Nokardioza - przyczyny, objawy, diagnostyka i leczenie

Nokardioza to infekcja bakteryjna zazwyczaj rozwijająca się w płucach. Stąd może się rozprzestrzenić na inne organy, przede wszystkim na mózg oraz skórę. Może także zająć nerki, stawy, serce, oczy i kości.

Bakterie odpowiedzialne za nokardiozę można znaleźć w glebie. Do zakażenia dochodzi w wyniku wdychania zainfekowanego pyłu lub gdy bakterie dostaną się do otwartej rany z ziemi czy piasku. Na nokardiozę może zachorować każdy, jednak najbardziej sprzyja jej obniżona odporność.

Czynniki zwiększonego ryzyka nokardiozy to:

• przewlekłe choroby płuc;
• długotrwałe leczenie steroidami;
• nowotwory;
• przeszczepy organów bądź szpiku kostnego;
• AIDS.

Symptomy nokardiozy uzależnione są od typu choroby, czyli narządu, jaki zajęła. Nokardioza płucna objawia się bólami w klatce piersiowej (przede wszystkim podczas oddychania), mokrym kaszlem podbarwionym krwią, gorączką, nocnymi potami i utratą wagi. Gdy nokardioza zajmie mózg, pojawiają się gorączka, ból głowy i drgawki. Do objawów odmiany skórnej tej choroby należą owrzodzenia i ropienie skóry. Czasami zdarza się, że nokardioza przebiega bezobjawowo.

Nokardioza może prowadzić do różnych powikłań w zależności od formy, jaką przybiera. Konsekwencją odmiany płucnej może być spłycenie oddechu. Infekcja skóry prowadzi do powstawania blizn, znamion i zniekształceń. Gdy choroba zajmie mózg, może dojść do upośledzenia jego neurologicznej funkcji.

Diagnostyka dolegliwości polega na przeprowadzeniu badań, dzięki którym możliwe jest wykrycie bakterii odpowiedzialnych za tę chorobę. W zależności od zajętego narządu wykonuje się:

• biopsję mózgu;
• bronchoskopię;
• biopsję płuc;
• biopsję skóry;
• posiew plwociny.

W celu wyleczenia nokardiozy zazwyczaj stosuje się długotrwałą antybiotykoterapię – może ona trwać od sześciu miesięcy do roku. W zależności od przypadku oraz rodzaju choroby i stopnia jej zaawansowania, leczenie może być jeszcze dłuższe. U chorych, u których w wyniku choroby pojawiły się wrzody na skórze, może być konieczne ich chirurgiczne wysuszenie. Dużą rolę w procesie leczenia odgrywa układ immunologiczny chorego. Jeśli jest osłabiony, leczenie jest bardzo przewlekłe, a rokowania są gorsze.

Najgroźniejsze jest wystąpienie dwóch rodzajów infekcji jednocześnie – ryzyko zgonu w wyniku nokardiozy jest wtedy znacznie wyższe. Z tego względu niezwykle ważne jest niezwłoczne zgłoszenie się do lekarza w razie pojawienia się niepokojących objawów. Leczenie nokardiozy jest długotrwałe, lecz wczesne rozpoczęcie znacznie zwiększa szanse powodzenia.

Źródła

1. Dziubek Z. Choroby zakaźne i pasożytnicze, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2003, ISBN 83-200-2748-9
2. Buczek A. Choroby pasożytnicze - epidemiologia, diagnostyka, objawy, FnRRRKDN, Lublin 2005, ISBN 83-921869-9-0
3. Szczeklik A. (red.), Choroby wewnętrzne, Medycyna Praktyczna, Kraków 2011, ISBN 978-83-7430-289-0
4. Kokot F. (red.), Choroby wewnętrzne, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2006, ISBN 83-200-3368-3