Minoksydyl – wskazania, działanie, efekty i skutki uboczne

Minoksydyl to będąca pochodną pirymidyny i substancja czynna obecna w lekach i preparatach wykorzystywanych w dermatologii i wenerologii. Stosuje sią ją miejscowo w leczeniu łysienia androgenowego u kobiet i mężczyzn.

Substancja jest obecna w produktach, które przyjmują postać preparatów do stosowania zewnętrznego: aerozolu, płynu, roztworu do stosowania na skórę. Nie jest dostępny minoksydyl tabletki czy płyn. Minoksydyl doustnie nie jest stosowany.

Preparaty zawierające minoksydyl na porost włosów i wypadanie włosów można kupić bez recepty. Na polskim rynku dostępne są takie produkty jak:

• Agrocia (roztwór na skórę),
• Alocutan (aerozol na skórę, roztwór),
• Alocutan Forte (aerozol na skórę, roztwór),
• Alopexy (roztwór na skórę),
• DX2LEK (płyn na skórę),
• Loxon 2% (płyn na skórę),
• Loxon Max (płyn na skórę),
• Minovivax 2% (roztwór na skórę),
• Minovivax 5% (roztwór na skórę),
• Piloxidil (płyn na skórę).

Minoksydyl, stosowany miejscowo (wciera się go w skórę głowy 2 razy dziennie po 1 ml płynu), pobudza wzrost włosów w przypadku łysienia androgenowego (związanego z męskimi hormonami płciowymi) u kobiet i mężczyzn. Odwraca bądź hamuje degradację mieszków włosowych oraz pobudza podział komórek mieszków włosowych w fazie wzrostu.

Upraszając mechanizm działania można powiedzieć, że minoksydyl w kontakcie z owłosioną skórą głowy rozszerza naczynia krwionośne i zwiększa przepływ krwi, co zaopatruje mieszki włosowe w składniki aktywne niezbędne do wzrostu nowego włosa.

To dlatego wskazaniem minoksydyl jest wskazany w przypadku leczeniu łysienia androgenowego u mężczyzn i kobiet. Nie ma znaczącego działania leczniczego w łysieniu o innej etiologii.

Widoczne efekty stosowania minoksydylu, takie jak zwiększenie liczby włosów mieszkowych oraz zahamowanie wypadania włosów widoczne są po 2 miesiącu stosowania leku, zaś porost włosów rozpoczyna się zazwyczaj po 4 miesiącach stosowania. Maksymalny efekt, czyli najsilniejszy wzrost włosów, obserwuje się po roku regularnego stosowania substancji.

Warto podkreślić, że rezultaty w dużej mierze zależą od systematyczności stosowania leku oraz cech indywidualnych pacjenta. Najlepsze wyniki uzyskuje się u młodych pacjentów z łysieniem na szczycie głowy, gorsze w przypadku wyłysienia kątów czołowych.

Badania nad minoksydylem sugerują, że związek ten jest skuteczny w leczeniu androgenowego. Otrzymuje w tym zakresie bardzo dobre opinie. Trzeba pamiętać, że efekt nie jest trwały. Po zaprzestaniu regularnego leczenia szybkość wypadania włosów i odrostu powraca do stanu wyjściowego.

Zakresem działania różnych form wcierek zawierających minoksydyl objęta jest powłoka wspólna (skóra i błony śluzowe) oraz sercowo-naczyniowy. To dlatego przeciwwskazanie do stosowania minoksydylu stanowią nie tylko choroby skóry głowy, w których może dochodzić do zwiększenia wchłaniania leku (rany, owrzodzenia, zapalenia), ale i:

• nadwrażliwość na składniki preparatu,
• nadciśnienie tętnicze,
• ciąża (to lek kategorii C. To leki, co do których badania kliniczne na zwierzętach potwierdziły uszkadzający (teratogenny) wpływ na płód, jednak wnioski te nie były potwierdzone badaniami klinicznymi na próbie kontrolnej kobiet w ciąży. Mogą być stosowane u kobiet w ciąży wyłącznie wtedy, gdy korzyści z ich stosowania u matki przewyższają ryzyko działań niepożądanych na płód),
• karmienie piersią.

Ze stosowaniem preparatów z minoksydyl em wiąże się ryzyko wystąpienia działań niepożądanych. Skutkiem ubocznym może podrażnienie skóry, niepożądane nadmierne owłosienie, a także łysienie we wczesnym okresie stosowania leku.

Na początku (w okresie od 2 do 6 tygodni) może wystąpić wzmożona utrata włosów (łysienie). W sytuacji, gdy utrzymuje się ona powyżej 2 tygodni, należy odstawić lek i skontaktować się z lekarzem.

Nie należy przekraczać dawki 2 ml na dzień. Przedawkowanie, związane ze stosowaniem niedozwolonych ilości produktu, wcieraniem preparatu zawierającego minoksydyl na uszkodzoną skórę (lub wskutek spożycia produktu) może sprawić, że pojawi się duszność, tachykardia (inaczej częstoskurcz – przyspieszenie akcji serca powyżej 100 uderzeń na minutę), obrzęki, niedociśnienie, bóle wieńcowe.