Stopa końsko-szpotawa wrodzona

Zniekształcenie końsko-szpotawe jest złożoną wadą układu mięśniowo-szkieletowego i manifestuje się jako wielopłaszczyznowa deformacja stopy. Etiologia poznana jest tylko w nielicznych przypadkach takich jak wady układu nerwowego, np.: przepuklina oponowo-rdzeniowa, choroby tkanki łącznej takie jak zespół Ehlersa-Danlosa i niektóre zespoły wad wrodzonych. W większości przypadków przyczyna jest jednak niewyjaśniona, czyli idiopatyczna, a klinicznie obserwuje się nieprawidłową budowę tkanki łącznej mięśni, powięzi i ścięgien.

Zniekształcenie końsko-szpotawe stopy obecne w dniu narodzin i niezwiązane z innymi współistniejącymi chorobami nazywa się „stopa końsko-szpotawa wrodzona” i stanowi jednostkę chorobową o przewidywalnej prognozie i wystandaryzowanym sposobie leczenia. Choroba nie ogranicza się jedynie do stopy, lecz także obejmuje podudzie, które jest mniejsze i chudsze.

Częstość występowania wrodzonej stopy końsko-szpotawej w Polsce nie jest dokładnie znana. W Europie to 1,5:1000, w 30-50% dotyczy obu stóp, występując 2-3 razy częściej u chłopców. Roczna liczba urodzeń dzieci w Polsce waha się pomiędzy 350 a 400 tysięcy, a zatem około 500 dzieci rocznie wymaga diagnozy i rozpoczęcia leczenia. Efekty leczenia stopy końsko-szpotawej wrodzonej zależą przede wszystkim od czasu rozpoczęcia leczenia, a w drugiej kolejności od ciężkości zniekształcenia.

Stopy końsko-szpotawe nietypowe lub współistniejące z innymi wadami leczą się trudniej i częściej wymagają korekcji chirurgicznej.

Rozpoznanie i istota stopy końsko-szpotawej

Rozpoznanie wady możliwe jest już w okresie prenatalnym na podstawie badania USG lub w dniu urodzin w oparciu o badanie kliniczne. Charakterystyczny kształt stóp przypomina koniec kija golfowego (ang. clubfoot). Deformację należy różnicować przede wszystkim z izolowanym przywiedzeniem przodostopia oraz stopą ułożeniową.

Deformację końsko-szpotawą stopy tworzy szereg zaburzeń przestrzennych w postaci końskości, szpotawości, odwrócenia i wydrążenia poszczególnych segmentów stopy powodujących obrót stopy do wewnątrz i tendencję do obciążania zewnętrznego brzegu. Do określenia stopnia ciężkości wady wykorzystywane są skale Dimeglio lub Piraniego, oceniające nasilenie zniekształcenia i możliwość jego korekcji.

Leczenie wrodzonej stopy końsko-szpotawej

Leczenie wrodzonej stopy końsko-szpotawej należy rozpocząć jak najwcześniej, najlepiej w pierwszym tygodniu życia.

Zniechęcające wyniki leczenia operacyjnego doprowadziły do opracowania metod zachowawczych. Najskuteczniejszym sposobem jest metoda Ponsetiego  polegająca na redresjach i gipsowaniu (rozciągnięcie przykurczonych mięśni i unieruchomienie stopy w prawidłowym ustawieniu). Do uzyskania pełnej korekcji, głównie elementu końskości, w większości przypadków potrzebne jest przecięcie ścięgna Achillesa, a stopy mają prawidłowy kształt już po zdjęciu ostatniego opatrunku gipsowego.

Po uzyskaniu korekcji i zakończeniu leczenia w gipsach korekcyjnych (zwykle 7 gipsów) stosuje się szynę odwodzącą, która jest jedynym sposobem utrzymania dobrego wyniku leczenia, a zaprzestanie jej stosowania często prowadzi do nawrotu zniekształcenia. Szyna stosowana jest przez kilka lat, a większość nawrotów wady występuje przed 6 rokiem życia. Stosowanie fachowej fizjoterapii podczas leczenia sposobem Ponsetiego poprawia wyniki i zapobiega nawrotom.

Zrozumienie sekwencji redresji i prawidłowa technika gipsowania mają podstawowe znaczenie dla prawidłowej korekcji zniekształcenia. Postępowanie według schematu leczenia zaproponowanego przez Ponsetiego znacznie zredukowało ilość pacjentów leczonych operacyjnie, dając dobre odległe wyniki. Próby modyfikacji tej metody są zatem niewskazane.

Alternatywne metody leczenia wrodzonej stopy końsko-szpotawej oparte na redresjach, unieruchamianiu w ortezach i fizjoterapii mogą prowadzić do równie dobrych wyników, wymagają jednak większego zaangażowania, dłuższego leczenia i częściej dopełniane są leczeniem operacyjnym.

Leczenia chirurgicznego zazwyczaj wymagają stopy atypowe, nawracające lub te, których leczenie rozpoczęto późno.

Porozmawiaj o tym na Forum Ciąża i dziecko »
Lubię to!
0

Komentarze (3)

Wyloguj
~Kamila
~Kamila

Stóp końsko-szpotawych nie leczy się masażami i rehabilitacją! Ogólnie cały tekst o leczeniu zawiera tyle głupot, że głowa mała! Wydaje mi się że pisząc o leczeniu tak poważnej wady należałoby zapoznać się dokładnie z tematem. Poza tym temat główny to stopa szpotawa po czym autorka tekstu pisze o stopie końsko-szpotawej, tak jakby to było to samo! Jeżeli ktoś szuka informacji prawdziwych na temat leczenia stóp końsko-szpotawych to zachęcam do przeczytania książki online - http://www.global-help.org/publications/books/help_cfponsetipolish.pdf. Jest też fajna strona www. konskoszpotawe.prv.pl tam można znaleźć wszystkie informacje na temat stóp końsko-szpotawych.

Odpowiedz
Redakcja
Redakcja

@~Kamila: Dziękujemy za uwagi.

Tekst został zweryfikowany i skorygowany przez lekarza ortopedę, specjalizującego się w leczeniu schorzeń u dzieci.

Odpowiedz
~Kamila
~Kamila

Dziękuję serdeczne za skorygowanie tekstu. Teraz jest on bardzo dobrym źródłem podstawowej wiedzy o stopach końsko szpotawych :)
Pozdrawiam!

Odpowiedz

Porady ekspertów

Agresja czterolatka wobec innych dzieci

Witam! Mój 4-letni syn od jakiegoś czasu dziwnie zachowuje się w przedszkolu, tzn....

mgr Aurelia Grzmot-Bilska Porady udziela mgr Aurelia Grzmot-Bilska pedagog w poradni psychologiczno-pedagogicznej w Bydgoszczy.
pokaż 5 następnych

Artykuły Zaburzenia rozwoju

Zaburzenia rozwoju Krzywica u dzieci

(...) Anna Czupryniak(Niedobór witamin, Gęstość kości, Zaburzenia rozwoju...

Zaburzenia rozwoju Płaskostopie u dzieci

(...) Czupryniak(Rozwój dziecka, Ból stóp, Zaburzenia rozwoju...

Zaburzenia rozwoju Zaburzenia rozwoju ruchowego

Zaburzenia rozwoju ruchowego są często współistniejące z zaburzeniami ośrodkowego układu nerwowego. Zdarza się, że pewne nieprawidłowości mijają same. Każdy człowiek posiada bowiem pewne mechanizmy, dzięki którym wszelkie zaburzenia likwidowane są bez pomocy z zewnątrz. Nie należy jednak liczyć na to, że wszelkie opóźnienia ruchowe u naszego dziecka miną samoistnie. Zaburzenia ruchowe mogą ... , Zaburzenia rozwoju...

Zaburzenia rozwoju Opóźniony rozwój mowy

(...) na trudności w czytaniu i pisaniu (dysleksja, dysgrafia).  Zaburzenia mowy a autyzm Zaburzenia rozwoju mowy u dzieci mogą ... , jak gaworzenie, mimika i gesty. Zaburzenia rozwoju mowy u dzieci autystycznych są bardzo charakterystyczne. W zakresie komunikacji to op ... PZWL, Warszawa 2002, ISBN 83-200-2654-7.(Zaburzenia rozwoju dziecka, niepokojące zachowanie dziecka, autyzm...

Dziecko autystyczne w przedszkoluOdtwórz wideo
Zaburzenia rozwoju Dziecko autystyczne w przedszkolu

Autyzm objawia się w ciągu pierwszych lat życia dziecka. Zadaniem rodziców i opiekunów jest obserwowanie przedszkolaka. Niezmiernie ważne jest, aby nie bagatelizować problemu i reagować na wszystkie niepokojące objawy sugerujące zaburzenia rozwoju. Autyzm to nieprawidłowości w funkcjonowaniu mózgu dziecka, które objawiają się tym, że dziecko wykazuje zainteresowania przedmiotami, a nie ludźmi, nie potrafi komunikować swoich potrzeb, mało mówi i nie jest zdolne do...

Możliwości leczenia dzieci autystycznychOdtwórz wideo
Zaburzenia rozwoju Możliwości leczenia dzieci autystycznych

Autyzm dziecięcy jest leczony w specjalnych ośrodkach państwowych i prywatnych. Niestety, dostępność lekarzy i form pomocy w niektórych miejscowościach w Polsce jest utrudniona. Jest coraz więcej dzieci z zaburzeniami autyzmu. Nie każdy rodzic...

Stopa suszkowata
Ortopedia i reumatologia Stopa suszkowata

Stopa suszkowata to rzadka i trudna do wyleczenia choroba charakteryzująca się zmianą wyglądu...

Przesiewowe badania wzroku u dzieci Zaćma wrodzona

Zaćma wrodzona jest poważną wadą wzroku. Nieleczona prowadzi do zaniku gałki ocznej, niedowidzenia,...

Wrodzona łamliwość kości
Ortopedia i reumatologia Wrodzona łamliwość kości

Wrodzona łamliwość kości, znana także jako syndrom Lobsteina, spowodowana jest przez genetycznie...

pokaż 10 następnych
Zamknij Załóż konto
Zamknij Logowanie

Nie masz konta? Załóż teraz

Zapomniałem hasło Przypomnij hasło

Zamknij

Wypełnij swoje dane

Ryzyko schorzeń często zależne jest od płci, wieku i wykonywanego zawodu

Wiek determinuje zarówno ryzyko schorzeń, jak i rodzaj leczenia

Dzięki informacji o Twojej lokalizacji i ubezpieczeniu, będziemy mogli zaproponować Ci najlepszych specjalistów i kliniki zajmujące się Twoim problemem

-

Dane kontaktowe potrzebne są nam do powiadomienia Cię o odpowiedziach specjalistów

Akceptuję regulamin zadawania pytań.
Cofnij