Święta z gorączką? Sprawdź, gdzie uzyskasz pomoc, gdy przychodnia jest zamknięta

Zimowa aura sprzyja infekcjom, a świąteczny pośpiech – drobnym urazom i zaostrzeniom chorób przewlekłych. Kłopot zaczyna się wtedy, gdy przychodnie podstawowej opieki zdrowotnej są zamknięte, a objawy nie pozwalają spokojnie doczekać poranka. Właśnie na takie sytuacje działa "nocna i świąteczna opieka zdrowotna", czyli NiŚOZ. To rozwiązanie dla pacjentów, którzy potrzebują pilnej konsultacji, ale ich stan nie wskazuje na bezpośrednie zagrożenie życia.

W NiŚOZ dyżurują lekarze i pielęgniarki. Pomocy można szukać na miejscu w placówce, telefonicznie, a w medycznie uzasadnionych przypadkach także w domu pacjenta lub w miejscu jego pobytu. Zasady są podobne do tych w POZ, tylko godziny inne: od poniedziałku do piątku zwykle od 18:00 do 8:00 następnego dnia, a w soboty, niedziele i dni ustawowo wolne od pracy – przez całą dobę. W praktyce oznacza to, że w święta dostęp do dyżuru jest całodobowy.

NiŚOZ jest właściwym wyborem m.in. przy nagłym zachorowaniu lub pogorszeniu stanu zdrowia, zaostrzeniu choroby przewlekłej, infekcji dróg oddechowych z wysoką gorączką, a także przy silnych bólach brzucha lub głowy, które nie ustępują mimo leków.

Warto rozważyć kontakt także przy biegunce i wymiotach, szczególnie u dzieci, seniorów i osób odwodnionych. Krótko: jeśli domowe leczenie i środki bez recepty nie pomagają, a czekanie do otwarcia przychodni może pogorszyć sytuację – dyżur jest po to, by szybko ocenić problem i wdrożyć leczenie.

W NiŚOZ nie potrzebujesz skierowania ani wcześniejszej rejestracji. Nie ma też rejonizacji, więc możesz zgłosić się do dowolnej placówki, także poza miejscem zamieszkania, np. podczas świątecznego wyjazdu. Dla osób objętych ubezpieczeniem zdrowotnym świadczenia są bezpłatne.

Najczęściej będzie to porada lekarska oraz pomoc pielęgniarska (np. zastrzyk, opatrunek, doraźne zabiegi). Lekarz może wystawić e-receptę na potrzebne leki, a jeśli są ku temu wskazania medyczne – również zwolnienie. To nie jest jednak miejsce na wizyty kontrolne czy rutynowe odnawianie recept na stale przyjmowane preparaty, kiedy nic pilnego się nie dzieje.

Jeśli możesz, weź dokument tożsamości, listę przyjmowanych leków i informacje o alergiach. W przypadku dziecka przydadzą się dane o masie ciała i przebiegu gorączki (kiedy była mierzona i jakie leki podano).

Szpitalny Oddział Ratunkowy i izba przyjęć są dla stanów ciężkich: poważnych urazów, rozległych krwawień, zatruć, ciężkich reakcji alergicznych, nasilonej duszności czy objawów mogących sugerować udar lub zawał. O kolejności przyjęć decyduje stan pacjenta, a nie godzina zgłoszenia, dlatego osoby w lepszym stanie mogą czekać dłużej. SOR nie zastępuje lekarza rodzinnego – jego celem jest stabilizacja funkcji życiowych i szybka diagnostyka w sytuacjach nagłych.

Gdy sytuacja jest alarmowa, nie jedź samodzielnie i nie zwlekaj: wezwij zespół ratownictwa medycznego, dzwoniąc pod numer 112 lub 999. Dotyczy to m.in. utraty przytomności, silnego bólu w klatce piersiowej, nagłego niedowładu, drgawek, masywnego krwawienia czy gwałtownie narastającej duszności.

Aktualne adresy placówek NiŚOZ, SOR-ów i izb przyjęć można znaleźć w serwisie pacjent.gov.pl. Całodobowo działa również bezpłatna infolinia NFZ: 800 190 590, gdzie konsultanci podpowiedzą, gdzie w danej chwili najlepiej zgłosić się po pomoc.

Dodatkowo w aplikacji "mojeIKP" dostępny jest praktyczny przewodnik pierwszej pomocy – bez logowania. Warto mieć tę wiedzę pod ręką, zanim choroba zdąży popsuć świąteczny spokój.

Marta Słupska, dziennikarka Wirtualnej Polski

Źródło: NFZ