Babeszjoza - przyczyny, objawy, leczenie
Babeszjoza (babezjoza, piroplazmoza) rzadko występuje u ludzi, ale często chorują na nią psy. Jest to choroba przenoszona przez kleszcze i może występować razem z boreliozą. Chorobę wywołuje pierwotniak grupy Piroplasmoidea, Babesia microti i Babesia vergens. Można się nią również zarazić przy przetaczaniu zakażonej krwi. Babesia to obecnie drugie po świdrowcach najczęściej wywołujące infekcje u ssaków pasożyty. Najczęściej dotykają one zwierzęta domowe w regionach, gdzie zimy są łagodne.
Przyczyny i objawy babeszjozy
Babeszjoza przenoszona jest głównie przez kleszcze. Występuje między innymi w północno-wschodnich stanach Ameryki, w tym na Long Island, Fire Island, Nantucket, w Nowej Anglii, a także w Europie i w Korei. Za europejskie przypadki babezjozy odpowiadają pasożyty Babesia divergens, podczas gdy w USA powodują ją Babesia microti i Babesia duncani. Pasożyty rozwijają się w erytrocytach i podobnie jak malaria powodują anemię, lecz w przeciwieństwie do niej nie dotykają wątroby.
Zazwyczaj babeszjoza przebiega bezobjawowo, chociaż niekiedy towarzyszą jej niezbyt wysokie gorączki, anemia i nagła śmierć, która często pozostaje niewyjaśniona. Babezjoza może mieć też ciężki przebieg, a wtedy pojawiają się wysokie gorączki, dreszcze i anemia hemolityczna. Po tym dochodzi do niewydolności narządów i pojawiają się duszności.
Na ciężki przebieg choroby narażone są w szczególności osoby bardzo młode, osoby starsze, chorzy, którzy przeszli splenektomię, a także z obniżoną odpornością (np. chorzy na AIDS). Jeśli dojdzie do niewydolności układu immunologicznego, choroba może skończyć się śmiercią. Przy sprawnym układzie immunologicznym babezjoza może trwać nawet 8 tygodni, ale ustąpi sama. Przy przewlekłej chorobie pojawiają się gorączka, poty, dreszcze, bóle mięśni i stawów.
Diagnostyka i leczenie babeszjozy
Biorąc pod uwagę fakt, iż babezjoza jest rzadką chorobą, diagnostykę w jej kierunku prowadzi się tylko u chorych, którzy podróżowali do miejsc jej występowania oraz u osób, którym przetoczono zakażoną krew. Duże znaczenie ma więc wywiad lekarski. Podstawą do badań takich osób jest wystąpienie długotrwałej gorączki oraz anemii hemolitycznej. Babezjozę rozpoznaje się, gdy na rozmazie krwi wykrywa się obecność pasożytów. W przypadku negatywnego wyniku badania rozmazu przy dużym klinicznym prawdopodobieństwie choroby, lekarz zleca badanie serologiczne na przeciwciała przeciwko pasożytom Babesia. Badanie to jest również pomocne w różnicowaniu między malarią a babezjozą u osób narażonych na obie te choroby.
W większości przypadków babezjozy, choroba ustępuje samoistnie. Leczenie polega przede wszystkim na podaniu leku przeciwpasożytniczego oraz, profilaktycznie, antybiotyku. Chory powinien pić duże ilości wody. W sytuacjach zagrażających życiu chorego konieczna może się okazać transfuzja krwi. W trakcie tego zabiegu zainfekowane czerwone krwinki chorego zastępowane są nowymi.
Ostatnimi czasy zanotowano wzrost zachorowań na babeszjozę, ale najprawdopodobniej wynika to z większej dostępności badań diagnostycznych, co doprowadziło do częstszego wykrywania choroby.
Źródła
- Cianciara J., Juszczyk J., Choroby zakaźne i pasożytnicze, Czelej, Lublin 2007, ISBN 978-83-60608-34-0
- Gładysz A., Juszczyk J., Diagnostyka różnicowa chorób zakaźnych, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 1998, ISBN 83-200-2208-8
- Szczeklik A. (red.), Choroby wewnętrzne, Medycyna Praktyczna, Kraków 2011, ISBN 978-83-7430-289-0
- Dziubek Z. Choroby zakaźne i pasożytnicze, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2003, ISBN 83-200-2748-9
Treści w naszych serwisach służą celom informacyjno-edukacyjnym i nie zastępują konsultacji lekarskiej. Przed podjęciem decyzji zdrowotnych skonsultuj się ze specjalistą.
