Badania ewolucyjne na temat wirusa ospy cały czas trwają

Nowe badania genetyczne międzynarodowego zespołu z Uniwersytetu w Helsinach, Uniwersytetu Wileńskiego i Uniwersytetu w Sydney sugerują, że ospa, która spowodowała miliony ofiar na całym świecie, może nie być starożytną chorobą, ale o wiele bardziej nowoczesnym zabójcą, którego udało się wyeliminować za pomocą szczepień.

Odkrycia opublikowane w czasopiśmie „Current Biology”, stawiają pytania na temat tego, jaką rolę odegrała ospa w ludzkiej historii. Trwała długoletnia debata nad tym, kiedy wirus ospy pojawił się po raz pierwszy oraz jak rozwijał się w odpowiedzi na szczepienie.

"Naukowcy nie są w stanie jeszcze w pełni zrozumieć, skąd ospa pochodzi i kiedy zaczęła dotykać ludzi" - mówi genetyk ewolucyjny Hendrik Poinar, główny autor badania.

Ewolucyjne badania nad wirusem ospy nadal trwają, mimo iż powstała skuteczna szczepionka na ospę
Ewolucyjne badania nad wirusem ospy nadal trwają, mimo iż powstała skuteczna szczepionka na ospę (123rf)

"Badanie to daje nam nowe informacje na temat wieku choroby i przystosowania ludzi do życia z nią" – dodaje. Została znaleziona mumia w krypcie litewskiej, z której naukowcy wyodrębnili DNA małego dziecka, które prawdopodobnie zmarło na ospę.

Ospa jest jedną z najbardziej wyniszczających chorób wirusowych jaka kiedykolwiek uderzyła ludzkość. Choroba, o której mowa pojawiła się w populacji ludzkiej tysiące lat temu w starożytnym Egipcie, Indiach i Chinach.

Do celów badawczych naukowcy wyodrębnili silnie rozdrobniony fragment DNA z częściowo zmumifikowanych szczątek litewskiego dziecka, które jak twierdzą naukowcy zmarło pomiędzy rokiem 1643 a 1665.

Odrodzenie wirusów. Groźne choroby wracają
Odrodzenie wirusów. Groźne choroby wracają [5 zdjęć]

Niebezpieczne dla zdrowia i życia choroby zakaźne wracają – alarmuje Światowa Organizacja Zdrowia. Przyczyn...

zobacz galerię

Jest to okres, w którym kilka epidemii ospy zostało udokumentowanych w całej Europie wraz ze wzrostem poziomu śmiertelności. DNA zostało schwytane i zsekwencjonowane. Nic nie wskazywało na obecność żywego wirusa w próbce.

Naukowcy porównali i skontrastowali 17 szczepów z bazy danych próbek pochodzących z 1940 roku aż do zwalczenia wirusa w 1977 roku.

Zaskakujące jest to, że z badań wynika, iż ewolucja wirusa ospy nastąpiła znacznie później, niż wcześniej sądzono.

 

Co nas zabija? 10 najgroźniejszych chorób współczesności
Co nas zabija? 10 najgroźniejszych chorób współczesności [9 zdjęć]

Nowotwory plasują się na drugim miejscu wśród głównych przyczyn zgonów Polaków. Aż 25 proc. wszystkich...

zobacz galerię

"Badanie to ustawia zegar ewolucji ospy w znacznie większej skali czasowej" - powiedział biolog ewolucyjny Eddie Holmes, profesor na Uniwersytecie w Sydney w Australii.

"Mimo, że nadal nie jest jasne, jakie zwierzę po raz pierwszy zostało zakażone wirusem ospy i kiedy wirus po raz pierwszy wkroczył do ludzi" – dodaje.

 

ZOBACZ TAKŻE

Jak wygląda krosta chorego na ospę

 

Naukowcy odkryli, że rzeczywisty rezerwuar wirusa ospy pozostaje na wolności lub jest to gatunek wymarły.

Badania dowiodły, że wirus ospy przekształcił się w dwa szczepy ospy większej  i mniejszej, po czym angielski lekarz Edward Jenner znakomicie opracował szczepionkę na wirus ospy w 1796 roku.

 

"Jestem podekscytowany tym, że te szczątki z krypty Ducha Świętego odsłaniają obecnie tak wiele o warunkach zdrowotnych ostatnich mieszkańcach. Badania przynoszą nadzwyczajne informacje i powinniśmy być szczególnie wdzięczni tym bezimiennym osobom, które wciąż opowiadają nam historie po latach" - powiedział Dario Piombino-Mascali z Uniwersytetu Wileńskiego.

"Chociaż ospa została zwalczona w poprzednich populacjach ludzkich, nie możemy stać się leniwi i pobłażliwie traktować sprawy ewolucji choroby" - mówi Ana Duggan, badaczka Centrum starożytnego DNA.

Masowe zniszczenie rdzennych populacji w Ameryce Środkowej przez ospę w roku około 1850, pozostaje wątpliwe. W tym celu badacze muszą dokładnie zbadać szczątki osób pochowanych w grobach epidemicznych w środkowej i południowej Ameryce.

"Ta praca zaciera granicę między chorobami dawnymi i nowymi zakażeniami. Znaczna część ewolucji ospy podobno zdarzyła się w konkretnym historycznym momencie " - mówi Margaret Humphreys, historyk.

"Rzeczywiście, poza granicami naszego współczesnego życia jest inny świat - maszyna czasu, która zwana jest archeologią” - mówią naukowcy w Uniwersytetu w Helsinkach.

Światowa Organizacja Zdrowia oświadczyła, że ospa została zwalczona w 1980 roku.

Polecane dla Ciebie

Pomocni lekarze

Szukaj innego lekarza

Komentarze

Wysyłając opinię akceptujesz regulamin zamieszczania opinii w serwisie. Grupa Wirtualna Polska S.A. z siedzibą w Warszawie jest administratorem twoich danych osobowych dla celów związanych z korzystaniem z serwisu. Zgodnie z art. 24 ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy o ochronie danych osobowych, podanie danych jest dobrowolne, Użytkownikowi przysługuje prawo dostępu do treści swoich danych i ich poprawiania.