Symbole niepełnosprawności w 2026 r. Co się zmieni?

Jak wskazuje infor.pl nowy model opiera się na trzech filarach: katalogu 208 chorób, ujednoliconych zasadach w całym kraju oraz punktacji WZON, która decyduje m.in. o prawie do świadczenia wspierającego. W praktyce jedna linijka w orzeczeniu – symbol i liczba punktów – może zdecydować o tym, czy dana osoba dostanie asystenta, dofinansowanie z PFRON, ulgę rehabilitacyjną, kartę parkingową czy pomoc z MOPS. Samorządy zapowiadają, że od 2026 r. to właśnie symbol i punktacja WZON będą podstawą do przyznawania usług transportowych i asystenckich.

Najważniejszym świadczeniem pozostanie świadczenie wspierające. Jego wysokość w 2026 r. będzie powiązana z waloryzacją renty socjalnej oraz progiem punktowym ustalonym przez WZON. Jak wynika z analiz, osoby z symbolami 10-N (neurologicznymi), 05-R (ruchowymi), 02-P (psychicznymi) oraz 12-C (całościowymi zaburzeniami rozwojowymi) najczęściej będą przekraczać próg 70 punktów, wymagany do przyznania świadczenia. Przy wysokiej punktacji kwoty mogą sięgać ponad 4300 zł miesięcznie.

Poszczególne symbole zachowują swoje dotychczasowe znaczenie, ale zostają ściślej powiązane z katalogiem chorób. Np. 01-U dotyczy niepełnosprawności intelektualnej, 03-L – zaburzeń słuchu i mowy (w tym afazji), 04-O – schorzeń narządu wzroku, 02-P – chorób psychicznych, 10-N – chorób neurologicznych, a 12-C – całościowych zaburzeń rozwoju, np. autyzmu. To właśnie te kody będą najczęściej otwierały drogę do usług opiekuńczych, wsparcia w edukacji, dopłat do sprzętu czy likwidacji barier architektonicznych.

Resort zapowiada, że rok 2026 ma być czasem "dopinania" systemu: uproszczenia procedur dla najciężej chorych, ujednolicenia punktacji w całym kraju oraz skrócenia czasu oczekiwania na komisję dzięki włączeniu większej liczby lekarzy orzekających. Symbole się nie zmienią, ale ich rola w praktyce już tak.

Źródło: infor.pl