AI może pomóc w leczeniu raka trzustki. Nowa technologia w fazie badań

Naukowcy opracowali nową metodę wspierającą wykrywanie raka trzustki. Chodzi o zaawansowany system sztucznej inteligencji, który analizuje badania obrazowe jamy brzusznej, przede wszystkim tomografię komputerową. W międzynarodowym projekcie porównano skuteczność kilkuset modeli AI z ocenami doświadczonych radiologów. Okazało się, że najlepsze algorytmy potrafiły rozpoznawać raka trzustki z większą precyzją niż przeciętny lekarz, przy mniejszej liczbie fałszywych alarmów.

– W badaniu widzimy wstępne przesłanki wskazujące na to, że ten model sztucznej inteligencji mógłby rzeczywiście pomóc w szybszej diagnozie, a tym samym potencjalnie szybszym leczeniu. To promyk nadziei, którego pilnie potrzebujemy w przypadku tego rodzaju raka – skomentował John Hermans. Jednocześnie podkreślił, że na razie technologia jest w fazie badań i należy podchodzić do niej ostrożnie. – Musimy unikać fałszywie dodatnich wyników tej choroby, biorąc pod uwagę niepotrzebne obciążenie służby zdrowia, a zwłaszcza niepokój, jaki takie podejrzenia wywołują u pacjentów.

Rak trzustki należy do najgorzej rokujących nowotworów złośliwych. Jest stosunkowo rzadki, ale bardzo agresywny – w dużej części przypadków rozpoznawany dopiero wtedy, gdy guz jest zaawansowany lub doszło już do przerzutów, np. do wątroby czy płuc. Zmiany mogą pojawić się w każdej części narządu, a ryzyko zachorowania rośnie wraz z wiekiem. Problemem są przede wszystkim nietypowe początki choroby. Wczesny rak trzustki zwykle nie daje charakterystycznych objawów. Pierwsze sygnały łatwo zbagatelizować lub przypisać innym dolegliwościom przewodu pokarmowego. Mogą to być m.in.:

• brak apetytu, niechęć do niektórych potraw, nudności,

• ból lub dyskomfort w górnej części brzucha, wzdęcia, odbijanie,

• chudnięcie i ogólne osłabienie,

• nadmierna potliwość,

• omdlenia,

• biegunki, jasne lub tłuszczowe stolce, okresowe zaparcia i wstrzymanie gazów,

• ciemny mocz,

• zażółcenie skóry,

• zakrzepowe zapalenie żył, epizody krwawień z przewodu pokarmowego,

• a nawet objawy natury psychicznej, takie jak depresja.

Na rozwój raka trzustki wpływają m.in.: palenie papierosów, nadużywanie alkoholu, otyłość, przewlekłe zapalenie trzustki, cukrzyca, mała aktywność fizyczna, niezdrowa dieta, kontakt z niektórymi związkami chemicznymi, a także predyspozycje genetyczne i występowanie choroby w rodzinie. Rozpoznanie bywa bardzo trudne. Lekarz zaczyna od dokładnego wywiadu i badania fizykalnego, zwracając uwagę na utratę masy ciała, żółtaczkę, powiększenie węzłów chłonnych czy wodobrzusze. Następnie zleca badania obrazowe – USG, tomografię komputerową, rezonans magnetyczny, endoskopową ultrasonografię (EUS), czasem PET – oraz biopsję, która pozwala potwierdzić rozpoznanie pod mikroskopem.

Właśnie na tym etapie w przyszłości może do gry wejść sztuczna inteligencja: jako "drugie oko" lekarza, które z ogromną dokładnością analizuje setki detali na obrazach. Jeśli dalsze badania potwierdzą skuteczność i bezpieczeństwo tej metody, AI może stać się ważnym wsparciem w walce z rakiem trzustki – nowotworem, w którym każdy tydzień wcześniejszego rozpoznania może mieć znaczenie dla przeżycia.

Źródło: ecancer.org