Stapedotomia - przebieg, powikłania, przeciwwskazania

Objawom choroby bardzo często towarzyszą zawroty głowy oraz szumy uszne. Przyczyny otosklerozy nie są do końca rozpoznane. Przyjmuje się, że wada słuchu może mieć podłoże genetyczne lub wynikać ze zmian hormonalnych (np. okres ciąży). Częściej występuje u kobiet niż u mężczyzn.

Stapedotomia polega na usunięciu nieruchomej kosteczki słuchowej (strzemiączka) i zastąpieniu jej niewielką protezą, wykonywaną najczęściej z tworzywa sztucznych (teflon) lub metali szlachetnych (złoto, platyna). Zabieg wykonuje się zazwyczaj przez przewód słuchowy lub poprzez nacięcie małżowiny usznej, najczęściej przy znieczuleniu ogólnym. Po wykonaniu stapedotomii na przewód słuchowy zostaje nałożony opatrunek.

Dzięki wprowadzeniu protezy przywrócona zostaje odpowiednia ruchomość łańcuszka kosteczek słuchowych. Skutkuje to stałą poprawą słuchu. Efekt stapedotomii jest trwały i powoduje zahamowanie rozwoju otosklerozy. Stapedotomia jest zabiegiem chirurgicznym wykonywanym w znieczuleniu ogólnym z użyciem mikroskopu i odpowiednich wzierników. Jest to operacja mikrochirurgiczna z zakresu otolaryngologii.

Powikłania, które mogą się pojawić po wykonaniu stapedotomii można podzielić na ogólne i chirurgiczne. Do powikłań ogólnych zaliczamy wszystkie te, które wiążą się z:

• infekcjami okołooperacyjnymi;
• znieczuleniem;
• podawanymi lekami;
• unieruchomieniem;
• współistniejącymi chorobami.

Stapedotomia - powikłania chirurgiczne:

• ryzyko głębokiego niedosłuchu lub całkowitej głuchoty operowanego ucha;
• uszkodzenie nerwu twarzowego;
• uszkodzenie struny bębenkowej (zaburzenia smaku na język po operowanej stronie);
• zaburzenia równowagi;
• szumy uszne;
• perforacja błony bębenkowej.

Wśród przeciwwskazań możemy wyróżnić bardzo zły stan kliniczny pacjenta oraz niedosłuch odbiorczy. Nie należy wykonywać operacji w przypadku, gdy jest to jedyne ucho słyszące pacjenta oraz w przypadku, gdy słyszy szumy uszne.

Przez kilka dni po wykonaniu zabiegu pacjent może odczuwać bóle i zawroty głowy. Ponadto po wyjęciu opatrunku chory może nie być przystosowany do nowej jakości słyszenia. Wtedy wszystkie dźwięki będzie odczuwał ze zwiększoną siłą, dlatego nie powinno się początkowo narażać operowanego ucha na hałas ani moczyć go przez okres około miesiąca.

Po wykonaniu stapedotomii konieczna jest stała kontrola audiologiczna, a jeśli otoskleroza jest zaawansowana, zaleca się przeprowadzenie operacji na drugie ucho w czasie sześciu miesięcy. Po kilku godzinach po zabiegu pacjent powinien nie wstawać z łóżka, prowadzić oszczędzający tryb życia, nie narażać się na hałas oraz duży wysiłek fizyczny.

Źródła

1. Otoskleroza
2. Janczewski G., Kosiek K., Latkowski B., Olszewski J. Algorytmy diagnostyki i postępowania w otorynolaryngologii, Termedia, Poznań 2010, ISBN 978-83-62138-41-8
3. Durko M., Godycki-Ćwirko M., Kosiek K., Latkowski B. Choroby uszu, nosa, jamy ustnej, gardła i krtani, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2008, ISBN 978-83-200-3705-0
4. Latkowski B. Otorynolaryngologia - kompendium, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2007, ISBN 978-83-200-3628-2