Choroba lokomocyjna - przyczyny, objawy, zapobieganie

Przyczyn choroby lokomocyjnej upatruje się w braku zgodności bodźców odbieranych przez mózg z różnych zmysłów. Kiedy znajdujemy się w poruszającym się z większą prędkością pojeździe, błędnik (narząd przedsionkowo-ślimakowy, który znajduje się w uchu środkowym) przesyła do mózgu informacje o ruchu, przyspieszeniu i prędkości, podczas kiedy narząd wzroku informuje mózg o tym, że pozostajemy w miejscu (nieruchoma kabina samochodu, autobusu). Lub też odwrotnie – gdy znajdujemy się w pozycji siedzącej podczas jazdy samochodem, błędnik nie odbiera zmian w położeniu poszczególnych części naszego ciała – sygnał do mózgu – spoczynek, podczas kiedy

wyglądając przez okno, wzrok wyraźnie rejestruje ruch.

W ten sposób powstaje pewien chaos informacyjny, z którym mózg nie potrafi sobie poradzić i pojawiają się objawy choroby lokomocyjnej. Należy także wspomnieć o roli czynników psychicznych jako przyczyn wyzwalających chorobę. Świadczy o tym fakt, że niektórzy nie odczuwają żadnych objawów choroby lokomocyjnej, jeżeli podczas jazdy są zajęci czymś interesującym, podczas gdy stres przed podróżą spowodowany obawą przed wystąpieniem objawów nasila chorobę.

Do objawów choroby lokomocyjnej należą:

• Złe samopoczucie, ogólny dyskomfort, uczucie zmęczenia;
• Zawroty i bóle głowy;
• Nudności;
• Wymioty;
• Blada i spocona skóra;
• Suchość w ustach lub nadmierne wydzielanie śliny.

Aby zapobiec wystąpieniu choroby lokomocyjnej, można zastosować metody niefarmakologiczne:

• zawsze siadać przodem do kierunku jazdy;
• w autobusie i pociągu wybierać miejsce jak najdalej od osi kół, w samolocie zaś usiąść w okolicy skrzydeł;
• przed wyjazdem zjeść tylko lekki posiłek, nie pić napojów gazowanych;
• w czasie jazdy patrzeć na horyzont – stabilny punkt w krajobrazie; natomiast obserwacja migających drzew czy słupów wzmaga dolegliwości chorobowe;
• jeśli to możliwe, wybrać pozycję półleżącą, ze stabilnym podparciem głowy;
• często wietrzyć pojazd, a także robić krótkie odpoczynki na świeżym powietrzu;
• wypocząć i wyspać się przed podróżą;
• gdy wystąpią mdłości, zamknąć oczy i głęboko oddychać, otworzyć okno i zaczerpnąć świeżego powietrza, nie jeść natomiast żadnych stałych pokarmów, najwyżej wypić trochę niegazowanej wody;
• zaopatrzyć się w torebki foliowe;
• nie czytać w czasie podróży;
• wypróbować gumy do żucia lub cukierki o mocnym i zdecydowanym smaku – mięta, imbir, czasem znacznie zmniejszają dolegliwości
.

Na polskim rynku dostępne są preparaty na chorobę lokomocyjną, które zażyte na 0,5-2 godziny przed podróżą skutecznie zapobiegają wystąpieniu objawów choroby lokomocyjnej. Należą do nich preparaty z dimenhydrinatem – lekiem przeciwhistaminowym. Dostępne są bez recepty, ale nie można ich stosować u kobiet w I trymestrze ciąży, u dzieci poniżej 2 roku życia oraz u kierowców. Pomocne są także preparaty roślinne zawierające sproszkowane kłącze imbiru.

Źródła

1. Wymioty u doroslych i dzieci - diagnostyka i leczenie
2. Durko M., Godycki-Ćwirko M., Kosiek K., Latkowski B. Choroby uszu, nosa, jamy ustnej, gardła i krtani, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2008, ISBN 978-83-200-3705-0
3. Janczewski G., Kosiek K., Latkowski B., Olszewski J. Algorytmy diagnostyki i postępowania w otorynolaryngologii, Termedia, Poznań 2010, ISBN 978-83-62138-41-8
4. Gryczyńska D. Otorynolaryngologia dziecięca, Alfa Medica Press, Bielsko-Biała 2007, ISBN 83-7522-001-8