Kifoza piersiowa – przyczyny, objawy, ćwiczenia, leczenie

Kifoza piersiowa (kifoza odcinka piersiowego) polega przede wszystkim na patologicznym wygięciu kręgosłupa ku tyłowi. Prawidłowo kręgosłup na odcinku piersiowym jest lekko wygięty, dzięki czemu niweluje wstrząsy, a także utrzymuje głowę w odpowiednim położeniu. Kifoza piersiowa to nie tylko patologia w ustawieniu kręgosłupa, ale także niewłaściwa praca mięśni pleców, stawów i więzadeł.

Przyczyną kifozy jest nieprawidłowa postawa ciała, na przykład częste przebywanie w pozycji pochylonej. Kifoza może być wynikiem innych wad postawy np. skoliozy.

Do innych przyczyn należą urazy kręgosłupa, wady wrodzone, rozszczep kręgosłupa czy dyskopatia. Kifoza może być także wywołana chorobami układu kostnego, rozwija się przy artretyzmie, osteoporozie, dystrofii mięśniowej, a także przy zwyrodnieniu kości.

Niestety kifoza piersiowa jest coraz częściej diagnozowana u dzieci (kifoza młodzieńcza), polega na martwicy kości i ich obumieraniu bez udziału szkodliwych bakterii czy grzybów. Kifoza piersiowa to także częste schorzenie osób starszych.

Jakie objawy daje kifoza piersiowa? Przede wszystkim charakterystyczne są zaokrąglone plecy, a w zaawansowanym stadium garb. W postawie przy kifozie obserwuje się znaczne wysunięcie głowy i barków do przodu, a także zaokrąglenie ramion.

Kifoza kręgosłupa to również zapadnięcie się klatki piersiowej, dodatkowo łopatki rozsuwają się i mocno odstają. Przy tej dolegliwości może pojawić się ból mięśni pleców, ponieważ kręgosłup jest nieodpowiednio obciążony. Pogłębiona kifoza klatki piersiowej powoduje nacisk na płuca, dlatego cechą tej dolegliwości są problemy z oddychaniem.

Patologiczna kifoza to nienaturalne i zbyt duże wygięcie kręgosłupa ku tyłowi, co przekłada się na zdeformowanie sylwetki i pogłębienie skrzywienia kręgosłupa w stronę brzuszną (tzw. krzywe plecy).

W efekcie patologiczna kifoza wywołuje przewlekły ból, problemy z poruszaniem się i rozwój zmian zwyrodnieniowych. Kifoza zwykle obejmuje odcinek piersiowy, ale może dotyczyć również odcinka lędźwiowego (kifoza lędźwiowa).

Jest wynikiem wad postawy, utrzymywania przygarbionej pozycji, ale również krzywicy czy skoliozy. Niekiedy jest powodowana przez choroby neurologiczne lub złamania kręgów.

U niektórych osób rozpoznawana jest kifoskolioza piersiowa, czyli jednoczesne wygięcie kręgosłupa ku tyłowi i na bok. Kifoza skolioza zwykle jest skutkiem krzywicy lub wad rozwojowych.

Nadmierna kifoza piersiowa (hiperkifoza piersiowa) to pogłębienie fizjologicznej kifozy piersiowej, najczęściej jest to efekt utrzymywania nieprawidłowej postawy ciała w pochyleniu. Pozostałe przyczyny tej wady to boczne skrzywienie kręgosłupa, rozszczep kręgosłupa, wysunięcie dysku, stan zapalny lub infekcje w obrębie kręgosłupa.

Schorzenie może wystąpić również w przebiegu osteoporozy, zwyrodnień kostnych, dystrofii mięśniowej, artretyzmu, polio i choroby Pageta. Pogłębiona kifoza piersiowa może wystąpić w każdym wieku, również u dzieci (kifoza u dzieci).

Stan ten odpowiada za zaokrąglone plecy (plecy wypukłe, okrągłe plecy u dorosłych), rozsunięcie łopatek, zapadnięcie klatki piersiowej i zgarbienie kręgosłupa (garbate plecy). Zaawansowana kifoza może wywoływać nawet ból w trakcie oddychania.

Kifoza piersiowa spłaszczona to spłycenie fizjologicznej kifozy piersiowej, krzywizna kręgosłupa wynosi poniżej 20 procent. Obserwuje się spłaszczenie pleców w przekroju poprzecznym i postawę, przypominającą stanie na baczność.

Schorzenie to jest mniej groźne, zwykle nie odpowiada za ból ani groźne powikłania. Zaawansowana może przekształcić się w zniesienie kifozy piersiowej, czyli całkowite wypłaszczenie kręgosłupa. Wówczas kręgi są narażone na urazy, ze względu na duże obciążenia pionowe.

Patologiczna kifoza powoduje zniekształcenie sylwetki, a także wywołuje przewlekły ból kręgosłupa, zmiany zwyrodnieniowe oraz problemy krążeniowe.

Dodatkowo może prowadzić do poważnych zaburzeń neurologicznych, jak porażenia i niedowłady. Leczenie kifozy piersiowej u dorosłych (leczenie skrzywienia kręgosłupa piersiowego) jest zależne od konkretnego przypadku, podstawą stanowi rehabilitacja na kifozę, rozciąganie i wzmacnianie mięśni grzbietu.

Dodatkowo poleca się wymianę materaca na średnio-miękki, a u niektórych pacjentów wprowadza się metody zachowawcze, takie jak basen, masaż klasyczny czy gorset ortopedyczny (kifoza gorset).

Duże znaczenie ma również zmiana nawyków, unikanie dużych obciążeń, redukcja wagi i regularna aktywność fizyczna, dobrana odpowiednio do stanu zdrowia.

Skrzywienie kręgosłupa, kifoza możliwe są do zredukowania za pomocą odpowiednich ćwiczeń korekcyjnych. Mają one na celu wzmocnienie mięśni szyi, klatki piersiowej oraz pleców. Pomagają dodatkowo w uzyskaniu właściwych nawyków ruchowych i oddechowych.

Przed rozpoczęciem regularnych ćwiczeń warto skonsultować się z ortopedą, w celu dobrania odpowiednich zestawów i ilości powtórzeń. Poniżej przedstawiamy kilka najpopularniejszych ćwiczeń dla dorosłych na kifozę piersiową.

W pozycji stojącej rozstawiamy stopy na szerokość bioder, a ręce podnosimy prostopadle w bok. W czasie wdechu powoli przesuwamy ręce w tył, a podczas wdechu przenosimy je do przodu.

Układamy się na brzuchu, pod klatkę piersiową wsuwając cienki koc. Ręce wyciągamy przed siebie, nie odkładając ich na ziemię, a następnie zginamy ręce w łokciach i przesuwamy je w stronę reszty ciała, ściągając łopatki.

Do kolejnego ćwiczenia przyda się kij od szczotki lub mopa. Ustawiamy się w siadzie klęcznym, a kij podnosimy na wysokość klatki piersiowej (ramiona zginamy w łokciach). Następnie prostujemy ramiona i przekładamy przyrząd za głowę, ustawiając go na linii barków i wracamy do poprzedniej pozycji.

Warto zdecydować się na zakup taśmy rehabilitacyjnej. Stajemy na niej, trzymając oba jej końce w dłoniach. Naciągamy materiał, aż ugniemy ręce w łokciach.