Polacy wciąż unikają badań. Lekarze POZ mogą dostać nowe zadanie

Jednym z najpoważniejszych problemów jest niska frekwencja w programie profilaktyki raka piersi. Obecnie mammografię wykonuje około 34 proc. uprawnionych Polek. Dla porównania średnia w Unii Europejskiej wynosi około 60 proc., natomiast rekomendowany poziom to 70 proc.

Była minister zdrowia Katarzyna Sójka zwróciła uwagę, że problemem może być brak skutecznego systemu przypominania o badaniach. - Kobieta uprawniona do badania nie dostaje żadnego sygnału z systemu, nie wie, że może skorzystać z badań - mówiła podczas posiedzenia komisji.

Dziś część informacji trafia do pacjentów drogą elektroniczną. Jak przekazała wiceminister zdrowia Katarzyna Kęcka, z aplikacji mojeIKP korzysta 5,5 mln osób. Użytkownicy otrzymują tam informacje o profilaktyce i wystawionych skierowaniach. To jednak tylko część osób objętych publicznym systemem ochrony zdrowia.

Jednym z pomysłów dyskutowanych podczas posiedzenia było większe zaangażowanie podstawowej opieki zdrowotnej. Lekarz rodzinny, który regularnie spotyka się z pacjentem, mógłby przypominać o mammografii, cytologii czy innych badaniach przesiewowych i aktywnie zachęcać do ich wykonania.

Konsultant krajowy w dziedzinie ginekologii onkologicznej prof. Mariusz Widziński zwrócił uwagę, że szczególnie ważne jest rozpoznawanie osób należących do grup podwyższonego ryzyka. Jego zdaniem zmiany powinny objąć również sposób finansowania POZ. - Stawka kapitacyjna przyznawana za opiekę nad osobą w danej placówce nie rozlicza działania profilaktycznego, a powinna - zaznaczył prof. Widziński.

Samo wysłanie przypomnienia może jednak nie wystarczyć. Podczas posiedzenia zwracano uwagę również na potrzebę lepszego poznania powodów, dla których konkretne grupy pacjentów rezygnują z badań, oraz dopasowania do nich sposobu komunikacji.

Resort zdrowia planuje dalszy rozwój e-rejestracji, działania edukacyjne kierowane do konkretnych grup, szersze wykorzystanie nowych kanałów komunikacji oraz inicjatywy lokalne. Planowany jest również konkurs dla organizacji pozarządowych, które mają pomagać w zwiększaniu zgłaszalności na badania.

Obecnie w ramach publicznej ochrony zdrowia dostępnych jest kilka bezpłatnych programów przesiewowych. Kobiety w wieku 25-64 lat mogą korzystać z profilaktyki raka szyjki macicy, a panie w wieku 45-74 lat z mammografii. Program badań przesiewowych raka jelita grubego obejmuje kolonoskopię dla kobiet i mężczyzn spełniających kryteria programu.

Lista ma zostać rozszerzona. Od 1 października ma ruszyć program wczesnego wykrywania raka płuca z wykorzystaniem niskodawkowej tomografii komputerowej.

Wyzwaniem pozostaje jednak nie tylko zapewnienie badań, lecz także przekonanie pacjentów, aby rzeczywiście z nich korzystali. Dane dotyczące mammografii pokazują, że samo finansowanie programu nie wystarcza, jeśli duża część uprawnionych osób nie zgłasza się na badanie.

Źródło: PAP