Co to jest ektoina?
Ektoina to organiczny związek chemiczny produkowany naturalnie przez kilka gatunków bakterii. Jej zadaniem jest ochrona komórek oraz DNA mikroorganizmów, które żyją w ekstremalnie trudnych warunkach, przed szkodliwym działaniem różnych czynników, takich jak na przykład promieniowanie UV czy wysoka temperatura.
Prof. Bożena Muszyńska: Grzyby to żywność pierwszej kategorii
Substancja pozwala na prawidłowy rozwój komórek. Działa jako osmolit. Oznacza to, że ułatwia osmoregulację, czyli utrzymanie równowagi wodno-elektrolitowej komórek organizmu. Może być gromadzona we wnętrzu komórek nawet w wysokich stężeniach, nie zakłócając ich pracy.
Gdzie występuje ektoina?
Ektoina jest aminokwasem, który nie występuje w ludzkim organizmie. Produkuje go kilka gatunków bakterii. To między innymi:
- bakterie gram dodatnie,
- bakterie gram ujemne,
- Ectothiorhodospira halochloris,
- Brevibacterium linens,
- Halomonas elongata,
- Marinococcus halophilus,
- Pseudomonas stutzeri.
Ponieważ odkryto, że ektoina ma wiele cennych właściwości prozdrowotnych i ochronnych, można ją znaleźć w wielu preparatach leczniczych oraz kosmetycznych. Pozyskiwana jest ze szczególnych mikroorganizmów żyjących w słonych jeziorach, gejzerach czy pustyniach, zwanych ekstremofilami. Ektoina może być również pozyskiwana na drodze syntezy chemicznej.
Właściwości i działanie ektoiny
Ektoina działa przeciwalergiczne i przeciwzapalnie, zmniejsza objawy alergii i atopowego zapalenia skóry, nawilża również skórę oraz opóźnia procesy jej starzenia. Związek ten wspiera organizm w walce ze szkodliwymi czynnikami zewnętrznymi – buduje barierę ochronną. To dlatego można ją znaleźć w kosmetykach oraz preparatach dla alergików i atopików.
W jakich produktach występuje ektoina? To składnik roztworów do inhalacji, kropli do nosa, ale również kropli do oczu, pastylek do ssania i kremów, tabletek na alergię. Można także kupić spray na zatoki, wodę morską z ektoiną, sól fizjologiczną z ektoiną.
Ektoina jest wykorzystywana do leczenia i łagodzenia objawów:
- alergii, zwłaszcza kataru siennego, drapania i bólu gardła, kichania, łzawienia i zaczerwienienia oczu, podrażnienia śluzówki. Sprawdza się w terapii alergicznego nieżytu nosa oraz alergicznego zapalenia spojówek,
- atopowego zapalenia skóry oraz innych dermatoz, których głównym i dokuczliwym objawem jest sucha skóra,
- stanów zapalnych górnych dróg oddechowych. Ektoina do nosa na katar działa przeciwalergicznie, ale i nawilża śluzówkę, chroniąc ją przed uszkodzeniami. Łagodzi również duszący kaszel, zwłaszcza o charakterze alergicznym czy astmatycznym, działa przy tym ochronnie i nawilżająco na drogi oddechowe. Ponadto substancja zmniejsza stan zapalny w drogach oddechowych, a zalegająca w drogach oddechowych wydzielina ulega rozluźnieniu, dzięki czemu łatwiej ją odkrztusić,
- astmy czy przewlekłej obturacyjnej choroby płuc (POChP).
Substancja, nawet jako roztwór do inhalacji, jest bezpieczna. Z jej stosowaniem nie wiążą się skutki uboczne, dlatego może być stosowana u dzieci. Niektóre preparaty z ektoiną są uważane za bezpieczne nawet dla maluchów po pierwszym miesiącu życia i kobiet w ciąży. Dla pewności jednak przed ich włączeniem do leczenia należy skonsultować się z lekarzem. Preparaty z ektoiną dostępne są bez recepty. Można ją stosować w sposób przewlekły, bez obaw o przedawkowanie.
Ektoina w kosmetykach
Ektoinę można również znaleźć w kosmetykach, zwłaszcza do pielęgnacji skóry przesuszonej, podrażnionej, z problemami. Dostrzeżono również jej właściwości nawilżające i zabezpieczające skórę przed nadmierną utratą wody i szkodliwym wpływem promieniowania UV. Kremy z ektoiną wykazują skuteczne działanie nawilżające, wspierają również odbudowę bariery ochronnej skóry.
Ponieważ związek ten ma zdolność wiązania cząsteczek wody, dzięki czemu nie tylko nawilża skórę, ale i chroni ją przed wysuszeniem i utratą wody, jest składnikiem emolientów zalecanych dla osób z atopowym zapaleniem skóry (AZS) czy problemami skórnymi (także po leczeniu onkologicznym).
Produkty kosmetyczne z ektoiną to:
Treści w naszych serwisach służą celom informacyjno-edukacyjnym i nie zastępują konsultacji lekarskiej. Przed podjęciem decyzji zdrowotnych skonsultuj się ze specjalistą.