Zapalenie wsierdzia

Zapalenie wsierdzia oznacza stan zapalny wewnętrznej błony wyścielającej serce, czyli wsierdzia. Zapalenie najczęściej pojawia się w zastawkach serca, niciach ścięgnistych oraz mięśniach brodawkowatych. Zapalenie wsierdzia może być infekcyjne (powstałe wskutek zakażenia bakteriami lub grzybami) lub reumatyczne (powstałe wskutek gorączki reumatycznej).

Spis treści:
  1. 1. Przyczyny, objawy i powikłania zapalenia wsierdzia
  2. 2. Leczenie zapalenia wsierdzia

1. Przyczyny, objawy i powikłania zapalenia wsierdzia

Zapalenie wsierdzia w blisko 80 proc. przypadków wywołuje gronkowiec złocisty. Chorobę mogą powodować także paciorkowiec zieleniejący, dwoinka zapalenia płuc i dwoinka rzeżączki, a w 10 proc. przypadków jest to paciorkowiec kałowy. Rzadko przyczyną zapalenia wsierdzia jest zakażenie grzybicze – grzybami Candida albicans i Aspergillus, a jeszcze rzadziej patogenem wywołującym zapalenie wsierdzia są chlamydie, mykoplazmy czy riketsje. Bakterie i inne mikroorganizmy wywołujące zapalenie zwykle przedostają się do wsierdzia poprzez jamę ustną, np. zepsute zęby czy choroby przyzębia.



Na zapalenie wsierdzia szczególnie narażone są osoby:

  • mające wszczepione sztuczne lub biologiczne zastawki serca;
  • mające stymulator serca;
  • mające wrodzone lub nabyte wady serca (np. niedomykalność zastawki);
  • cierpiące na kardiomiopatię przerostową;
  • poddawane cewnikowaniu serca;
  • uzależnione od narkotyków zażywanych dożylnie.

Niecharakterystyczne objawy stanu zapalnego toczącego się we wsierdziu to:

  • gorączka,
  • nadpotliwość,
  • nocne poty,
  • zimne ręce i stopy,
  • ból pleców,
  • osłabienie,
  • spadek masy ciała,
  • przyśpieszenie akcji serca.

Bardzo rzadko występuje objaw charakterystyczny dla zapalenia wsierdzia – są to guzki Oslera (bolesne grudki pojawiające się na stopach i dłoniach). W przypadku, gdy zajęte jest prawe serce, mogą pojawić się zapalenie płuc, osłabienie i gorączka. Jeśli zapalenie zajmie lewe serce, pojawiają się objawy niewydolności serca oraz zatory.



Zapalenie wsierdzia wywołuje powstawanie w dotkniętym obszarze złogów z płytek krwi, bakterii i fibrynogenu, tzw. wegetacji. Nawarstwianie się tych niekorzystnych substancji i toksyn może doprowadzić nawet do uszkodzenia serca – np. przedziurawienia zastawek, zerwania nici ścięgnistych, powstania przetok, tętniaków zapalnych, ropni okołozastawkowych oraz zatorów. Jeśli powstaną takie schorzenia serca, wywołują one patologiczne szmery w sercu, które są możliwe do zauważenia podczas osłuchiwania chorego.

2. Leczenie zapalenia wsierdzia

Aby skutecznie leczyć zapalenie wsierdzia, należy je przede wszystkim poprawnie zdiagnozować. Do diagnozy zwykle nie wystarczają objawy, gdyż są one bardzo niecharakterystyczne. Przeprowadza się echokardiogram, a także – jeśli podejrzewa się infekcyjne zapalenie wsierdzia – badanie krwi w kierunku bakterii wywołujących tę chorobę oraz wykonuje się posiew na obecność różnych bakterii.

Zapalenie wsierdzia wymaga specjalistycznego leczenia. Pacjent powinien leżeć i odpoczywać, aż do poprawy jego stanu. Ważne w tym przypadku jest także zapobieganie wystąpieniu schorzenia u osób, które są na nie szczególnie narażone, np. z wadami serca. Powinny one szczególnie dbać o higienę jamy ustnej, aby zęby nie stały się źródłem infekcji. Warto pamiętać, że jeśli zapalenie wsierdzia nie jest leczone, kończy się śmiercią.

Bibliografia

  • Banasiak W., Opolski G., Poloński L. (red.), Choroby serca - Braunwald, Urban & Partner, Wrocław 2007, ISBN 83-60290-30-9
  • Janion M. Kardiologia, Wydawnictwo Stachurski, Kielce 2005, ISBN 83-88592-35-1
  • Kahn G. Choroby serca. Diagnostyka i terapia, Urban & Partner, Wrocław 2000, ISBN 83-87944-50-5

Źródła zewnętrzne

Porozmawiaj o tym na Forum Zdrowie »
Lubię to!
0

Pytania do specjalistów

Jak żyć po zapaleniu wsierdzia?

Jak mam żyć po zapaleniu wsierdzia, które dostałem po operacji zastawki aortalnej, bajpasu na tętnicy wieńcowej. Miałem blok III stopnia. Po wyleczeniu zapalenia i oczyszczeniu krwi oraz nerek wszczepili mi rozrusznik. Byłem 35 dni na rehabilitacji, mija...

pokaż 5 następnych
+ Załóż wątek

Dyskusje na forum

~ Pytania do specjalistów 1 odpowiedź Czy bezpieczne jest wykonanie gastroskopii pod narkozą u 9-letniego dziecka? ~:

Czy bezpieczne jest wykonanie gastroskopii pod narkozą u 9-letniego dziecka w 3 m-ce po mononukleozie? Czy uprzednio zbadać należy serce, wątrobę, nerki, aby wykluczyć np. zapalenie wsierdzia? Nudności dziecku już przeszły, ale bladość i sińce pod oczami...

pokaż 5 następnych

Artykuły Zapalenie wsierdzia

Co to jest zapalenie spojówek? Odtwórz wideo
Łzawienie Co to jest zapalenie spojówek?

Zapalenie spojówek to reakcja zapalna ze strony spojówki, czyli przezroczystej błony, która pokrywa białko oka. Jak tłumaczy lekarz okulista Agnieszka Kudasiewicz-Kardaszewska, w zapaleniu spojówek naczynia krwionośne silnie...

Zapalenie spojówek
Okulistyka Zapalenie spojówek

Zapalenia spojówek są jednymi z najczęstszych dolegliwości, jakie dotykają nasze oczy. Mogą one przebiegać jako izolowane zapalenie o różnej etiologii (infekcyjnej lub nieinfekcyjnej) lub jako składowa ogólnoustrojowej infekcji np....

Zapalenie płuc
Alergologia i pulmonologia Zapalenie płuc

Zapalenie płuc to stan zapalny miąższu płucnego, w czasie którego dochodzi do charakterystycznego wysięku. Konsekwencją choroby jest zmniejszenie powierzchni płuc, duszność, przyspieszony oddech, czasem sinica. Zapalenie płuc może być wynikiem...

Zapalenie gardła
Laryngologia Zapalenie gardła

Zapalenie gardła to ostry stan zapalny błony śluzowej i tkanki limfatycznej gardła. Najczęściej występuje u małych dzieci (4-7 lat), które nie mają jeszcze w pełni wykształconej odporności. Ból gardła atakuje szczególnie w porze jesienno-zimowej....

Zapalenie krtani
Laryngologia Zapalenie krtani

W języku medycznym zapalenie krtani nazywane jest ostrym nieżytowym zapaleniem krtani. Najczęściej dolegliwość występuje w okresie letnim, gdyż wiele osób, chcąc ochłodzić ciało, sięga wtedy po zimne napoje. Choroba ta dotyka najczęściej dzieci,...

Okulistyka Zapalenie rogówki

Rogówka jest to struktura oka znajdująca się w przedniej jego części, pełniąca ważną funkcję w procesie widzenia. „Wpuszcza” ona promieniowanie świetlne do oka, odpowiednio je załamując. Proces ten wymaga od rogówki pełnej przezroczystości,...

Zapalenie prostaty
Prostata Zapalenie prostaty

Zapalenie prostaty nazywane jest także zapaleniem gruczołu krokowego lub zapaleniem stercza. Jest to choroba występująca zazwyczaj u mężczyzn w wieku ok. 40-50 lat. Sygnałem zapalenia prostaty, zgłaszanym przez dużą grupę mężczyzn, jest trudność w oddawaniu...

Zapalenie mięśni
Powikłania grypy Zapalenie mięśni

Przyczyny zapalenia mięśni nie jest dokładnie poznana. Główną rolę w patogenezie choroby odgrywa proces autoimmunologiczny (układ odpornościowy atakuje tkanki własnego organizmu), któremu sprzyjają pewne wariancje genetyczne oraz czynniki...

Zapalenie oskrzeli
Alergologia i pulmonologia Zapalenie oskrzeli

Zapalenie oskrzeli to choroba wirusowa lub bakteryjna (jest w 90 proc. wywoływana przez wirusy, w 10 proc. przez bakterie), często spotykana u dzieci. Wywołuje ją infekcja, ale może się do niej przyczynić chłodne i wilgotne powietrze, źle wietrzone pomieszczenie,...

Zapalenie nagłośni
Choroby zakaźne i pasożytnicze Zapalenie nagłośni

Zapalenie nagłośni jest rzadką chorobą, ale zagrażającą życiu. Zapadają na nią głównie dzieci w wieku 2-6 lat. Zapalenie nagłośni wywołuje najczęściej bakteria Haemophilus influenzae, czasem pneumokok. Dochodzi wtedy do obrzęku zapalnego, który...

pokaż 10 następnych