemii klinicznej, Urban & Partner, Wrocław 2009, ISBN 978-83-7609-137-2
  • Tomaszewski J., Diagnostyka laboratoryjna, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2001, ISBN 83-200-3591-0
  • Jakob M., Normy laboratoryjne, Via Medica, Gdańsk 2010, ISBN 978-83-7555-232-4

Źródła zewnętrzne

Redakcja abcZdrowie.pl,
Komentarze
zapytaj lekarza

za darmo

  • Odpowiedź w 24 godziny
  • Bez żadnych opłat
  • Lekarze, psychologowie, dietetycy

lekarzy jest teraz online

0/500

Stężenie wapnia - najnowsze pytania

grupy wsparcia i fora dyskusyjne

Artykuły Stężenie wapnia
Składniki mineralne

Nadmiar wapnia

(...) </p> Hiperkalcemia to podwyższenie stężenie wapnia w surowicy krwi. Nadmiar wapnia we krwi może być spowodowany chorobą nowotworową &ndash ... stężenie wapnia we krwi może być również spowodowane nadmiernym wchłanianiem wapnia, które występuje w niewydolności ... ów i narządów. Im wyższe jest stężenie wapnia we krwi, tym objawy są bardziej nasilone i zróżnicowane. Początkowo ... prawidłowe stężenie wapnia we krwi. W przypadku nadmiernego wydzielania z kości zostaje uwalniany wapń, tym samym zmniejsza...

Diagnostyka osteoporozy

Badania na osteoporozę

(...) enzymów biorących udział w metabolizmie witaminy D oraz stężenie wapnia we krwi. W rezultacie kości tracą rocznie średnio ... . We krwi oznacza się najczęściej: OB, liczbę czerwonych i liczbę białych krwinek, ich morfologię, poziom hemoglobiny, stężenie wapnia i stężenie fosforu, fosfatazy kwaśnej i fosfatazy alkalicznej oraz stężenie kreatyniny. Można też oznaczać tzw.

Bilansowanie zdrowej diety

Dieta bogata w wapń

(...) jego wydalania z moczem. Na stężenie wapnia w surowicy krwi wpływają: witamina D, kalcytonina i parathormon. Wapń w...

Zaparcia

Problemy ze stolcem

(...) niski poziom stężenia potasu, wysokie stężenie wapnia, mocznica, stwardnienie rozsiane, neuropatie; wśród...

Zaburzenia erekcji

Leczenie zaburzeń erekcji

(...) (zwłaszcza tętnic). Następnie, stymuluje on produkcję tzw. cGMP - substancji zmniejszającej stężenie wapnia w naczyniach...

Witamina D

Czym jest witamina D?

(...) co może prowadzić do upośledzenia mineralizacji kości. Witamina D pełni zatem następujące funkcje: utrzymuje właściwe stężenie wapnia we krwi, zwiększając wchłanianie w jelitach wapnia i fosforu, hamuje nadmierne wydalanie z organizmu powyższych...

lekarzy jest teraz online

Zapytaj lekarza
zapytaj lekarza

za darmo

  • Odpowiedź w 24 godziny
  • Bez żadnych opłat
  • Lekarze, psychologowie, dietetycy

lekarzy jest teraz online

0/500