Potówki u niemowlaka: objawy, przyczyny, leczenie

Potówki (łac. miliaria) to zmiany skórne o niewielkich rozmiarach, które występują najczęściej w skupiskach. Małe, różowate krostki pojawiają się w miejscach, w których doszło do nadmiernego przegrzania i podrażnienia naskórka. Tego typu zmiany skórne mogą występować zarówno u dzieci, jak i u dorosłych.

Potówki u niemowląt

Niemowlęta są szczególnie narażone na powstawanie potówek. Ma to miejsce z uwagi na niedojrzałe gruczoły potowe, które to nie potrafią sprawnie wydalać potu. Dochodzi wówczas do zablokowania porów skóry i powstania potnej wysypki.

U niemowląt i noworodków potówki mogą mieć postać:

• zwykłych pęcherzyków bez cech zapalenia,
• grudek o charakterze zapalnym.

Zwykle potówki nie są groźne, jednak czasem powodują duży dyskomfort, przez co dzieci stają się marudne i niespokojne.

Jednym z głównych powodów potówek na ciele jest nadmierne przegrzanie. Dlatego też bardzo często zmiany te pojawiają się latem. Jednak wysoka temperatura nie jest jedynym powodem ich powstawania.

U dzieci wysypka od potu może pojawić się także na skutek:

• niewłaściwej pielęgnacji skóry,
• zbyt gorącego i wilgotnego środowiska,
• ubierania maluszka w zbyt ciepłe rzeczy,
• nadmiernego okrywania niemowlaka kocykiem lub kołderką,
• ubierania dziecka w ubrania wykonane z materiałów nieprzepuszczających powietrza,
• zbyt intensywnego wysiłku fizycznego.

Czynnikami predysponującymi do rozwoju potowych, drobnych czerwonych krostek na ciele dziecka są także stany chorobowe, przebiegające z gorączką, ale także nadmierna potliwość czy nadwaga.

Podrażnieniu skóry może sprzyjać także pranie lub płukanie ubranek w zbyt agresywnych środkach.

Objawy potówek u niemowląt i dzieci:

• malutkie krostki o czerwonym lub różowym kolorze,
• krostki występujące zwykle w większych skupiskach,
• czasem pojawianie się pęcherzyków w kolorze białym.

Co ważne, w przypadku potówek po zmianie nawyków pielęgnacyjnych i wprowadzeniu odpowiednich zaleceń, następuje stopniowe ustępowanie objawów.

Jak odróżnić potówki od alergii?

Rodzice czasem zastanawiają się, jak odróżnić niegroźne potówki od uczulenia u niemowlaka, czy innych zmian skórnych, które objawiają się krostkami, grudkami, czy pęcherzykami.

W przypadku alergii często pojawia się u dziecka wysypka jak kaszka manna. Zwykle rodzice mogą ją zaobserwować po rozszerzaniu diety malucha. W tej sytuacji jest ona objawem reakcji alergicznej na jeden ze składników diety. Czasem wysypkę alergiczną mogą powodować także nieodpowiednie kosmetyki do pielęgnacji ciała.

Jednak jeśli rodzic nie ma pewności, co do charakteru pojawiających się krost, powinien skonsultować się z lekarzem (zarówno w przypadku zmian swędzących, jak i nieswędzących). U dzieci wysypka może bowiem pojawiać się nie tylko jako objaw alergii, ale też w innych chorobach wieku dziecięcego.

Gdzie najczęściej pojawiają się potówki u dzieci?

Potówki u niemowląt i dzieci pojawiają się zwykle w miejscach, gdzie występują gruczoły potowe w skórze. I tak najczęściej obserwuje się:

• Potówki na plecach – wysypka u dziecka spowodowana przegrzaniem bardzo często zlokalizowana jest na plecach. Najczęstszym powodem potówek w tym miejscu jest wzmożone pocenie oraz przylegające do skóry ubranie.
• Potówki na pośladkach u dzieci – krosty na pupie u niemowląt to najczęściej potówki. Czasem wypryski mogą też być związane z pieluszkowym zapaleniem skóry.
• Potówki na brzuchu u dziecka – wysypka w tym miejscu to efekt przegrzania i przylegających do skóry ubrań.
• Potówki w okolicy karku, w pachwinach, zgięciach łokci i kolan.
• Potówki u niemowlaka na twarzy – potna wysypka na twarzy u dziecka nie występuje często. Bywa też mylona z prosakami. Jednak w przypadku prosaków u niemowląt wysypka grudkowa ma białą, kremową lub żółtą barwę.

W przypadku pojawienia się potnej wysypki u noworodka, czy niemowlaka konieczna jest jak najszybsza zmiana nawyków pielęgnacyjnych. Należy zadbać o to, by skóra dziecka była czysta. Dlatego warto jest delikatnie przemywać ją przy pomocy zwilżonego wodą wacika. Należy zrezygnować z kosmetyków z alkoholem.

Konieczne jest zadbanie o odpowiednią temperaturę ciała – wybieranie przewiewnej odzieży, wykonanej z naturalnych tkanin. Leczenie można wspomóc także zasypkami o działaniu łagodzącym, czy preparatami z dodatkiem cynku. Co istotne zmian na skórze dziecka nie należy wyciskać.

Zwykle po zmianie pielęgnacji, potówki znikają bardzo szybko. W przypadku, gdy zmiany utrzymują się dłużej niż 3-4 dni, należy skontaktować się z lekarzem. W niektórych przypadkach konieczne może być wdrożenie maści z antybiotykiem.

W pozbyciu się potówek mogą pomóc także domowe sposoby:

• Kąpiel w krochmalu – krochmal można kupić w sklepie, ale też zrobić samodzielnie w domu. Jak zrobić krochmal? Wystarczy połączyć wodę z mąką ziemniaczaną.
• Kąpiele z dodatkiem naparów ziołowych – delikatne kąpiele z dodatkiem rumianku lub nagietka koją i łagodzą zmiany skórne.
• Kąpiel w nadmanganianie potasu – taka kąpiel działa kojąco na skórę i leczy potówki. Roztwór nadmanganianu potasu nie powinien być jednak zbyt stężony, ponieważ może podrażnić lub poparzyć skórę.