Objawy raka prostaty
Nowotwór gruczołu krokowego najczęściej rozwija się u mężczyzn po 70. roku życia, choć ryzyko zachorowania zaczyna wzrastać już po czterdziestce.
- Uznaje się, że jest to między innymi związane z poziomem testosteronu. To czynnik, który "karmi" raka. W związku z tym, im jest go więcej, tym rak rozwija się szybciej i atakuje bardziej agresywnie. Stąd wiele gwałtownych przebiegów choroby u młodych pacjentów, którzy w związku z wiekiem mają wysoki poziom tego hormonu - mówił w rozmowie z WP abcZdrowie dr n. med. Paweł Salwa, kierownik Oddziału Urologii w Szpitalu Medicover w Warszawie.
To choroba wyjątkowo zdradliwa - przez długi czas może nie dawać żadnych objawów, przez co rozwija się niepostrzeżenie. Niestety, rak prostaty odpowiada za jedną trzecią zgonów onkologicznych wśród mężczyzn - co roku w Polsce umiera z jego powodu około 5,5 tysiąca osób.
Prof. Bożena Muszyńska: Grzyby to żywność pierwszej kategorii
We wczesnym stadium rak prostaty zazwyczaj nie daje żadnych wyraźnych objawów, co utrudnia jego wykrycie bez badań przesiewowych. Niemniej jednak u niektórych mężczyzn mogą wystąpić:
częstsze oddawanie moczu, zwłaszcza w nocy (nykturia),
trudności z rozpoczęciem mikcji,
słaby strumień moczu lub przerywany przepływ,
uczucie niepełnego opróżnienia pęcherza,
parcie na mocz mimo małej ilości w pęcherzu.
Te objawy są często mylone z łagodnym przerostem prostaty, dlatego ich wystąpienie powinno być zawsze konsultowane z urologiem.
Kiedy nowotwór się rozwija i przekracza granice gruczołu krokowego, mogą pojawić się:
ból lub pieczenie podczas oddawania moczu (dysuria),
obecność krwi w moczu (krwiomocz) lub w nasieniu,
ból w dolnej części pleców, biodrach, miednicy lub udach (wskazujący na przerzuty do kości),
problemy z erekcją (zaburzenia erekcji),
nietrzymanie moczu lub stolca (przy naciekaniu nerwów i struktur sąsiednich),
ogólne osłabienie, utrata apetytu, spadek masy ciała, bóle kostne - objawy charakterystyczne dla zaawansowanego stadium nowotworu.
Jednak urolog apeluje, że nowotwór często długo rozwija się po cichu.
- Panowie, nie możecie się sugerować objawami, myśląc: "skoro nie mam symptomów, sprawnie oddaje mocz, mnie to nie dotyczy", bo to tak nie działa. Bardzo rzadko rak prostaty na etapie początkowym, a nawet średnio zaawansowanym daje objawy. Najczęściej robi to, gdy jest zaawansowany albo dopiero na etapie przerzutów - mówił dr Salwa.
- Wówczas te objawy wcale nie muszą wskazywać na problemy ze strony prostaty, co wpływa również na opóźnienie diagnozy. Chory szuka przyczyny u innych specjalistów, a charakterystycznym i przerażającym objawem jest ból kości wynikający z przerzutów na układ kostny, a wtedy niestety jest już za późno na leczenie - dodał w rozmowie z naszym portalem.
Znaczenie wczesnej diagnostyki
Eksperci podkreślają, że kluczowe znaczenie ma wczesne wykrycie zmian nowotworowych - daje ono realną szansę na pełne wyleczenie. Dlatego też zaleca się, by mężczyźni po 50. roku życia przynajmniej raz w roku poddawali się badaniu urologicznemu. Wskazaniem do wcześniejszej kontroli są też objawy ze strony układu moczowego lub rodzinne przypadki raka prostaty w młodym wieku.
W ramach diagnostyki lekarz może zlecić m.in. oznaczenie poziomu PSA (specyficznego antygenu sterczowego), badanie per rectum oraz pobranie fragmentu tkanki do analizy histopatologicznej - co stanowi podstawę rozpoznania choroby.
Czynniki ryzyka i profilaktyka
Na rozwój raka prostaty wpływają m.in. otyłość, brak aktywności fizycznej, choroby przenoszone drogą płciową, długotrwała abstynencja seksualna oraz infekcje dróg moczowych. Ryzyko zwiększa też dieta bogata w tłuszcze i mięso, uboga w warzywa, a także nadmierne spożycie mleka, alkoholu (zwłaszcza wysokoprocentowego) i ostrych przypraw.
Z drugiej strony, istnieją sposoby na obniżenie ryzyka nawrotu i zgonu. Badania przeprowadzone w USA wykazały, że mężczyźni z rakiem prostaty, którzy poświęcają tygodniowo około czterech godzin na energiczny spacer (przynajmniej 5 km/h), mają aż o 40 proc. mniejsze ryzyko pogorszenia stanu zdrowia w porównaniu do osób niepodejmujących takiej aktywności.
Ogólnopolski Dzień Świadomości Raka Prostaty został zainicjowany w 2011 roku przez Fundację "Wygrajmy Zdrowie" im. prof. Grzegorza Madeja i przypada w Dzień Ojca. W Europie zaś temat prostaty podnoszony jest 15 września - w ramach Europejskiego Dnia Prostaty, ustanowionego przez Europejskie Towarzystwo Urologiczne.
Marta Słupska, dziennikarka Wirtualnej Polski
Treści w naszych serwisach służą celom informacyjno-edukacyjnym i nie zastępują konsultacji lekarskiej. Przed podjęciem decyzji zdrowotnych skonsultuj się ze specjalistą.
