Świąd a białaczka

Białaczka to groźna choroba nowotworowa, która daje liczne objawy od ogólnych, takich jak gorączka czy zmęczenie, po miejscowe, takie jak przerost dziąseł czy powiększenie węzłów chłonnych. Dodatkowo białaczki powodują świąd. Swędzenie może wynikać z różnych mechanizmów, przy czym stanowi bardzo nieprzyjemną i uciążliwą dolegliwość.

Spis treści:
  1. 1. Co to jest białaczka?
  2. 2. Czym są cytokiny?
  3. 3. Naciek w skórze
  4. 4. Inne choroby powodujące świąd
  5. 5. Chłoniaki i zespół Sezarego

1. Co to jest białaczka?

Przebywamy w środowisku pełnym życia. Otaczają nas ptaki, ssaki, gady i płazy oraz znacznie mniejsze organizmy jak owady. Jednak większość żywych organizmów znajduje się poza zasięgiem ludzkiego wzroku - to drobnoustroje, takie jak bakterie, grzyby, wirusy i pasożyty, stanowią największe bogactwo w świecie żywych istot. Niestety z punktu widzenia tych stworzeń jesteśmy tylko pożywieniem i miękkim, ciepłym miejscem, gdzie można żyć i się rozmnażać. Dlatego organizm ludzki cały czas musi bronić się przed różnymi mikroorganizmami, które chciałyby wedrzeć się do naszego ciała.

W tym celu nasz ustrój wytwarza całą gamę obrońców:

  • limfocyty B, które produkują przeciwciała - drobne cząsteczki niszczące bakterie i wirusy, nawet w najdalszych zakamarkach ciała,
  • limfocyty T, które uszkadzają komórki zainfekowane przez wirusy,
  • limfocyty NK - niszczące wszystkie podejrzane komórki,
  • neutrofile - będące ekspertami w walce z bakteriami,
  • makrofagi - pożerające wszystko, co groźne.

Wszystkie powyższe komórki to białe krwinki (leukocyty), powstające w szpiku i broniące nasz organizm. Niestety czasem zdarza się, że jedna z tych komórek ulegnie mutacji, zmieniającej ją w nowotwór. Białaczka to nowotwór wywodzący się z leukocytów. Jeśli jedna z białych krwinek zaczyna się niepohamowanie dzielić w wyniku mutacji, zaczyna niszczyć organizm człowieka. Taki stan nazywamy białaczką.

2. Czym są cytokiny?

Ponieważ białaczka wywodzi się z białych krwinek, jej komórki nadal mają wiele odziedziczonych po nich umiejętności. Na przykład komórki białaczkowe potrafią przemieszczać się po całym organizmie i wciskać we wszystkie zakamarki, ale w przeciwieństwie do zdrowych odpowiedników, nie zwalczają tam drobnoustrojów.

Nowotworowe białe krwinki potrafią również wydzielać substancje zwane cytokinami. Są to cząsteczki sygnałowe, których zdrowe białe krwinki używają do komunikacji. Każda cytokina niesie ze soba pewien sygnał, na przykład:

  • „konieczne wywołanie gorączki”,
  • „potrzebuję pomocy innych komórek”,
  • „wyślij przeciwciała”,
  • „zabij tą komórkę”
  • „wywołaj swędzenie skóry",
  • oraz wiele innych.

Podobnie jak żołnierze na polu walki, białe krwinki potrafią się porozumiewać. Niestety komórki białaczkowe robią to w taki sposób, że szkodzą organizmowi. Niektóre białaczki wywołują wysoką gorączkę, większość przyspiesza metabolizm. Inne powodują bardzo uciążliwy świąd skóry. Ten ostatni objaw białaczki może być tak silny, że znane są przypadki popełnienia samobójstwa z powodu świądu skóry u osoby chorej.

3. Naciek w skórze

Jednak cytokiny to nie wszystko. Zdrowe białe krwinki muszą walczyć z infekcją. Dlatego zostały obdarzone umiejętnością przemieszczania się po całym organizmie. Dodatkowo mają zdolność naciekania, czyli przeciskania się i napływania w dużej ilości w wybrany obszar. Jeżeli na przykład skaleczymy skórę, białe krwinki napływają w to miejsce sprawiając, że brzegi rany są nabrzmiałe. Dzięki temu wdzierające się przez ranę zarazki od razu trafiają na silny mur obronny złożony z białych krwinek.

Niestety nowotworowe białe krwinki, czyli komórki białaczki, wykorzystują tą zdolność do naciekania wszystkich narządów. Naciekają płuca, powodując duszność, naciekają serce i wątrobę, nierzadko prowadząc do ich uszkodzenia. Naciekają też skórę, wywołując plamisto-grudkową wysypkę, która na dodatek bardzo uporczywie swędzi. Zwykle drapanie takiego miejsca nie przynosi ulgi, aż do powstania przeczosów (rany po drapaniu do krwi). Dlatego w takim przypadku konieczne jest przyjmowanie leków przeciwświądowych takich jak np. hydroksyzyna.

4. Inne choroby powodujące świąd

Nie tylko białaczki mogą prowadzić do świądu. Jest wiele innych chorób wywołujących podobne objawy. Dlatego bardzo ważne jest odróżnienie, czy mamy do czynienia z białaczką, która jest potencjalnie śmiertelna, czy z inną, czasami błahą, chorobą. Silny świąd powodują takie schorzenia jak:

Ta ostatnia prowadzi do szczególnie przykrego zespołu Duhringa, w którym świąd jest tak nasilony, że chorzy nie mogą przestać się drapać. Również niewydolność wątroby skutkuje silnym świądem, ze względu na gromadzenie się bilirubiny w skórze. Wysypka i świąd są nieodłącznym elementem alergii. Zmiany alergiczne o typie wyprysku kontaktowego, czy pokrzywki również intensywnie swędzą. Wszystkie te choroby są rozpoznawane znacznie częściej niż białaczka. Jednak trzeba mieć w pamięci, że świąd może być pierwszym objawem białaczki.

5. Chłoniaki i zespół Sezarego

Chłoniaki to również choroby nowotworowe wywodzące się z układu odpornościowego. Podobnie jak w białaczkach, także w chłoniakach komórki w wyniku mutacji zaczynają się dzielić w sposób niekontrolowany. Główną różnicą między białaczkami a chłoniakami jest rodzaj mutacji w białej krwince oraz miejsce, w którym powstała. Odmienność mutacji sprawia, że białaczki zwykle wywodzą się ze szpiku, a chłoniaki z węzłów chłonnych lub innych obwodowych narządów limfatycznych, takich jak migdałki.

Chłoniak, zwany ziarniniakiem grzybiastym, zwykle zajmuje skórę w sposób miejscowy lub uogólniony (zespół Sezarego). To właśnie ten chłoniak wywołuje bardzo nasilony świąd skóry. Zmiany w skórze zajętej ziarniniakiem są czerwone, łuszczące się i bardzo mocno swędzą. Takie zmiany leczy się chemioterapią lub terapią celową.

Świąd skóry (zaraz po duszności) jest najbardziej nieprzyjemnym objawem chorobowym. Mówi się, że silne swędzenie jest znacznie gorsze od bólu. Potwierdzają to przypadki samobójstw popełnionych z powodu świądu. Dlatego każde dłużej trwające swędzenie należy zgłosić lekarzowi. Może to pomóc w wykryciu groźnej choroby, jaką jest białaczka.

Bibliografia

  • Hołowiecki J. (red.), Hematologia kliniczna, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2007, ISBN 978-83-200-3938-2
  • Urasiński I. Hematologia kliniczna, Pomorska Akademia Medyczna, Szczecin 1996, ISBN 83-86342-21-8
  • Czech A., Tatoń J. Diagnostyka internistyczna, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2005, ISBN 83-200-3156-7
  • Steciwko A. (red.), Diagnostyka różnicowa najczęstszych dolegliwości, Urban & Partner, Wrocław 2009, ISBN 978-83-7609-062-7
Porozmawiaj o tym na Forum Zdrowie »
Lubię to!
0

Komentarze

Pytania do specjalistów

Czy białaczka jest dziedziczna?

Witam! Mój mąż trafił do szpitala z podejrzeniem zapalenia płuc (ciężko oddychał), zrobili mu prześwietlenie, podawano antybiotyk, tlen i kroplówki, nie robiąc żadnych szczegółowych badań (a miał OB 75, podwyższone leukocyty i limfocyty i ogólnie badania...

pokaż 5 następnych

Artykuły Objawy białaczki i chłoniaków

Objawy białaczki i chłoniaków Chudnięcie a białaczka

Schudłaś, schudłeś - to w dzisiejszych czasach najbardziej pożądany komplement. Ale czy zawsze chudnięcie jest czymś pozytywnym? Utrata wagi, zwłaszcza nagła, może być bowiem objawem najgroźniejszych chorób nowotworowych, a w tym białaczki,...

Zaburzenia neurologiczne a białaczka
Objawy białaczki i chłoniaków Zaburzenia neurologiczne a białaczka

Białaczka to złośliwa choroba nowotworowa. Jako taka wpływa na funkcjonowanie całego organizmu. Objawy są najsilniej wyrażone w białaczkach ostrych. To choroby przebiegające bardzo dynamicznie. Od pojawienia się pierwszej komórki nowotworowej do...

Objawy białaczki i chłoniaków Gorączka a białaczka

Gorączka to bardzo ważny objaw w wielu chorobach - również nowotworowych. Białaczka i gorączka mogą być ze sobą ściśle powiązane, ale występująca w tym typie nowotworu podwyższona temperatura ciała, nie jest zwykłą gorączką. Temperatura powodującą...

Objawy białaczki i chłoniaków Ból kości i stawów a białaczka

Białaczki to groźne choroby wywodzące się z układu krwiotwórczego. Bóle kości i stawów są jednym z ważniejszych objawów białaczek. Dlaczego ta choroba nowotworowa powoduje bóle kości i stawów? Na czym polega...

Białaczka
Onkologia Białaczka

Białaczka jest nowotworem krwi. Choroba ta została opisana po raz pierwszy w 1845 roku. Historycznie nazwa „białaczka” pochodzi od białawego zabarwienia krwi chorego na ostrą postać. Choroba powoduje zmiany leukocytów, czyli białych...

Co to jest świąd? Odtwórz wideo
Alergie skórne Co to jest świąd?

Dolegliwość, jaką jest świąd może mieć różne przyczyny i najczęściej zależy od umiejscowienia na ciele. Jeśli pojawi się w okolicy stóp czy dłoni, może być oznaką rozwijającej się grzybicy, zaś zlokalizowany w obrębie głowy może świadczyć...

Czym jest białaczka? Odtwórz wideo
Białaczka Czym jest białaczka?

Białaczka jest nazwą dla grupy chorób nowotworowych układu krwiotwórczego, którego zdecydowana większość znajduje się wewnątrz kości i nazywana jest szpikiem czerwonym. Niekiedy zdarza się tak, że jedna z komórek uczestnicząca...

Białaczka u dzieci
Białaczka Białaczka u dzieci

Białaczka u dzieci to najczęstsza choroba nowotworowa wieku dziecięcego. 30% wśród rozpoznawanych nowotworów wieku rozwojowego to właśnie nowotwory krwi. W przeważającej części są to postacie ostre białaczek, a jedynie w niewielkim odsetku...

Anemia a białaczka
Białaczka Anemia a białaczka

Anemia i białaczka bardzo często współistnieją ze sobą. Można wręcz stwierdzić, że objawy niedokrwistości wpisują się w pełen obraz dolegliwości u chorych na białaczkę. Należy jednak rozróżniać te dwie choroby. Anemia to zbyt mała ilość...

Białaczka a chłoniak
Chłoniaki Białaczka a chłoniak

Zarówno białaczka jak i chłoniak są chorobami nowotworowymi, które dotyczą zmian w układzie białych krwinek. Różnią się jednak miejscem powstawania i specyfiką objawów, które jednak czasem bywają dość podobne....

pokaż 10 następnych