Bezpieczne i trwałe leczenie wady wzroku - laserowa korekcja wzroku czy wszczepienie soczewek fakijnych tylnokomorowych?

Redakcja: Jeśli dzisiaj podjęłabym decyzję o skorygowaniu wzroku, za jaki czas będę mogła poddać się zabiegowi i porzucić okulary?

Dr hab. med. Bartłomiej Kałużny: Czas przygotowania do zabiegu i metoda korekcji wady wzroku zależy od jej rodzaju i wielkości oraz od sytuacji zdrowotnej pacjenta. Nowoczesna okulistyka dysponuje szeroką paletą bezpiecznych technik, dzięki którym bardzo szybko można pozbyć się wady wzroku. Jednak o tym w jaki sposób, kiedy i czy w ogóle będziemy mogli tego dokonać rozstrzyga lekarz po badaniach kwalifikacyjnych. Zdarzają się sytuacje, że operacja odbywa się następnego dnia. Nie spieszmy się jednak, zabieg powinien być wykonany raz na całe życie. W niektórych przypadkach, na przykład przy częściowo ukrytej nadwzroczności, do zabiegu warto odpowiednio przygotować pacjenta, co może zająć nawet kilka miesięcy.

Red.: jak należy przygotować się do badań kwalifikacyjnych przed zabiegiem korekcji wzroku?

Dr Bartłomiej Kałużny: Pacjent, który planuje zabieg, już 2 do 4 tygodni przed badaniem powinien pożegnać soczewki kontaktowe. W przypadku miękkich soczewek okres ten będzie nieco krótszy niż w przypadku soczewek twardych. Kobiety, które stosują doustną antykoncepcję nie mogą jej odstawiać kilka miesięcy przed i bezpośrednio po zabiegu. W dniu badania nie należy stosować kosmetyków np. tuszu do rzęs, pudru itp.

Red.: Jakie są sposoby korekcji wady wzroku?

B.K. Po przeanalizowaniu wszystkich badań i sytuacji pacjenta, lekarz zarekomenduje najbardziej właściwą metodę skorygowania wzroku. Jedną z możliwości jest zabieg laserowej korekcji wzroku, np. metodą FemtoLASIK. Wykonuje się go po ukończeniu 21 roku życia, gdy oko już nie rośnie, a wada jest ustabilizowana w zakresach: krótkowzroczność od -0,5 D do -10,0 D, nadwzroczność od +0,75 D do +6,0 D i astygmatyzm do 6,0 D.

Pacjentom, którzy nie mogą z różnych względów, poddać się laserowej korekcji wzroku, proponujemy wszczepienie soczewki fakijnej tylnokomorowej. To jedyna odwracalna metoda skorygowania wady wzroku, szczególne polecana pacjentom z dużą krótkowzrocznością. Do operacji wszczepienia soczewki fakijnej mogą przystąpić osoby w wieku pomiędzy 21 a 45 rokiem życia ze stabilną wadą wzroku w zakresach: krótkowzroczność od -1 do -20 D oraz astygmatyzm do 6 D.

Red.: Kiedy wykonanie zabiegu korekcji wzroku jest niemożliwe?

B.K. Istniej wiele przeciwwskazań do tego typu zabiegów. Korekcji wzroku nie można wykonać jeśli u pacjenta występują choroby oczu takie jak zaćma, jaskra, odwarstwienie siatkówki, stożek rogówki, choroby zwyrodnieniowe oka, infekcyjne choroby narządu wzroku lub inne współistniejące choroby w tym m.in. autoimmunologiczne, cukrzyca, RZS, czy słaba odporność. Również kobiety w ciąży oraz karmiące piersią m.in. ze względu na zmieniony poziom hormonów mogący utrudnić gojenie, powinny poczekać na zabieg.

Soczewka fakijna nie jest też rozwiązaniem dla osób po 45 roku życia, których problemem staje się presbiopia, czyli naturalna utrata akomodacji oka zwana starczowzrocznością. W takim wypadku często rozpatrywanym rozwiązaniem jest implantacja soczewki wieloogniskowej po usunięciu soczewki własnej.

Red.: Na czym polega laserowa korekcja wady wzroku i zabieg wszczepienia soczewek fakijnych tylnokomorowych?

B.K.: Zabieg laserowej korekcji wzroku polega na odpowiednim wymodelowaniu laserem ekscymerowym przedniej powierzchni rogówki pacjenta w taki sposób, by wiązka światła była prawidłowo ogniskowana na siatkówce co jest niezbędne do uzyskania wyraźnego obrazu. Przy krótkowzroczności laser spłaszcza rogówkę, przy nadwzroczności uwypukla. Do zabiegu stosowane jest znieczulenie miejscowe, do oka wpuszczane są bezpieczne krople znieczulające. Dzięki temu pacjent jest świadomy i może współpracować z lekarzem.

Najistotniejsza część zabiegu, z wykorzystaniem lasera, trwa poniżej minuty, w tym czasie pacjent powinien obserwować zielone światełko. Drugie oko to kolejna minuta. Przy zastosowaniu nowoczesnych laserów cała procedura operacyjna jest bardzo bezpieczna. W przypadku procedury TransPRK zabieg odbywa się bez ingerencji narzędzi chirurgicznych, kontakt z okiem ma tylko delikatna wiązka światła lasera. Zabieg trwa łącznie kilkanaście minut, a już po godzinie można wyjść do domu. Po zabiegach techniką femtoLASIK pacjent uzyskuje dobre widzenie zazwyczaj po kilkugodzinnym okresie rekonwalescencji, po technikach powierzchownych gojenie trwa znacznie dłużej, ale ostateczny efekt jest równie dobry.

Operacja implantacji soczewek fakijnych jest jedną z najnowocześniejszych, skutecznych metod korekcji wzroku. Metoda jest bezpieczna, bezbolesna i odwracalna, chociaż wymaga niewielkiego nacięcia oka. W trakcie zabiegu nie jest naruszana własna soczewka pacjenta. Zabieg przeprowadzany jest również w znieczuleniu miejscowym. Sztuczne, elastyczne soczewki, podobne do soczewek kontaktowych, wszczepiane są do wnętrza oka pomiędzy tęczówkę a naturalną soczewkę pacjenta. Zwinięta soczewka wprowadzana jest do wnętrza oka przez mikro nacięcie w rogówce, dzięki czemu nie trzeba zakładać szwu. Poprawa wzroku następuje już następnego dnia po zabiegu. Po implantacji soczewek fakijnych nie trzeba używać ani okularów, ani szkieł kontaktowych.

Elastyczna soczewka fakijna, wszczepiona do oka wytrzymuje do 50 lat. Jeśli nastąpi taka potrzeba, np. w przypadku, gdy pojawi się presbiopia (starczowzroczność) soczewkę można usunąć i zastosować inne metody korekcji wady.

Red.: Jakie są koszty laserowej korekcji wzroku i wszczepienia soczewek fakijnych?

B.K.: Koszt laserowej korekcji wzroku zawiera się w przedziale od 2100 do 3500 złotych dla jednego oka, a wszczepienie soczewki fakijnej tylnokomorowej wiąże się z kosztem około 6500 złotych. Jednorazowo może on się wydawać wysoki, ale szybko powinien się zamortyzować. Szczególnie, gdy porówna się go z ponoszonymi przez lata kosztami zakupu oprawek i soczewek okularowych czy kontaktowych.

Pacjenci podkreślają też to, że po zabiegu zdecydowanie poprawił się ich komfort życia. Nie muszą już pamiętać o zaleceniach, których musieli przestrzegać, gdy nosili okulary lub soczewki kontaktowe. Bez ograniczeń mogą uprawiać sporty letnie i zimowe, zmniejsza się ryzyko zapalenia spojówek i podrażnień, wynikające z noszenia soczewek kontaktowych. Taki rodzaj leczenia jest idealny zarówno dla osób, które w okularach czują się niekomfortowo, jak i dla tych, którzy np. ze względu na wykonywany zawód nie mogą lub nie chcą ich nosić.

Red.: Czy zabiegi korekcji wzroku są refundowane ?

B.K.: Nie, zabiegi korekcji wzroku nie są refundowane przez NFZ. Laserowa korekcja wzroku i implantacja soczewek fakijnych tylnokomorowych zaliczane są raczej do zabiegów poprawiających komfort życia, a nie leczących chorobę i podobnie jak na całym świecie, wykonywane są odpłatnie.