Szczękościsk

Szczękościsk to niemożność otwarcia jamy ustnej, która powstaje w wyniku odruchowego skurczu mięśni stawu skroniowo-żuchwowego – mięśnia żwacza, skroniowego i mięśni skrzydłowych. Mięśnie te unoszą żuchwę. Ich skurcz sprawia, że ruchy żuchwy są ograniczone bądź następuje całkowita niemożność poruszania nią. Przyczyną szczękościsku są dolegliwości ze strony układu nerwowego bądź wynika on z różnych procesów zachodzących w jamie ustnej.

Przyczyny szczękościsku


Szczękościsk może być spowodowany stanem zapalnym w obrębie stawu skroniowo-żuchwowego, jamy ustnej, zębów, gardła. Może także wynikać z urazu (np. w wyniku wypadku komunikacyjnego) lub usunięcia zębów, szczególnie trzonowych. Szczękościsk pojawia się przy stanach zapalnych gardła, zwłaszcza gdy zapaleniu towarzyszy rumień okołomigdałkowy. Ropa zgromadzona w migdałku utrudnia prawidłowe funkcjonowanie otaczających ją tkanek miękkich oraz mięśni umożliwiających poruszanie żuchwą. Ponadto do szczękościsku może dochodzić przy wyrzynaniu się zębów mądrości, a także przy ropowicy dna jamy ustnej. Schorzeniu sprzyja również zębopochodne zapalenie okostnej. Szczękościsk bardzo często pojawia się przy zakażeniu skrzydłowo-żuchwowej przestrzeni po znieczuleniu. Ruchomość żuchwy może zostać zachwiana u osób cierpiących na promienicę.

Może towarzyszyć niektórym schorzeniom układu nerwowego – być m.in. objawem wzmożonego napięcia nerwowego, histerii, padaczki, porażenia nerwów, tężca czy też manifestacją niektórych guzów nowotworowych. Przyczyną skurczu mięśni stawu skroniowo-żuchwowego może być zażywanie narkotyków, zwłaszcza amfetaminy. Osoby nerwowe bardzo często zgrzytają zębami. Zaburzenie takie określamy mianem bruksizmu. Zgrzytanie zębami może doprowadzić do schorzeń stawu skroniowo-żuchwowego, w tym do jego nieruchomości.

Szczękościsk bardzo często pojawia się u osób starszych, ponieważ są one podatniejsze na choroby zwyrodnieniowe stawów. Zwyrodnienia mogą powodować zaburzenia w pracy stawu skroniowo-żuchwowego. Głównym tego objawem jest zmniejszona ruchomość żuchwy, niekiedy towarzyszy temu charakterystyczne przeskakiwanie stawu.

Leczenie szczękościsku


Gdy szczękościsk wystąpi, należy szukać jego przyczyny i leczyć schorzenie podstawowe, ponieważ istnieje jeden sposób na zwalczenie szczękościsku. Jeżeli oprócz szczękościsku występuje ból ucha, podwyższona temperatura, a barwa głosu ulega zmianie i pojawia się charakterystyczna chrypka, wówczas należy podejrzewać, że przyczyną szczękościsku jest ropień okołomidałkowy. Leczenie polega wówczas na zwalczaniu powstałego stanu zapalnego. Jeżeli zaś przyczyną szczękościsku jest wyrzynająca się ósemka, wówczas o postępowaniu leczniczym decyduje stomatolog, który może podjąć decyzję o konieczności usunięcia zęba.

Jeśli przyczyną szczękościsku jest promienica, wówczas stosuje się środki farmakologiczne. Z kolei gdy przyczyną szczękościsku jest bruksizm, zaleca się takiej osobie zmianę trybu życia na mniej stresujący. Czasami niezbędne jest zastosowanie specjalistycznej szyny. W przypadku niektórych chorób wskazane jest chirurgiczne leczenie szczękościsku.