Kwas fitynowy. Czy rzeczywiście jest zdrowy?

W przypadku kwasu fitynowego (fitowego) sprawa jest dość złożona. Z jednej bowiem strony mówi się o jego korzystnym działaniu na układ pokarmowy, z drugiej zaś wskazuje, że spożywanie produktów bogatych w fityniany może nam poważnie zaszkodzić.

Znajdziemy je przede wszystkim w ziarnach zbóż (pszenicy, owsie, gryce, jęczmieniu) i w roślinach strączkowych. W ich przypadku jest to substancja niezwykle istotna. Służy do magazynowania fosforu, bierze udział w procesie kiełkowania i wzrostu rośliny. Jest im zatem potrzebna do prawidłowego rozwoju.

W organizmie człowieka kwas fitynowy ma szczególną rolę, z punktu widzenia naszego zdrowia – dość niechlubną. Wiąże bowiem minerały, tj. cynk, żelazo, magnez, tworząc z nimi sole (fityniany). Te z kolei nasz organizm wydala.

Dochodzi zatem do utraty cennych składników mineralnych. Zdarza się więc, że osoba codziennie uwzględniająca w swoim menu zboża, może mieć anemię. W dłuższej perspektywie zaś może rozwinąć się osteoporoza.

Gdzie znajduje się najwięcej kwasu fitynowego?

Kwas fitynowy znajduje się przede wszystkim w łuskach zbóż. Zatem najwięcej tej substancji będzie w mące razowej, powstaje ona bowiem z pełnego ziarna (mieli się bielmo, zarodek i otręby). Śladowe ilości kwasu fitynowego są w mące białej, a więc tej, po którą sięgamy najczęściej.

Kwas fitynowy a zdrowie

Nie wolno jednak zapominać o pozytywnym wpływie kwasu fitynowego na organizm. Jest to bowiem przeciwutleniacz, który redukuje wolne rodniki.

Istnieją ponadto naukowe doniesienia mówiące o tym, że jedną z właściwości kwasu fitynowego jest zapobieganie rozwojowi chorób cywilizacyjnych, m.in. cukrzycy.

Uważa się ponadto, że fityniany niszczą komórki nowotworowe. Ta ostatnia teza jednak nie jest potwierdzona naukowo (a badania trwają od 1988 roku), stąd Amerykańska Agencja ds. Leków wpisała je na listę nieskutecznych leków na raka.

Co zatem zrobić, jeśli mamy do czynienia z tak skrajnymi opisami właściwości kwasu fitynowego? Przede wszystkim podejść do tego zagadnienia z rozwagą.

Zjadanie owsianki na śniadanie może jedynie dodać nam energii i pozytywnie wpłynąć na zdrowie. Nie musimy obawiać się, że jedzenie zbóż, nawet codziennie, jest w stanie doprowadzić do rozwoju anemii.

Dieta powinna być urozmaicona i zbilansowana. Musi dostarczać organizmowi wszelkich niezbędnych do prawidłowego funkcjonowania składników.

Ilość spożywanych zbóż w diecie powinny jednak ograniczyć osoby z niedoborem żelaza i chorzy na osteoporozę. Niektórzy sugerują też, że kwas fitynowy spowalnia proces krzepnięcia krwi, stąd powinno się zmniejszyć ilość spożywania produktów zbożowych i roślin strączkowych co najmniej dwa tygodnie przed planowanym zabiegiem operacyjnym.

Kwas fitynowy wchodzi ponadto w reakcję z lekami przeciwzakrzepowymi.

Trudno określić jaka jest właściwa ilość kwasu fitynowego dla organizmu. Jest to bowiem uzależnione od wielu różnych czynników, tj. wieku, stanu zdrowia, płci. Naukowcy jak dotąd nie określili odpowiedniego zakresu dawek.

Kwas fitynowy nadal jest przedmiotem wielu badań i analiz.

Agnieszka Gotówka, ponad rok temu

Żelazo

Komentarze
zapytaj lekarza

za darmo

  • Odpowiedź w 24 godziny
  • Bez żadnych opłat
  • Lekarze, psychologowie, dietetycy

lekarzy jest teraz online

0/500

Żelazo - rola, źródła, niedobór, nadmiar, ciąża
najnowsze pytania

DYSKUSJE NA FORUM

Pomocni lekarze

Artykuły Żelazo - rola, źródła, niedobór, nadmiar, ciąża
Leki i suplementy

Co utrudnia wchłanianie minerałów?

Co utrudnia wchłanianie minerałów?

może kwas fitynowy. Wiąże on minerały takie jak cynk, żelazo czy magnez, tworząc z nimi sole (fityniany). Te z kolei nasz organizm wydala. Dochodzi (...) zatem do utraty cennych składników mineralnych. Zdarza się...

Inne napoje

Mity na temat octu. Pomaga czy szkodzi zdrowiu?

Mity na temat octu. Pomaga czy szkodzi zdrowiu?

Czy ocet jest zdrowy? O to, czy ocet jest zdrowy, czy nie, naukowcy spierają się od lat. Wszystko bowiem zależy od tego, z czego został przyrządzony (...) . Ocet jest także polecany tym, którzy cierpią na niedobór kwasu...

Soki warzywne i owocowe - rodzaje, właściwości

Dlaczego warto pić sok z buraków?

Dlaczego warto pić sok z buraków?

Napój o niezwykłych właściwościach Zawiera kwas foliowy, błonnik, witaminy i związki mineralne. Szczególnie polecany osobom z nadciśnieniem (...) oraz kobietom w ciąży, ale nie tylko. Sok z buraków to zdrowy i naturalny...

Cynk we krwi - jakie są normy?

Szybki test sprawdzający niedobór cynku w organizmie

Szybki test sprawdzający niedobór cynku w organizmie

czy zielonym groszku. Cynk z produktów roślinnych nie jest jednak tak łatwo przyswajalny, jak ten z mięsa. W roślinach bowiem znajduje się kwas fitynowy (...) składnikiem mineralnym niezbędnym do prawidłowej pracy wszystkich...

Warzywa - dzienna dawka, właściwości odżywcze, kaloryczność

Lekarstwa z parapetu

Lekarstwa z parapetu

Na parapecie Jeżeli chcemy się zdrowo odżywiać i czerpać moc z warzyw i ziół, to powinny być one świeże. Suszone mają bowiem mniej zdrowotnych (...) ten z cebuli, jak i czosnku) jest świetnym dodatkiem do twarożków, sałatek czy ziemniaków. Pobudza...

Leki i suplementy

Ile jest tranu w tranie? Prawdy i mity o rybim oleju

Ile jest tranu w tranie? Prawdy i mity o rybim oleju

poznano właściwości lecznicze tranu, stawia się pytanie, czy obecnie jest on rzeczywiście tak zdrowy oraz czy przyjmowany w bardziej przystępnej (...) składników. Czy wiesz, dlaczego warto go zażywać? Regularne spożycie...

Owoce

Zdrowotne właściwości klementynek

Zdrowotne właściwości klementynek

w klementynkach pozytywnie wpływają na układ nerwowy. Zawarty w nich kwas foliowy zmniejsza ryzyko wystąpienia zaburzeń poznawczych, w tym choroby (...) i ogólną nadpobudliwością nerwową. Zapobiegają wadom wrodzonym u dzieci Witaminy...

Mezoterapia - charakterystyka, rodzaje, korzyści

Mezoterapia twarzy i dekoltu (WIDEO)

Mezoterapia twarzy i dekoltu (WIDEO) Odtwórz wideo

skórze - to jeden z najpopularniejszych zabiegów regeneracyjnych zapewniających zdrowy wygląd. Zabieg polega na wstrzyknięciu w skórę substancji (...) odżywczych w miejsca zmienione, uwidaczniające mankamenty urody. Najczęściej...