Wegetarianizm a anemia

Weryfikacja merytoryczna:

Mgr Aneta Kościołek - dietetyk, biotechnolog, specjalista ds. zdrowia publicznego. Doktorantka Śląskiego Uniwersytetu Medycznego.

Wegetarianizm a anemia – czy bycie wegetarianinem musi się wiązać z niedokrwistością, spowodowaną niedoborem żelaza lub witaminy B12? Wegetarianizm kojarzy się głównie ze zdrowym stylem życia, polegającym na stosowaniu diety bogatej w warzywa i owoce. Jednak pojawiają się także liczne wątpliwości odnośnie do tego, czy taki sposób żywienia jest korzystny dla zdrowia. Niewłaściwe bilansowanie diety wegetariańskiej może skutkować anemią wynikającą z niedoboru niektórych składników odżywczych.

Przyczyny i objawy anemii

Jedną z przyczyn anemii jest niepełnowartościowa dieta. Niedobory następujących składników odżywczych mogą prowadzić do niedokrwistości:

• żelaza,
• kwasu foliowego,
• witaminy B12,
• witaminy B6,
• miedzi.

Jeśli dieta nie dostarcza odpowiedniej ilości tych składników, mogą się pojawić następujące symptomy:

• szorstka skóra,
• blada skóra śluzówek i spojówek,
• zanik brodawek na języku,
• pieczenie i wygładzenie języka,
• zajady w kącikach ust,
• osłabienie,
• senność,
• zła kondycja włosów i paznokci.

Nasuwa się pytanie, czy wegetarianie są zagrożeni pojawieniem się takich objawów w związku ze stosowaną przez nich dietą.

Niedobór żelaza w diecie wegetariańskiej

Niedobór białka, wbrew powszechnym przekonaniom, nie jest częstym problemem wegetarian. Dieta wegetariańska dostarcza mniejszej ilości białka, jednak okazuje się, że najczęściej jest ona zupełnie wystarczająca, by cieszyć się dobrym zdrowiem. Problemem może stać się niedobór żelaza. Jedną z przyczyn niedokrwistości wegetarian jest między innymi utrudnione wchłanianie (niska biodostępność) żelaza znajdującego się w produktach roślinach. Poza tym, wchłanianie tego składnika odżywczego jest utrudniane przez błonnik i szczawiany, w które jest bogata dieta oparta na warzywach i owocach.

Jednak wegetarianie mogą skutecznie przeciwdziałać niedoborom żelaza poprzez dostarczanie organizmowi większych ilości witaminy C. Okazuje się bowiem, że jeśli oba składniki są dostarczone w tym samym czasie, ilość wchłoniętego żelaza wzrasta. Poza tym warto pamiętać, aby ograniczać takie produkty, jak herbata, kawa, czekolada. Dotyczy to w szczególności osób stosujących dietę wegetariańską, ponieważ udowodniono, że te produkty ograniczają wchłanianie żelaza i tym samym przyczyniają się do anemii.

Niedobór witaminy B12 w diecie wegetariańskiej

Witamina B12 znajduje się przede wszystkim w pożywieniu pochodzenia zwierzęcego. Ilość tej witaminy potrzebna do zachowania zdrowia nie jest duża, jednak osoba będąca na diecie wegetariańskiej może nie dostarczać odpowiedniej ilości do organizmu. Niedobór witaminy B12 występuje bardzo rzadko, jednak konsekwencje mogą być poważne. Oprócz anemii, mogą się pojawić: upośledzenie funkcji mózgu, wady cewy nerwowej u płodu, zaburzenia działania nerwów oka i innych części ciała.

Produkty spożywcze, które są bogate w witaminę B12, to między innymi sery i jajka. Dlatego wegetarianie nie powinni zapominać o włączeniu do swojej diety tych pokarmów. Wegetarianizm nie spowoduje skutków ubocznych, takich jak niedokrwistość czy inne problemy zdrowotne, jeśli osoba oprócz wyeliminowania produktów mięsnych wprowadzi także inne zmiany do diety. Zbilansowana, zdrowa dieta wegetariańska zagwarantuje zdrowie i witalność.