Pokaż kategorie abcZdrowie.pl
Pokaż kategorie

Anemia w ciąży

Żelazo jest niezwykle ważnym składnikiem w naszym organizmie. Jednak szczególną uwagę na prawidłowy poziom tego pierwiastka powinny zwrócić kobiety w ciąży lub planujące dziecko. Aby maleństwo prawidłowo się rozwijało, zazwyczaj nie wystarcza tylko podaż żelaza w diecie. Aby zwiększyć jego ilość w organizmie, można przyjmować odpowiednie dawki tego pierwiastka wraz z witaminami wspomagającymi jego wchłanianie.

1. Dlaczego żelazo jest niezbędne w ciąży?

Niezdrowe nawyki

W ciąży należy uważać na takie napoje, jak kawa czy herbata, bo hamują one przyswajanie żelaza. Dobrze jest zastąpić je np. sokiem żurawinowym, który poza tym, że zawiera żelazo, pozytywnie wpływa na nerki.

Kobieta w ciąży powinna zadbać, aby w jej diecie nie zabrakło tego pierwiastka, gdyż wiąże on tlen w krwi, a tym samym dotlenia sam płód. Dziennie zapotrzebowanie na żelazo w ciąży wynosi 26 miligramów tego pierwiastka. Występujące dolegliwości ciążowe, takie jak nudności i wymioty, utrudniają wchłanianie żelaza. Niedobór żelaza prowadzi często do anemii, która powoduje nieprawidłowy rozwój płodu, a czasem prowadzi do poronienia.
Objawy niedoboru żelaza to: 

Objawy ciężkiej anemii to:

Choć anemia jest bardzo częstym zjawiskiem w ciąży, zwykle ma jednak łagodny przebieg. Czynnikami ryzyka ciężkiej anemii mogą być:

  • ciąża mnoga;
  • niedożywienie;
  • niedobór wielu witamin;
  • palenie papierosów (zaburza wchłanianie składników odżywczych);
  • spożycie alkoholu;
  • choroby przewlekłe przewodu pokarmowego, zwłaszcza powodujące zaburzenia wchłaniania;
  • stosowanie leków przeciwpadaczkowych;
  • wrodzone choroby krwi (anemia sierpowatokrwinkowa).

3. Jak się rozpoznaje anemię?

Anemię rozpoznaje się na podstawie morfologii krwi obwodowej. Jest to badanie łatwo dostępne i powinno być często wykonywane w czasie ciąży (co 4–6 tygodni). W przypadku niskich wartości hemoglobiny i hematokrytu (określonych w definicji) lekarz zwraca uwagę na pozostałe parametry morfologii, takie jak MCV, czyli objętość krwinki czerwonej, co może być pomocne w rozpoznaniu przyczyny anemii.

W przypadku anemii mikrocytarnej (MCV < 79 fl – mała objętość krwinki) zleca się badania w kierunku niedoboru żelaza we krwi (poziom żelaza jest obniżony, a poziom TIBC – białka przenoszącego żelazo we krwi – podwyższony).W przypadku anemii makrocytarnej (MCV > 98 fl – duża objętość krwinki) podejrzewa się niedobór witaminy B12 lub kwasu foliowego (obniżenie poziomu B12 lub kwasu foliowego we krwi).

Jeśli kobieta ciężarna rozpoznaje u siebie objawy niedoboru żelaza, powinna zrobić sobie badanie krwi, w którym poziom hemoglobiny wskaże na jego niedobór czy też anemię. Brak żelaza oraz anemia może wiązać się z zakażeniem bakterią Helicobacter pylori, która powoduje dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego, takich jak wrzody żołądka czy dwunastnicy. Helicobacter pylori jest związana z niedożywieniem i brakiem witamin w diecie, np. w wyniku stosowania diety wegetariańskiej.

4. Leczenie anemii

Jest uzależnione od stopnia ciężkości anemii oraz jej przyczyny. W przypadku anemii z niedoboru żelaza, o łagodnym nasileniu stosuje się preparaty żelaza doustnie (najczęściej w dawce 120 mg na dzień). Należy pamiętać, aby preparaty zawierające żelazo przyjmować najlepiej 30–60 minut przed posiłkiem, ponieważ pokarm zmniejsza wchłanianie żelaza z przewodu pokarmowego. Tabletki najlepiej popijać niegazowaną wodą mineralną. W przypadku umiarkowanej niedokrwistości lekarz może zlecić podanie żelaza dożylnie lub doustnie. Podanie żelaza dożylnie pozwala na szybsze uzupełnienie jego niedoboru, co jest ważne szczególnie w przypadku niskich wartości hemoglobiny oraz nasilonych objawów anemii. Niekiedy konieczna jest transfuzja krwi, ale zdarza się to stosunkowo rzadko i zwykle wtedy, kiedy anemia jest wynikiem szybkiej utraty krwi (np. krwawienie z odklejonego łożyska). Należy wspomnieć także o ewentualnych skutkach ubocznych stosowania preparatów żelaza. Nie zdarzają się one często i zwykle pojawiają się przy stosowaniu dużych dawek żelaza. Skutki uboczne najczęściej dotyczą przewodu pokarmowego. Należą do nich: zgaga, biegunki, wymioty, zaparcia, nudności, bóle w nadbrzuszu, ciemne zabarwienie stolca.Trzeba pamiętać jednak, żeby samowolnie nie odstawiać leczenia, tylko zgłosić się do lekarza, który może zalecić stosowanie innego preparatu doustnego lub podawanie dożylne.

W przypadku anemii z niedoboru kwasu foliowego zaleca się doustne uzupełnienie tej witaminy w zwiększonych dawkach.

5. Jak zapobiegać anemii w ciąży?

Niedokrwistość w ciąży jest bardzo niebezpieczna dla dziecka, jak i dla kobiety. Może prowadzić do:
  • przedwczesnego porodu;
  • niskiej masy urodzeniowej dziecka;
  • niedotlenienia płodu;
  • zwiększa ryzyko obumarcia płodu.
Ważna jest również podaż tzw. witamin „krwiotwórczych”: B6, B12 oraz witaminy C, ponieważ żelazo jest pierwiastkiem, który ma bardzo niski poziom wchłaniania. Dodatkowo przyswajanie żelaza obniżają np. sole fosforu lub błonnik. Dlatego też kobiety w ciąży mogą zażywać suplementy diety z żelazem oraz ww. witaminy. Przed każdym zakupem takich preparatów należy koniecznie skonsultować się ze swoim lekarzem prowadzącym ciążę. Zanim jednak sięgniesz po radykalne środki, warto byś zmieniła swoją dietę na taką, w której znajdą się produkty bogate w żelazo. Należą do nich:
  • żółtka jaj;
  • mięso wołowe;
  • cielęcina;
  • ryby;
  • natka pietruszki;
  • żółte i zielone warzywa liściaste;
  • nasiona roślin strączkowych;
  • botwina;
  • szpinak;
  • ziarna zbóż (ciemne pieczywo, kasze z grubego przemiału, mąka pszenna);
  • kakao;
  • twaróg;
  • suszone morele i śliwki;
  • rodzynki;
  • sezam. 

W ciąży musisz uważać na takie napoje, jak kawa czy herbata, bo hamują one przyswajanie żelaza. Dobrze jest zastąpić je np. sokiem żurawinowym, który poza tym, że zawiera żelazo, pozytywnie wpływa na nerki. 

Redakcja abcZdrowie,
Komentarze

Dyskusje na forum

zapytaj lekarza

za darmo

  • Odpowiedź w 24 godziny
  • Bez żadnych opłat
  • Lekarze, psychologowie, dietetycy

lekarzy jest teraz online

0/500

Dieta przyszłej mamy - najnowsze pytania

Artykuły Dieta przyszłej mamy
Dieta przyszłej mamy

Suplementy w ciąży

(...) dieta przyszłej mamy, aby zapewnić sobie i dziecku odpowiednią ilość witamin i minerałów. Jeżeli jednak lekarz zaleci...

Dieta przyszłej mamy

Zachcianki w ciąży

Ciąża i zachcianki żywieniowe idą ze sobą ręka w rękę. Skąd się biorą zachcianki w ciąży nadal do końca nie ustalono, natomiast istnieje teoria, że ciało domaga się składników, których może mu brakować. W związku z tym spełnianie zachcianek w ciąży może...

Dieta przyszłej mamy

Jak odżywiać się w ciąży?

Dieta kobiety w ciąży powinna być przede wszystkim zdrowa. Przyszła mama odżywia się nie tylko dla siebie, ale też dla maleństwa, które w niej rośnie. By ten wzrost i rozwój przebiegał prawidłowo, kobieta w ciąży musi zadbać o odpowiednie odżywianie.

Dieta przyszłej mamy

Dbaj o dietę dziecka już podczas ciąży

Matka już podczas ciąży kształtuje nawyki żywieniowe swojego dziecka. Za pośrednictwem wód płodowych uczy się ono rozpoznawać spożywane przez nią pokarmy. Dziecko czerpie z organizmu matki niezbędne do swojego rozwoju składniki pokarmowe dlatego jej...

Dieta przyszłej mamy

Dieta w ciąży a mdłości

Dieta dla kobiet w ciąży powinna być zróżnicowana. Tym bardziej, gdy dokuczają ci mdłości. Nieważne, czy są to mdłości poranne czy w ciągu dnia. Wszystkie bywają uciążliwe. Mdłości w ciąży bywają najczęściej jej pierwszą oznaką. Czy istnieją dobre sposoby...

Dieta przyszłej mamy

Przepisy w zdrowej diecie dla ciężarnych

Dieta dla ciężarnych różni się zasadniczo od jadłospisu normalnego człowieka. Musi zawierać nie tylko zwiększone ilości witamin i składników mineralnych, ale także dostarczać większej ilości kalorii niż wcześniej. Zapotrzebowanie energetyczne wzrasta w...

Dieta przyszłej mamy

Superżywność dla ciężarnych

(...) witaminy z grupy B i kwasy tłuszczowe omega-3, które wspomagają rozwój mózgu i wzroku u dzieci. Zdrowa dieta przyszłej...

Dieta przyszłej mamy

Witaminy dla kobiet w ciąży a ryzyko autyzmu u dziecka

Okazuje się, że im wcześniej kobieta zacznie przyjmować witaminy dla ciężarnych, tym mniejsze będzie ryzyko chorób ze spektrum autyzmu u jej dziecka. Z badań wynika, że dzieci matek, które przed zajściem w ciążę i przez pierwszy miesiąc ciąży nie...

Dieta przyszłej mamy

Produkty zakazane w ciąży

Produkty zakazane w ciąży

Dieta dla kobiet w ciąży jest dość restrykcyjna, ponieważ w tym czasie nie można spożywać wielu składników pokarmowych. Kobieta musi bowiem pamiętać, że wszystko, co sama zje lub wypije, za pośrednictwem pępowiny dostaje się również do krwi płodu. Każdy...

Dieta przyszłej mamy

Suplementacja jako uzupełnienie żywienia kobiet ciężarnych

Ciąża to stan fizjologiczny, który charakteryzuje się zwiększonym zapotrzebowaniem na określone składniki odżywcze. Odpowiedni sposób żywienia jest niezbędny dla prawidłowego rozwoju dziecka, jak również dla zdrowia kobiety ciężarnej.Dostarczenie...