Suchość pochwy w okresie menopauzy

Suchość to główny objaw tzw. zaniku (atrofii) pochwy. Zaburzenie to spotykamy u kobiet po menopauzie powszechnie, ale według szacunków pomocy u lekarza szuka tylko ok. 25 % cierpiących pań. Tymczasem istnieje wiele sposobów zaradzenia tym przykrym dolegliwościom, które nierzadko osiągają nasilenie utrudniające nie tylko życie intymne, ale i zwykłe, codzienne funkcjonowanie. Warto wiedzieć, że objawy te na ogół nie ustępują samoistnie. Przeciwnie - nieleczony zanik pochwy może doprowadzić do utrwalonego bólu.

Spis treści:
  1. 1. Przyczyny suchości pochwy
  2. 2. Leczenie suchości pochwy

1. Przyczyny suchości pochwy

Kluczowym hasłem dla tej, jak i wielu innych dolegliwości związanych z menopauzą, są estrogeny. Ich stężenie spada w okresie przekwitania prawie dziesięciokrotnie! Oprócz tego, niezależną przyczyną zmian w nabłonku pochwy wywołujących upośledzenie wytwarzania wydzieliny jest prawdopodobnie też sam proces starzenia się. W skrócie można powiedzieć, że obecność estrogenów jest dla pochwy warunkiem prawidłowego funkcjonowania. Narząd ten jest na nie bardziej nawet wrażliwy niż błona śluzowa macicy. Oto jakie są efekty działania tych żeńskich hormonów płciowych na pochwę:

1) wydzielanie płynu pochwowego- poprzez zwiększenie przepływu krwi przez sploty naczyniowe,
2) utrzymanie elastyczności pochwy,
3) wzrost długości i wilgotności pochwy podczas pobudzenia płciowego,
4) produkcja glikogenu, ulegającego pod wpływem miejscowo występujących, pożytecznych bakterii, rozkładowi do kwasu mlekowego, chroniącego tę okolicę przed zakażeniami.

Kiedy ustaje produkcja estrogenów przez jajniki- a przed tym nie ustrzeże się żadna dojrzała kobieta- pochwa zostaje bez tej niezbędnej do jej prawidłowego funkcjonowania stymulacji hormonalnej. Jej ściany stają się cienkie, blade i suche. W zaawansowanych stadiach mogą się na nich nawet pojawić wybroczyny- oznaka zastoju krwi w splotach żylnych pochwy. Cały narząd skraca się także i zwęża, znika pofałdowanie ścian pochwy. Nierzadko okolica ta ulega też zakażeniu, ponieważ zakłócone jest jej pH. Oto objawy jakich możemy się spodziewać w przebiegu zaniku pochwy:

  • Suchość czyli brak wilgotności lub wydzieliny przy wejściu do pochwy (w przedsionku pochwy), a w przypadku aktywności seksualnej- brak nawilżenia pochwy. Stan ten może osiągać różny stopień nasilenia- od okresowego odczuwania suchości, nie zakłócającego codziennych czynności, po stałe odczuwanie, utrudniające normalne funkcjonowanie.
  • Ból określany jako pulsowanie lub ucisk w pochwie, powodujący dyskomfort.
  • Świąd pochwy i/lub sromu- uczucie podobne do tarcia papieru ściernego, również dyskomfort spowodowany dotykiem bielizny.
  • Dyskomfort podczas współżycia- podrażnienie lub bóle w pochwie podczas stosunku (dyspareunia) lub do 15 minut po nim, wywołujące brak satysfakcji, częste przerywanie stosunku, a nawet abstynencję seksualną.
  • Wydzielina z pochwy (upławy)- wonna, żółto-zielona. Jest to skąpe plamienie, zwykle zauważane na bieliźnie lub podczas wycierania, lub wydzielina występująca stale i powodująca podrażnienie krocza i potrzebę noszenia podpaski.

Nierzadko dołącza się też infekcja pochwy, mogąca z łatwością przenieść się na drogi moczowe, które notabene również ulegają pod wpływem zmniejszonego stężenia estrogenów zmianom zanikowym.Czas, jaki mija od ostatniej miesiączki do wystąpienia pierwszych objawów zaniku pochwy, jest różny u poszczególnych kobiet, toteż trudno przewidzieć, kiedy można się ich spodziewać. Wiadomo natomiast, że zmiany zanikowe w nabłonku pochwy nasilają się pod wpływem palenia tytoniu.

2. Leczenie suchości pochwy

Dobra wiadomość: większość objawów i zmian w obrębie pochwy, występujących w przebiegu jej zaniku wywołanego zmniejszeniem stężeń estrogenów, może zostać zatrzymana i odwrócona! W odwodzie mamy bowiem całą baterię środków leczniczych, spośród których wybieramy zależnie od stopnia nasilenia objawów i upodobania pacjentki:

Preparaty nie zawierające hormonów- stosujemy w przypadkach łagodnego zaniku tkanek pochwy, niewywołującego bardzo silnych objawów. Są to:

  • lubrykanty- różnego rodzaju żele, „smary”, które dając poślizg sprawiają, że stosunek staje się mniej bolesny; np. Żel K-Y, Astroglide                                                                                                            
  • nawilżające żele dopochwowe- stosowane 2-3 razy w tygodniu, nie tylko przed stosunkiem, zapewniają bardziej długotrwałe nawilżenie; np. Replens MD, Floragyn

Środki te można kupić w aptece bez recepty.

Preparaty estrogenowe stosowane dopochwowo. Zawierają one niskie dawki estrogenów, wystarczające do zahamowania i cofnięcia zmian w obrębie pochwy i tym samym złagodzenia przykrych objawów, oraz do zapobiegania zakażeniom dróg moczowych. Tylko w bardzo niewielkim stopniu leki te wchłaniają się do krwi, wobec czego nie łagodzą objawów ogólnoustrojowych okresu przekwitania, tj. uderzenia gorąca czy osteoporoza. Estrogeny stosowane miejscowo dostępne są w następujących formach:

  • Krem dopochwowy - stosuje się w różnych schematach, np. raz na dobę przez 2 tygodnie i następnie z coraz mniejszą częstotliwością, aż do dawki podtrzymującej- 1-3 razy w tygodniu; np. OeKolp, Ortho-Gynest, Ovestin.
  • Globulki lub tabletki dopochwowe - zakłada się w odstępach czasowych podobnych jak kremy; np. Gynoflor, OeKolp, Ortho-Gynest, Ovestin.
  • Krążki dopochwowe – zakłada się do pochwy co 90 dni. Zwykle wykonuje to lekarz, ponieważ pacjentka może mieć ograniczoną możliwość manipulacji w tych okolicach. W czasie stosowania krążka należy zachować ostrożność w kąpieli, przy parciu (np. na stolec) i w kąpieli, ponieważ może on zmienić swoje położenie lub nawet wypaść. Ta forma miejscowej estrogenoterapii nie jest jeszcze dostępna w Polsce.

Wszystkie te postaci miejscowych preparatów estrogenowych działają podobnie i są równie skuteczne. Wybór formy zależy więc głównie od pacjentki. Ustąpienie dolegliwości występuje zwykle po kilku tygodniach stosowania leku. Preparaty hormonalne dostępne są jednak tylko na receptę.

Miejscowa terapia estrogenowa jest dobrze tolerowana przez pacjentki. Należy jednak pamiętać, by nie przedawkować leku, ponieważ może to wywołać działania niepożądane, takie jak: krwawienia z pochwy, pobolewanie piersi, nudności, ból okolicy krocza, zakażenia grzybicze pochwy. Stosunkowo łatwo jest przesadzić z ilością preparatu w formie kremu, w przeciwieństwie do krążka czy tabletki dopochwowej. Generalnie są to jednak leki dobrze przebadane i uznane za bezpieczne. Ostrożność należy zachować w przypadku, kiedy w przeszłości występowały nowotwory hormonozależne, jak np. rak endometrium (błony śluzowej macicy) lub niektóre rodzaje raka piersi. Tym paniom zaleca się zwykle pozostanie przy środkach niehormonalnych (lubrykanty i preparaty nawilżające).

Wspomnieć trzeba także o ogólnym zaleceniu dla wszystkich pacjentek leczących się z powodu zaniku pochwy, aby nie zaprzestawać aktywności seksualnej, ponieważ grozi to pogłębieniem problemu suchości. Zalecenie to można także zastosować w ramach profilaktyki zaniku pochwy w przypadku kobiet, które weszły już w okres okołomenopauzalny, ale nie mają jeszcze dolegliwości związanych z tym zaburzeniem. 

Bibliografia

  • Stearn M. Wstydliwe dolegliwości, D.W. Publishing Co., Szczecin 2001, ISBN 1-57105-063-X
  • Davis S., Zdrowie kobiety - menopauza, Via Medica, Gdańsk 1996, ISBN 83-86899-09-3
  • Lew-Starowicz Z., Skrzypulec V., Podstawy seksuologii, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2010, ISBN 978-83-200-3618-3
  • Lew-Starowicz Z. (red.), Seksualność człowieka, Urban & Partner, Wrocław 2010, ISBN 978-83-7609-250-8
Porozmawiaj o tym na Forum Zdrowie »
Lubię to!
0

Komentarze (2)

Wyloguj
~Basia49
~Basia49

Weszłam w okres przekwitania, mam uderzenia gorąca, miesiączki stają się mniej regularne i co najgorsze w tym wszystkim odczuwam znaczną suchość pochwy. W aptece polecono mi provag żel do codziennego stosowania po myciu, nawilża, odświeża, pomaga utrzymać właściwe pH jestem z niego bardzo zadowolona polecam gorąco.

Odpowiedz
~Gość
~Gość

To wcale nie jest takie proste jak sie wydaje, bo w przypadku kiedy kobieta ma juz za soba menopauzę i nie może, lub nie chce przyjmować środkow hormonalnych nawet tych o dzialaniu miejscowym, ma poważny problem, duży dyskomfort na codzień i zalecanie aktywności seksualnej mija się z celem z uwagi na silny ból.

Odpowiedz

Porady ekspertów

Długość penisa a wiek - czy mój penis jeszcze urośnie?

Witam, mam 17 lat i już od prawie roku nurtują mnie problemy strony intymnej, otóż mój...

 Redakcja abcZdrowie Porady udziela Redakcja abcZdrowie Redakcja abcZdrowie.pl to zespół doświadczonych i zaangażowanych osób, z których wielu to eksperci z dziedziny medycyny, dla których dbałość o zdrowie to priorytet.
pokaż 5 następnych

Artykuły Temat miesiąca: Nawilżona, czyli zdrowa

Temat miesiąca: Nawilżona, czyli zdrowa Spadek libido

Spadek libido oznacza obniżenie popędu seksualnego niespowodowane chwilowym stresem lub zmęczeniem. Długotrwale obniżone libido może być związane z różnymi chorobami, także psychicznymi, nieprawidłowościami hormonalnymi, a także przyjmowanymi...

Tabletki antykoncepcyjne a libido
Temat miesiąca: Nawilżona, czyli zdrowa Tabletki antykoncepcyjne a libido

Tabletki antykoncepcyjne i inne hormonalne metody antykoncepcji powodują obniżenie libido u kobiet. Powodują też inne zaburzenia związane z życiem seksualnym. Tak twierdzą nowe niemieckie badania.Badania niemieckich naukowców mówią, że...

Temat miesiąca: Nawilżona, czyli zdrowa Seks po menopauzie

Seks po menopauzie nie musi oznaczać nieudanej współpracy z partnerem. Jeżeli twoje życie seksualne było udane przed menopauzą, najprawdopodobniej w dalszym ciągu będzie ci sprawiało przyjemność w okresie pomenopauzalnym. Przekwitanie oznacza...

Temat miesiąca: Nawilżona, czyli zdrowa Preparaty na menopauzę

Menopauza to w języku medycznym ostatnia miesiączka w życiu. Potocznie to okres klimakterium, czyli przekwitania. Wówczas czynność jajników powoli wygasa, wiążą się z tym zmiany w poziomach hormonów we krwi, szczególnie spadek...

Temat miesiąca: Nawilżona, czyli zdrowa Premenopauza

Objawy przed menopauzą wskazują na to, że kobieta zaczyna wchodzić w okres tzw. premenopauzy. Menopauza (gr. meno – miesiąc, pausis – przerwa, zatrzymanie), czyli ostatnia miesiączka, pojawia się u kobiet zwykle około 50. roku życia. Jednak...

Antykoncepcja a menopauza
Temat miesiąca: Nawilżona, czyli zdrowa Antykoncepcja a menopauza

Menopauza jest medycznie definiowana jako okres czasu w życiu kobiety, kiedy nie ma już menstruacji przynajmniej od 12 kolejnych miesięcy. Okres tuż przed samą menopauzą, nazywany perimenopauzą, jest dość nieprzewidywalny, jeśli chodzi o to, kiedy pojawi...

Seks a menopauza
Temat miesiąca: Nawilżona, czyli zdrowa Seks a menopauza

Wraz ze wzrostem naszego wieku, nasza aktywność fizyczna i sprawność ulegają zmniejszeniu, podobnie jak nasz popęd seksualny. Dotyczy to przede wszystkim kobiet wkraczających w okres klimakterium. Nie wszystkie kobiety w tym okresie tracą ochotę na seks,...

Co na menopauzę?
Temat miesiąca: Nawilżona, czyli zdrowa Co na menopauzę?

Objawy menopauzy mogą być dokuczliwe, ale tylko jeśli same na to pozwolimy. Przekwitająca kobieta wcale nie musi być nieatrakcyjna, marudna i zrzędząca. To mit, który trzeba zmienić. Jesteś piękna i nie wolno ci w to wątpić, masz wiele zalet,...

Temat miesiąca: Nawilżona, czyli zdrowa Seks po 50.

Uprawianie seksu po pięćdziesiątce jest możliwe i może dostarczać wiele satysfakcji. Poza tym, przynosi zadowolenie z życia, optymistycznie nastraja i pozytywnie wpływa na zdrowie, m.in. zmniejsza ryzyko chorób serca i poprawia kondycję fizyczną.

Temat miesiąca: Nawilżona, czyli zdrowa Wady i zalety spirali antykoncepcyjnej

Wkładki wewnątrzmaciczne są metoda niezwykle inwazyjną. Mogą wywoływać wiele skutków ubocznych. Należy pamiętać, że seks i antykoncepcja nie są kwestiami priorytetowymi, gdy w grę wchodzi zdrowie kobiety. Spiralki nie są zalecane szczególnie...

Temat miesiąca: Nawilżona, czyli zdrowa Skład plastrów antykoncepcyjnych

Plastry antykoncepcyjne są idealnym rozwiązaniem dla kobiet, które nie pamiętają o regularności przyjmowania tabletek antykoncepcyjnych. Plaster nakleja się raz na tydzień, więc łatwiej o nim pamiętać. Jednak nie wszystkim zaleca się tę metodę...

Temat miesiąca: Nawilżona, czyli zdrowa Skuteczność plastrów antykoncepcyjnych

Plastry antykoncepcyjne dostępne są w naszym kraju na receptę. Nie każda kobieta może sobie pozwolić na ich używanie, wszystko zależy od opinii ginekologa. Plastry działają identycznie jak dwuskładnikowe pigułki antykoncepcyjne, zawierają dwa hormony...

Temat miesiąca: Nawilżona, czyli zdrowa Przerwy w stosowaniu pigułek antykoncepcyjnych

Pigułki antykoncepcyjne to bardzo popularna metoda zabiegania ciąży, stosowana przez wiele par. Antykoncepcja hormonalna należy raczej do bezpiecznych. Jednak wiele kobiet obawia się o swoje zdrowie i zadaje pytanie lekarzom, czy po wieloletniej terapii...

Temat miesiąca: Nawilżona, czyli zdrowa Zdrowa antykoncepcja

Antykoncepcja ma za zadanie chronić przed niechcianą ciążą, ale niektóre jej formy, jak np. prezerwatywy chronią również przed chorobami przenoszonymi drogą płciową. Kobiety coraz częściej decydują się jednak na przyjmowanie antykoncepcji...

Bezpieczne stosowanie antykoncepcji
Temat miesiąca: Nawilżona, czyli zdrowa Bezpieczne stosowanie antykoncepcji

Osiągnięcia dzisiejszej medycyny postawiły antykoncepcję na bardzo wysokim poziomie, co sprawiło, że skuteczność dzisiejszych środków jest (w niektórych przypadkach) prawie stuprocentowa. Należy jednak pamiętać, że pomimo udoskonalenia...

Temat miesiąca: Nawilżona, czyli zdrowa Minipigułki antykoncepcyjne

Minipigułki antykoncepcyjne to dobra alternatywa dla tych kobiet, które niezbyt dobrze znoszą standardowe pigułki antykoncepcyjne. Na szczęście, jak duży wybór prezerwatyw mają mężczyźni, tak samo coraz większy wybór wśród...

Wady i zalety antykoncepcji hormonalnej
Temat miesiąca: Nawilżona, czyli zdrowa Wady i zalety antykoncepcji hormonalnej

Antykoncepcja hormonalna jest jedną z najbardziej komfortowych metod zapobiegania ciąży. Jednak uwalniane hormony nie są obojętne dla organizmu kobiety. Ważna jest zatem pełna świadomość o mechanizmie jej działania i skutkach stosowania. Pojęcie...

Temat miesiąca: Nawilżona, czyli zdrowa Tabletki antykoncepcyjne a piersi

Jednym ze skutków ubocznych stosowania antykoncepcji hormonalnej jest powiększenie biustu. Estrogeny zawarte w tabletkach antykoncepcyjnych mogą (choć nie muszą) wpływać na wygląd i wielkość biustu. Pamiętać należy również, że obok poprawy...

Tabletki antykoncepcyjne a odchudzanie
Temat miesiąca: Nawilżona, czyli zdrowa Tabletki antykoncepcyjne a odchudzanie

Tabletki antykoncepcyjne nie są obojętne dla organizmu kobiety. Te najnowsze powodują minimalne skutki uboczne. Czasem zdarza się jednak, że gdy pigułki są źle dobrane, mogą stać się przyczyną kilku dodatkowych kilogramów. Warto zatem pamiętać, że...

Temat miesiąca: Nawilżona, czyli zdrowa Antykoncepcja po porodzie

Ciąża to wspaniały okres w życiu kobiety. Poród – choć wyczekany z lękiem – kończy się radością i niespotykanym szczęściem z narodzin dziecka. Mimo zadowolenia z nowej, macierzyńskiej roli, kobiety rzadko decydują się na kolejne dziecko...

pokaż 10 następnych
Zamknij Załóż konto
Zamknij Logowanie

Nie masz konta? Załóż teraz

Zapomniałem hasło Przypomnij hasło

Zamknij

Wypełnij swoje dane

Ryzyko schorzeń często zależne jest od płci, wieku i wykonywanego zawodu

Wiek determinuje zarówno ryzyko schorzeń, jak i rodzaj leczenia

Dzięki informacji o Twojej lokalizacji i ubezpieczeniu, będziemy mogli zaproponować Ci najlepszych specjalistów i kliniki zajmujące się Twoim problemem

-

Dane kontaktowe potrzebne są nam do powiadomienia Cię o odpowiedziach specjalistów

Akceptuję regulamin zadawania pytań.
Cofnij