91 proc. szpitali generuje straty. Samorządowcy alarmują, konieczne zmiany
– Rozumiemy, że wygodnie jest ignorować problem, jednak jest to postawa krótkowzroczna prowadząca do pogłębienia się problemów systemowych – ostrzega Związek Powiatów Polskich (ZPP) w swoim najnowszym stanowisku.
Samorządowcy oskarżają Radę Ministrów, resort zdrowia oraz NFZ o bierność w obliczu postępującej zapaści finansowej szpitali powiatowych. Ich zdaniem obecna sytuacja finansowa placówek medycznych nie wynika ze złego zarządzania, lecz ze strukturalnych wad systemu, którym same samorządy nie są w stanie przeciwdziałać. Dane za 2025 r. nie pozostawiają złudzeń – bieżące wpływy szpitali powiatowych po prostu nie pokrywają kosztów ich podstawowej działalności.
Zabetonowane budżety
Analiza przeprowadzona przez ZPP pokazuje porażającą skalę kryzysu, w którym aż 91 proc. szpitali generuje straty operacyjne na działalności podstawowej.
Anna Gołębicka “Długowieczność zaczyna się od zdrowia”
Sytuację drastycznie pogarsza fakt, że odgórne, ustawowe regulacje płacowe zabetonowały budżety dyrektorów. Wydatki na wynagrodzenia personelu mają charakter sztywny, przez co placówkom pozostaje jedynie niewielki margines na elastyczne zarządzanie, inwestycje czy podnoszenie standardów opieki nad pacjentem.
Na domiar złego Narodowy Fundusz Zdrowia przekazuje środki za procedury nadlimitowe z wielomiesięcznym opóźnieniem i w nieadekwatnej wysokości, co w praktyce oznacza, że szpitale powiatowe bezpłatnie kredytują system, systematycznie powiększając swoje zadłużenie. Dowodem na to chroniczne niedofinansowanie jest ogromny odsetek placówek zmagających się z rosnącymi zobowiązaniami wymagalnymi.
Potrzebny fundusz restrukturyzacyjny
W związku z sytuacją szpitali powiatowych Związek Powiatów Polskich domaga się natychmiastowego wdrożenia radykalnych działań naprawczych. Pierwszym krokiem musi być pilna weryfikacja wyceny świadczeń medycznych przez Agencję Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji, tak aby nowe stawki odzwierciedlały rzeczywiste koszty rynkowe, zwłaszcza w przypadku procedur realizowanych na poziomie powiatowym.
Samorządowcy postulują także wprowadzenie automatycznego mechanizmu indeksacji kontraktów z NFZ, który byłby sztywno powiązany ze wskaźnikami inflacji oraz wzrostem kosztów pracy w sektorze ochrony zdrowia. Aby poradzić sobie z dotychczasowym zadłużeniem, konieczne jest pilne uruchomienie dedykowanego funduszu restrukturyzacyjnego, wspieranego przez zapowiadane wcześniej instrumenty Banku Gospodarstwa Krajowego lub inne alternatywne rozwiązania rządowe.
Gwarancja stabilności systemu
Niezwykle istotnym elementem pakietu naprawczego jest kwestia odpowiedzialności polityków za wprowadzane prawo. Samorządy kategorycznie żądają, aby każdorazowe centralne podwyższenie minimalnych wynagrodzeń w ochronie zdrowia wiązało się z automatycznym i pełnym zwiększeniem finansowania ze strony NFZ.
Przerzucanie kosztów rządowych regulacji prawnych na budżety powiatów jest zdaniem ZPP niedopuszczalne, dlatego sugerują oni również rozważenie wprowadzenia limitów wynagrodzeń dla personelu medycznego. Całość zmian musi zamknąć systemowe rozwiązanie problemu nadwykonań, czyli gwarancja terminowej zapłaty za zrealizowane usługi medyczne.
Szpitale powiatowe stanowią dobro wspólne, a zapewnienie ich trwałości i sprawnego funkcjonowania to podstawowy obowiązek państwa wobec obywateli. Zgromadzenie Ogólne ZPP oczekuje więc natychmiastowych gwarancji stabilności systemu, które pozwolą zachować powszechny dostęp do opieki szpitalnej na terenie całego kraju.
Treści w naszych serwisach służą celom informacyjno-edukacyjnym i nie zastępują konsultacji lekarskiej. Przed podjęciem decyzji zdrowotnych skonsultuj się ze specjalistą.
