Stłuszczenie wątroby – cichy problem zdrowotny milionów Polaków. Rusza program wczesnej identyfikacji ryzyka w aptekach.
Stłuszczenie wątroby, określane dziś jako metabolic dysfunction-associated steatotic liver disease (MASLD), staje się jednym z najczęstszych problemów zdrowotnych związanych ze stylem życia i chorobami metabolicznymi. Szacuje się, że na świecie choroba dotyczy nawet co czwartej osoby , jednak jej rzeczywista częstość występowania może być niedoszacowana . Choroba może rozwijać się przez długi czas bez objawów, dlatego wielu pacjentów dowiaduje się o niej przypadkiem na późnym etapie .
Aby zwiększyć świadomość chorób wątroby oraz ułatwić pacjentom wcześniejsze rozpoznanie czynników ryzyka, w ponad 170 aptekach pod marką Gemini w Polsce, w ramach współpracy z Opella, rozpoczyna się przesiewowy program konsultacji farmaceutycznych dotyczących zdrowia wątroby. Zaangażowanie Opella w inicjatywę wpisuje się w działania firmy na rzecz wspierania pacjentów w samodzielnym dbaniu o zdrowie.
Choroba rozwija się bezobjawowo
MASLD jest silnie powiązana z innymi chorobami metabolicznymi, takimi jak otyłość, cukrzyca typu 2 czy zaburzenia lipidowe . W Polsce już 9 milionów osób zmaga się z otyłością , 3,1 miliona z cukrzycą typu 2 , 10 milionów z nadciśnieniem tętniczym , a zaburzenia lipidowe mogą dotyczyć nawet 21 milionów osób . Dlatego też specjaliści coraz częściej wskazują metabolicznie uwarunkowaną stłuszczeniową chorobę wątroby jako element szerszego problemu zdrowia metabolicznego.
– Stłuszczenie wątroby jest silnie powiązane z naszym stylem życia i innymi chorobami metabolicznymi. Dlatego nie można patrzeć na nie w oderwaniu od diety, aktywności fizycznej czy masy ciała. Właśnie z tego powodu tak ważna jest wczesna edukacja pacjentów i ułatwienie im pierwszego kroku w kierunku diagnostyki – mówi dr hab. n. med. Daniel Śliż, specjalista chorób wewnętrznych, prezes Polskiego Towarzystwa Medycyny Stylu Życia, Warszawski Uniwersytet Medyczny. – Coraz większą rolę w tym procesie będą odgrywali również farmaceuci – dzięki poradom farmaceutycznym oraz prostym narzędziom przesiewowym pomogą pacjentom wcześniej rozpoznać czynniki ryzyka i zachęcić ich do dalszej diagnostyki. To ważny krok w kierunku zwiększenia dostępności działań profilaktycznych dotyczących zdrowia wątroby – dodaje ekspert.
Wielu pacjentów nie jest świadomych zagrożenia. Choroba przez długi czas może nie powodować żadnych dolegliwości, a diagnoza często pojawia się przypadkowo – np. podczas badań wykonywanych z innych powodów.
Wczesna identyfikacja ryzyka kluczowa dla profilaktyki
W przypadku chorób wątroby ogromne znaczenie ma wczesna identyfikacja czynników ryzyka.
– Im wcześniej pacjent dowie się, że znajduje się w grupie ryzyka, tym większa szansa na zatrzymanie progresji choroby poprzez zmianę stylu życia i odpowiednią opiekę medyczną – dodaje dr Śliż.
Program profilaktyczno-edukacyjny w aptekach pod marką Gemini może pomóc w identyfikacji osób, które powinny wykonać dalsze badania diagnostyczne.
Apteki jako miejsce pierwszego kontaktu
Program konsultacji przesiewowych będzie realizowany w aptekach sieci Gemini posiadających gabinety opieki farmaceutycznej. Podczas krótkiej rozmowy farmaceuta pomoże ocenić obecność najważniejszych czynników ryzyka, takich jak masa ciała, choroby metaboliczne czy styl życia.
– Cieszymy się, że zakres usług świadczonych przez farmaceutów w Polsce systematycznie się rozszerza. Opieka farmaceutyczna daje nam coraz więcej możliwości wspierania pacjentów w samodzielnym dbaniu o zdrowie. Dzięki codziennemu kontaktowi z pacjentami farmaceuci są dla wielu osób pierwszym i najbardziej dostępnym źródłem informacji o zdrowiu, dlatego apteka może być skutecznym miejscem działań profilaktycznych – mówi Izabela Baj, Dyrektor ds. Opieki Farmaceutycznej Gemini Polska.
Celem konsultacji jest przede wszystkim edukacja zdrowotna i zachęcenie pacjentów do dalszej diagnostyki w przypadku podwyższonego ryzyka.
Zdrowie wątroby można wspierać na wielu poziomach, od zmiany stylu życia po rozwiązania pomagające wspierać naturalne procesy regeneracyjne organizmu.
– Coraz więcej wiemy o tym, jak wspierać zdrowie wątroby – zarówno poprzez zmianę stylu życia, jak i rozwiązania wspierające jej regenerację. W Opella wierzymy, że pacjenci powinni mieć dostęp nie tylko do wiedzy, ale także do narzędzi, które pomagają im aktywnie dbać o zdrowie i wspierać naturalne procesy regeneracyjne organizmu – mówi Magdalena Olszewska-Brzeska, Brand Lead Essentiale, Opella.
Rosnąca liczba chorób metabolicznych wymaga współpracy wielu środowisk – lekarzy, farmaceutów i instytucji zajmujących się zdrowiem publicznym. Zwiększanie świadomości pacjentów oraz wczesna identyfikacja czynników ryzyka mogą pomóc ograniczyć rozwój poważnych powikłań chorób wątroby i poprawić zdrowie całej populacji. Więcej informacji na temat programu profilaktycznego znajduje się na Zdrowa wątroba.
Źródło: Opella
[1] Global Liver Institute "Global State of Liver Heath" 2023, link: https://globalliver.org/wp-content/uploads/2024/02/compressed-global_liver_report_ed2.pdf; Access: 3.06.2024
[2] Hartleb, M., Wunsch, E., Milkiewicz, P., Drzewoski, J., Mach, T., Gutkowski, K., Raszeja-Wyszomirska, J., Jabłkowski, M., Cichoż-Lach, H., Stachowska, E., Socha, P., Okopień, B., Krawczyk, M., Kajor, M., Drobnik, J., Lewiński, A., Wójcicki, M., Januszewicz, A., Strojek, K., Olszanecka-Glinianowicz, M. (2019). Management of patients with non-alcoholic steatohepatitis. Recommendations of the Polish NAFLD Expert Group 2019. Practical Medicine, 10, 47-74. Link: https://ptg-e.org.pl/wp-content/uploads/2022/03/GP_3_2019_NAFLD.pdf, Access: 3.06.2024
[3] Paweł Rajewski, Piotr Rajewski, Michał Wiciński, Karolina Dulęba, Krzysztof Dobosz; Non-alcoholic fatty liver disease (NAFLD) - etiology, diagnosis, treatment in the light of current knowledge; Forum of Family Medicine 2020;14(1):1-10; link: https://journals.viamedica.pl/forum_medycyny_rodzinnej/article/view/67179; Access: 3.06.2024
[4] Global Liver Institute "Global State of Liver Heath" 2023, link: https://globalliver.org/wp-content/uploads/2024/02/compressed-global_liver_report_ed2.pdf; Access: 3.06.2024
[5] National Audit Office, 'Prevention and treatment of obesity have outgrown the system (press conference transcript)", 29.02.2024; link https://www.nik.gov.pl/aktualnosci/coraz-wiecej-osob-z-choroba-otylosciowa-coraz-dluzsze-kolejki.html. Access: 3.06.2024
[6] Kiełczykowska A., Polish Press Agency "A dynamic increase in the incidence of diabetes awaits us. By 2030, there will be more than 4 million patients.", 16.12.2023; link: https://www.pap.pl/aktualnosci/czeka-nas-dynamiczny-wzrost-zachorowan-na-cukrzyce-w-2030-roku-chorych-bedzie-ponad-4; Access: 3.06.2024
[7] PolitykaZdrowotna.com, "Alarming data: Poles most likely to die of heart disease", 29.09.2023; link: https://politykazdrowotna.com/artykul/alarmujace-dane-polacy/1183174; Access: 03.06.2024
[8] PTKardio.pl, "2023 the year to fight hypercholesterolaemia! The year of lipid disorders awareness", 31.01.2023; link: https://ptkardio.pl/aktualnosci/693-2023_rokiem_walki_z_hipercholesterolemia_rok_swiadomosci_zaburzen_lipidowych; Access: 3.06.2024
Treści w naszych serwisach służą celom informacyjno-edukacyjnym i nie zastępują konsultacji lekarskiej. Przed podjęciem decyzji zdrowotnych skonsultuj się ze specjalistą.
