Pokaż kategorie abcZdrowie.pl
Pokaż kategorie

Szczepienie przeciw różyczce

Różyczka jest chorobą zakaźną wieku dziecięcego, powodowaną przez wirusa. Zakażenie następuje drogą kropelkową, a chora kobieta ciężarna zarazić może dziecko, gdyż wirus ten ma zdolność przechodzenia przez łożysko.

1. Jak przebiega różyczka?

W przebiegu różyczki pojawiają się 3 główne grupy objawów. Początkowo są to niezbyt nasilone symptomy infekcji górnych dróg oddechowych, takie jak: katar, kaszel, pobolewanie i zaczerwienienie gardła, gorączka, zapalenie spojówek. Trwa to ok. 2–3 dni, następnie możemy zaobserwować powiększenie się węzłów chłonnych położonych za uszami, na karku, z tyłu szyi. Po około dobie pojawia się wysypka barwy różowej. Są to drobne wykwity pojawiające się na początku na twarzy, potem obejmujące tułów i kończyny. Wysypka szybko zaczyna blednąć, może też jej wcale nie być! Okres wylęgania różyczki, czyli czas od wniknięcia wirusa do organizmu do pojawienia się objawów choroby, trwa ok. 2–3 tygodnie. Wirus znajduje się w jamie ustnej i gardła zakażonej osoby już na 7 dni przed pojawieniem się wysypki i aż do 4 dni po jej ustąpieniu. Ponad 50–60% osób nieuodpornionych zapada na różyczkę po kontakcie z wirusem. Charakterystyczne powikłania, jakie mogą wystąpić po tej chorobie, to:

  • zapalenie stawów – przeważnie u dziewcząt i kobiet, objawia się obrzękiem i bolesnością głównie drobnych stawów rąk, kolan, nadgarstków, stawów skokowych, trwa do około miesiąca
  • małopłytkowość, czyli zmniejszenie liczby płytek krwi odpowiadających za krzepnięcie
  • zapalenie mózgu.

Dwa ostatnie powikłania zdarzają się rzadko – raz na kilka tysięcy osób chorujących na różyczkę.

2. Czy różyczka u kobiety ciężarnej jest groźna?

Zachorowanie na różyczkę przez kobietę ciężarną stwarza niebezpieczeństwo wystąpienia wad wrodzonych u płodu. Największe ryzyko jest w I trymestrze ciąży i wynosi ok. 50%, a z czasem trwania ciąży stopniowo się zmniejsza, pod koniec drugiego trymestru właściwie nie istnieje. Skutkami zakażenia płodu mogą być poronienie, opóźnienie wzrostu wewnątrzmacicznego płodu, wady wrodzone, takie jak: wady układu krążenia, uszkodzenie narządu wzroku, uszkodzenie narządu słuchu, anomalie zębów, wodogłowie oraz upośledzenie umysłowe, zapalenie mózgu i opon, uszkodzenie wątroby, płuc. Są to więc poważne wady wrodzone prowadzące często do niepełnosprawności.

3. Jak chronić się przed zachorowaniem na różyczkę?

Skutecznym i trwałym sposobem profilaktyki przeciwróżyczkowej jest szczepienie. Szczepionkę przeciw różyczce przyjęło się podawać  razem ze szczepionką przeciw odrze i śwince. Zawiera ona żywe, atenuowane (czyli osłabione) szczepy trzech wirusów chorobotwórczych.

4. Kogo szczepi się przeciw różyczce?

Szczepienie to należy w Polsce do szczepień obowiązkowych, jego wykonanie wskazane jest u dzieci w 13.–14. miesiącu życia oraz w 10. roku życia jako szczepienie przypominające, a także u dziewczynek w 11. i 12. roku życia dotychczas nieszczepionych. Ponadto jeśli osoba dorosła była dotychczas nieszczepiona przeciw odrze, śwince i różyczce, należy podać jej 2 dawki szczepionki MMR w odstępie 4-tygodniowym. U młodych kobiet w wieku rozrodczym, które pracują z dziećmi – w żłobkach, przedszkolach, szpitalach –  szczepionka przeciw różyczce jest również zalecana z uwagi na ewentualne ciążę i troskę o przyszłe potomstwo. Szczególnie szczepienie jest wskazane, jeśli od ostatniego minęło więcej niż 10 lat. Należy pamiętać jednak, że przez 4 tygodnie po szczepieniu kobieta nie powinna zachodzić w ciążę. Zalecenie takie jest cały czas utrzymywane, mimo że obserwacje kobiet zaszczepionych, które nie wiedziały, że są w ciąży, wskazują, że przypadkowe zaszczepienie ciężarnej nie wiąże się z większym ryzykiem wystąpienia wad wrodzonych u dziecka. Skuteczność szczepionki jest wysoka – 90% po jednej dawce szczepionki.

Przeciwwskazań  nie jest wiele. Są to przede wszystkim, podobnie jak w przypadku wszystkich szczepionek, silne reakcje alergiczne po podaniu poprzedniej dawki lub po którymś ze składników szczepionki. Nie należy się szczepić w trakcie ciąży ani gdy nasz układ odpornościowy jest osłabiony i nie potrafi odpowiednio zareagować. Chodzi tutaj o poważne niedobory odporności spowodowane takimi stanami jak: choroby nowotworowe układu krwiotwórczego, np. białaczki, inne nowotwory, stosowanie chemioterapii, leczenie immunosupresyjne czy inne. Szczepionkę należy odłożyć w czasie w kilku sytuacjach, np. kiedy otrzymywaliśmy w ostatnim czasie preparat krwiopochodny zawierający przeciwciała.

Przebycie różyczki nie jest przeciwwskazaniem do szczepienia. Dziecko można i należy zaszczepić szczepionką MMR, jednak nie wcześniej niż 4 tygodnie od wyzdrowienia.

5. Działania niepożądane po szczepionce przeciwróżyczkowej

Może to być dość wysoka gorączka, zwykle w 6.–12. dniu po szczepieniu, u dzieci z predyspozycją do drgawek gorączkowych mogą wystąpić drgawki. Niekiedy występuje przejściowe zmniejszenie liczby płytek krwi, a także reakcje alergiczne na neomycynę i żelatynę, objawiające się głównie na skórze, o dość łagodnym przebiegu.

Szczepionka to żywy, osłabiony wirus różyczki łącznie z wirusem odry i świnki (szczepionka MMR). Szczepienie jest podawane w 2 dawkach - 1 dawka i 1 dawka przypominająca.Wykonuje się je w 13.–14. miesiącu życia oraz w 10. roku życia.

 
Lekarz Monika Kowalczyk,
Komentarze
zapytaj lekarza

za darmo

  • Odpowiedź w 24 godziny
  • Bez żadnych opłat
  • Lekarze, psychologowie, dietetycy

lekarzy jest teraz online

0/500

Szczepienia obowiązkowe i zalecane - najnowsze pytania

Dyskusje na forum

Artykuły Szczepienia obowiązkowe i zalecane
Szczepienia obowiązkowe i zalecane

Szczepienie przeciwko HPV

Istnieje wiele typów wirusa HPV (brodawczaka ludzkiego). Większość nie wywołuje raka szyjki macicy. Jednak typy wysokiego ryzyka mogą powodować rozwój nieprawidłowych komórek, prowadzący do powstania raka szyjki macicy. Pomimo faktu, że typy te są mniej...

Szczepienia obowiązkowe i zalecane

Szczepionka na kleszczowe zapalenie mózgu

Lato to okres, kiedy częściej spędzamy czas na wycieczkach na wieś, spacerujemy po lasach i łąkach. Tam możemy się natknąć na kleszcze. Te małe, aczkolwiek niebezpieczne stworzenia coraz częściej pojawiają się także w parkach czy na miejskich...

Szczepienia obowiązkowe i zalecane

Szczepienie na polio

Istnieje kilka sposobów pisania nazwy choroby, wywoływanej przez wirus polio. Prawidłowa nazwa to wirusowe zapalenie rogów przednich rdzenia kręgowego lub łacińska – poliomyelitis. Nazwy przestarzałe i potoczne to: choroba Heinego-Medina, polio,...

Szczepienia obowiązkowe i zalecane

Szczepionka na krztusiec

Krztusiec to poważna choroba, której nie należy lekceważyć. Początkowe objawy są podobne do infekcji. U dziecka pojawia się kaszel, który powinien ustąpić po jednym lub dwóch tygodniach. Jeśli nie ustąpi, to może oznaczać właśnie koklusz, który może...

Szczepienia obowiązkowe i zalecane

Szczepienie na pneumokoki

Pneumokoki wzbudzają w każdym rodzicu strach o zdrowie swojego dziecka. Obecnie zakażonych pneumokokami jest ok. 2 mln dzieci i 1 mln dorosłych. Zakażenie jest niebezpieczne, ponieważ może spowodować wiele różnych niebezpiecznych chorób, które zagrażają...

Szczepienia obowiązkowe i zalecane

Szczepienie przeciwko gruźlicy

Szczepienie przeciwko gruźlicy jest jednym ze szczepień obowiązkowych, które należy podawać dzieciom już w pierwszej dobie ich życia. Szczepionkę aplikuje się wszystkim zdrowym noworodkom urodzonym w dobrym stanie.

Szczepienia obowiązkowe i zalecane

Szczepienie na ospę

Szczepienie na ospę

Ospa wietrzna to choroba wirusowa o pozornie łagodnym przebiegu, charakteryzująca się niezwykle dużą zaraźliwością. Ocenia się, że przed wprowadzeniem na rynek szczepionki, zachorowalność  wynosiła nawet 95% u osób mających kontakt z wirusem!...

Szczepienia obowiązkowe i zalecane

Szczepienie Hib

Hib – Haemophilus influenzae typu b – to jednokomórkowa bakteria o kształcie pałeczki, mająca otoczkę, która zabezpiecza ją przed przeciwciałami organizmu ludzkiego i pozwala przeżyć w trudnych warunkach. Dlatego też bakterie otoczkowe są...

Szczepienia obowiązkowe i zalecane

Szczepienie na tężec

Lato to okres, kiedy częściej przebywamy na świeżym powietrzu i mamy bezpośredni kontakt z naturą. Rodzi to niebezpieczeństwo zakażenia się tężcem. Tężec jest bardzo niebezpieczną chorobą. Każdego roku w Polsce notuje się kilkanaście...

Szczepienia obowiązkowe i zalecane

Szczepienie WZW typu B

Szczepienie WZW typu B

Szczepionka przeciw żółtaczce jest szczepionką obowiązkową, refundowaną przez NFZ. Rezultaty badań pokazują, że w wyniku szczepienia przeciw WZW typu B ponad 90-95% dzieci jest chronionych przed zachorowaniami powodowanymi przez wirusa HBV. Odporność...