Gdy zauważysz, zrób kolonoskopię. Tak zaczyna się 90 proc. raków jelitów jelita grubego

## Wczesne objawy mogą nam uratować życie

Według nfz.gov.pl w Polsce rocznie zapada na raka jelita grubego około 18 tys. osób. Jest to trzeci najczęściej wykrywany nowotwór wśród kobiet i czwarty wśród mężczyzn. Problem ten coraz częściej dotyka także ludzi młodych.

Rak jelita grubego może rozwinąć się nawet u osób poniżej 40. roku życia. Szczególną czujność powinni zachować pacjenci, u których w rodzinie występował rak jelita grubego albo tacy, u których występują zaburzenia wypróżnień, zwłaszcza zaparcia albo stwierdzono obecność krwi w stolcu czy bóli brzucha.

Im wcześniej objawy nowotworu zostaną prawidłowo rozpoznane i zdiagnozowane, tym skuteczniejsze będzie leczenie. Dlatego należy zwrócić uwagę na pewne oznaki, które mogą wskazywać na rozwój raka jelita grubego.

Nawet 60 proc. przypadków raka jelit jest skutkiem siedzącego trybu życia i otyłości

Jak dochodzi do rozwoju choroby? Jelito grube jest bardzo aktywnym organem, ponieważ błona śluzowa jelita odnawia się z komórek macierzystych w ciągu kilku dni. Podczas podziału komórek mogą wkradać się "błędy", większość tych błędów jest od razu korygowana, ale niektóre pozostają. Może to doprowadzić do zmiany materiału genetycznego komórek, a w najgorszym przypadku do przekształcenia się w złośliwe komórki nowotworowe.

Niektóre czynniki ryzyka mogą sprzyjać temu procesowi - głównym jest wiek, ale oprócz starzenia się istnieją inne, które zwiększają ryzyko zachorowania na raka jelita grubego. Chodzi o palenie i spożycie alkoholu, nadwagę, brak ruchu, dietę uboga w błonnik i duże spożycie czerwonego mięsa oraz choroby współistniejące, takie jak wrzodziejące zapalenie jelita grubego lub choroba Leśniowskiego-Crohna czy obciążenie rodzinne - najbliżsi członkowie rodziny z polipami jelita grubego.

Polipy jelita grubego to wypukłe wypustki błony śluzowej jelita, które, podobnie jak gruczolaki, początkowo uważane są za łagodne nowotwory, ale z czasem mogą zezłośliwieć. Polipy zazwyczaj nie powodują bólu ani dyskomfortu, ale uważaj ponad 90 proc. nowotworów jelita grubego rozwija się właśnie na bazie polipa.

Rak jelita grubego nie rozwija się z dnia na dzień, ale rośnie powoli. Rozwój małego skupiska komórek w nowotwór złośliwy może trwać od pięciu do dziesięciu lat. Niektórzy chorzy doświadczają niespecyficznych objawów już we wczesnym stadium choroby.

Organizm wysyła sygnały ostrzegawcze, na które należy zwrócić uwagę. Oprócz polipów należą do nich:

• blada cera,
• ciągłe zmęczenie pomimo wystarczającej ilości snu,
• powiększone węzły chłonne,
• spadek wydajności,
• niezamierzona utrata wagi,
• nawracający, skurczowy ból brzucha trwający dłużej niż tydzień,
• twarda ściana brzucha, wyczuwalne stwardnienie brzucha,
• częsta potrzeba oddania stolca,
• wyraźnie cuchnący stolec,
• zmiana nawyków jelitowych, np. stolce o grubości ołówka,
• naprzemienne zaparcia i biegunki,
• krew w stolcu,
• stolec czerwony lub czarny,
• śluz w stolcu.

Jeśli zaobserwujesz u siebie jeden lub więcej z wymienionych objawów, powinieneś zgłosić się do lekarza. Niektóre objawy mogą występować również w innych chorobach. Ważne jest jednak, aby w każdym przypadku przeprowadzić odpowiednie badania w celu wyjaśnienia objawów i ewentualnie wykonać kolonoskopię.

Joanna Rokicka, dziennikarka Wirtualnej Polski

Masz newsa, zdjęcie lub filmik? Prześlij nam przez dziejesie.wp.pl