Ministerstwo Zdrowia przypomina. Z tego badania skorzystasz bezpłatnie co 3 lata

Rak szyjki macicy w zdecydowanej większości przypadków jest wynikiem zakażenia wirusem HPV (brodawczaka ludzkiego). W Polsce co roku diagnozuje się go u ponad 2200 kobiet, z czego około 1400 umiera.

Zakażenie HPV może dotknąć każdego – w ciągu życia kontakt z wirusem ma nawet 80 proc. kobiet i mężczyzn. Regularne badania i szczepienia przeciwko HPV są najskuteczniejszym sposobem na zmniejszenie ryzyka zachorowania.

Do tej pory w ramach programu wykonywano wyłącznie klasyczną cytologię, która polega na pobraniu komórek z szyjki macicy i ich ocenie pod mikroskopem. Choć metoda ta pozwala wykrywać zmiany nowotworowe, nie jest w pełni czuła – część nieprawidłowych komórek może pozostać niewykryta.

Obecnie wprowadzono dwa dodatkowe narzędzia diagnostyczne:

• test HPV HR z genotypowaniem HPV 16/18 – wykrywa DNA lub RNA wirusa HPV o wysokim potencjale onkogennym.

• cytologię na podłożu płynnym (LBC) – pobrane komórki trafiają do specjalnego pojemnika z płynem, co poprawia ich jakość i precyzję badania.

W nowym schemacie stosuje się tzw. badanie dwuetapowe:

• test HPV HR – jeśli wynik jest dodatni,

• cytologia LBC – wykonywana z tej samej próbki, bez konieczności ponownej wizyty.

Badanie w nowym schemacie powtarza się co 5 lat, a tradycyjną cytologię – co 3 lata.

Lekarz ginekolog lub położna pobiera wymaz z szyjki macicy jednorazową szczoteczką. Próbka trafia do pojemnika z płynem, a następnie do laboratorium, gdzie jest oczyszczana z niepotrzebnych elementów (np. śluzu, bakterii), co zwiększa dokładność oceny i skraca czas oczekiwania na wynik.

• najlepiej wykonać cytologię maksymalnie 4 dni po zakończeniu miesiączki,

• powstrzymać się od współżycia przez kilka dni przed badaniem,

• nie stosować leków dopochwowych w tym czasie,

• po badaniu ginekologicznym odczekać co najmniej jeden dzień.

Zobacz także: MZ zapowiada nowe darmowe badania. Zmiany zaczną obowiązywać od 1 lipca

Na cytologię można umówić się:

• bezpośrednio w placówce medycznej,

• online, przez centralną e-rejestrację na Internetowym Koncie Pacjenta (IKP) lub w aplikacji mojeIKP.

Rejestracja w IKP jest prosta: wystarczy zalogować się, wybrać zakładkę "Plan leczenia" – "Rejestracja" – "Umów badanie profilaktyczne", wskazać program profilaktyki raka szyjki macicy, termin i miejsce badania, a następnie zatwierdzić.

W aplikacji mojeIKP należy przejść do "e-zdrowie" – "Plan leczenia" – "Rejestracja na wizyty" i postępować zgodnie z kolejnymi krokami. System umożliwia zmianę lub odwołanie terminu oraz wysyła przypomnienia o wizycie.

Dominika Najda, dziennikarka Wirtualnej Polski

Źródła

1. Pacjent